Thoát nghiện rượu bia
Một dự án từ Khu thoát nghiện.
Cuốn sách này là phiên bản viết lại của cuốn sách Allen Carr's EasyWay to Smoking cho rượu bia, hoàn toàn miễn phí và mã nguồn mở, phát hành dưới giấy phép CC-BY-SA. Khả năng thành công của phương pháp này phụ thuộc vào việc bạn:
KHÔNG BỎ QUA CHƯƠNG
Khi mở khoá mật mã, bạn sẽ cần phải nhập số theo đúng thứ tự. Với cơn nghiện thì điều đó cũng tương tự. Phương pháp trong cuốn sách này hoạt động hoàn toàn khác so với những phương pháp mà bạn đã thử, và cũng chính là phương pháp duy nhất thực sự hiệu quả.
Nhắc nhỏ
Nếu bạn đang nghĩ rằng cuốn sách này sẽ “dọa” bạn bỏ rượu bia bằng cách liệt kê các vấn đề sức khỏe khác nhau mà người nghiện rượu có nguy cơ mắc phải — như xơ gan, suy gan, tổn thương não, tai nạn giao thông, bạo lực, mất kiểm soát hành vi — hoặc bằng những lời buộc tội rằng uống rượu là thói quen bẩn thỉu, vô trách nhiệm và bạn là một kẻ yếu đuối thiếu ý chí, thì bạn sẽ chỉ thất vọng. Những cách đó chưa bao giờ giúp tôi thoát khỏi rượu bia, và nếu chúng có hiệu quả với bạn, thì bạn đã bỏ được rồi.
Những phương pháp cai rượu thông thường thường đề cao ý chí, hoặc các giải pháp thay thế như “chỉ uống vào cuối tuần”, “uống có kiểm soát”, hay “giảm dần lượng uống”. Một số tài liệu khoa học nói về chất dẫn truyền thần kinh, về tác động của cồn lên não và khả biến thần kinh, cung cấp không ít thông tin hữu ích. Nhiều người hiểu rõ các nguy cơ, nhưng vẫn tiếp tục uống. Mọi thứ vẫn giẫm chân tại chỗ, vì những cách đó không chạm đến nguyên nhân thật sự khiến người ta uống rượu. Biến rượu bia thành một thứ “trái cấm” không bao giờ là cách để chấm dứt nghiện.
Phương pháp được trình bày trong cuốn sách này đi theo một hướng hoàn toàn khác. Một số điều bạn đọc ở các phần sau có thể nghe rất khó tin. Nhưng khi đọc xong, bạn sẽ không chỉ tin chúng, mà còn tự hỏi vì sao mình lại bị thuyết phục tin vào những điều ngược lại suốt từng ấy năm.
Có một quan niệm sai lầm phổ biến rằng chúng ta chọn uống rượu. Người nghiện rượu — đúng, là người nghiện — “chọn” uống rượu giống như người nghiện khác “chọn” nghiện của họ. Đúng là chúng ta tự tay mở chai, rót ly, đưa lên miệng. Nhưng câu hỏi thực sự là: tại sao chúng ta lại không thể dừng lại?
Hãy dành một chút thời gian suy nghĩ. Bạn đã bao giờ đưa ra một quyết định rõ ràng rằng bạn cần rượu bia để sống bình thường chưa? Rằng bạn cần rượu để thư giãn, để ngủ ngon, để giao tiếp, để tự tin, để vượt qua căng thẳng? Có giai đoạn nào trong đời bạn mà bạn không thể tận hưởng một buổi tối sau ngày làm việc mệt mỏi nếu không có vài ly? Hay không thể đi dự tiệc, gặp bạn bè, hoặc thậm chí ở một mình mà không nghĩ đến rượu? Khi nào bạn quyết định rằng rượu bia phải là một phần vĩnh viễn trong cuộc đời mình — rằng thiếu nó sẽ khiến bạn bất an, bứt rứt, thậm chí hoảng sợ?
Giống như tất cả những người nghiện rượu khác, bạn đã rơi vào một cái bẫy tinh vi và nham hiểm. Không có bậc cha mẹ nào trên thế giới mong con mình phải tìm đến rượu bia để cảm thấy dễ chịu. Tất cả những người nghiện rượu đều ước rằng họ không uống. Điều đó là hiển nhiên. Trước khi bị nghiện, không ai cần rượu để tận hưởng cuộc sống hay để đối phó với căng thẳng.
Vậy mà tất cả những người nghiện rượu vẫn tiếp tục uống. Không ai ép chúng ta cầm ly lên. Dù người nghiện có thừa nhận điều đó hay không, thì chính họ là người quyết định uống. Và chính nghịch lý này khiến họ bối rối: nếu mình ghét nó, tại sao mình vẫn tiếp tục?
Điều duy nhất khiến chúng ta không thể chấm dứt cơn nghiện là NỖI SỢ. Nỗi sợ được tạo ra bởi niềm tin rằng để bỏ rượu, chúng ta sẽ phải chịu đựng một giai đoạn dài dằng dặc của thiếu thốn, bứt rứt, căng thẳng và khổ sở.
Bạn sợ những buổi tối dài lê thê không rượu sẽ ngột ngạt và trống rỗng. Sợ những buổi tiệc sẽ trở thành cực hình. Sợ rằng bạn sẽ không ngủ được, không thư giãn được, không giao tiếp được, không “là chính mình” nếu thiếu rượu. Bạn sợ rằng khả năng chịu áp lực, sự tự tin, thậm chí tính cách của bạn sẽ thay đổi.
Nhưng trên hết là nỗi sợ lớn nhất: “đã nghiện thì không thể nào cai”. Rằng bạn sẽ không bao giờ thực sự tự do, và sẽ phải sống cả đời trong cuộc giằng co với rượu bia. Nếu bạn đã từng thử cai bằng ý chí, từng chịu đựng những ngày tháng khổ sở, thì nỗi sợ đó không chỉ tồn tại — bạn tin nó là sự thật.
Nếu lúc này bạn đang lo lắng, hoảng hốt, hoặc nghĩ rằng đây chưa phải thời điểm thích hợp để bỏ rượu, thì cần làm rõ một điều: rượu không làm giảm nỗi hoảng sợ đó. Chính rượu đã tạo ra nó. Bạn không chủ động chọn rơi vào bẫy rượu, nhưng cũng như mọi cái bẫy khác, nó được thiết kế để giữ bạn mắc kẹt trong đó.
Hãy tự hỏi: lần đầu tiên bạn uống rượu, bạn có quyết định rằng mình sẽ uống cho đến hết đời không? Nếu không, thì khi nào bạn sẽ dừng? Ngày mai? Năm sau? Điều đó là vô nghĩa. Cái bẫy này được tạo ra để giữ bạn cho đến khi nó tàn phá cuộc sống của bạn. Nếu không phải như vậy, tại sao hầu hết những người nghiện khác không “tự nhiên” bỏ trước khi quá muộn?
Cảnh báo như sau:
Giống như câu hỏi con gà hay quả trứng có trước, mọi người nghiện đều muốn bỏ, và mọi người nghiện đều có thể bỏ rượu một cách dễ dàng. Thứ duy nhất giữ họ lại là nỗi sợ. Thành tựu lớn nhất chính là loại bỏ nỗi sợ đó. Nhưng bạn sẽ không làm được điều này cho đến khi đọc hết cuốn sách. Thậm chí, khi tiếp tục đọc, nỗi sợ của bạn có thể tăng lên — và chính điều đó khiến nhiều người bỏ dở.
Bạn không tự chọn rơi vào bẫy rượu, nhưng hãy hiểu rõ: bạn sẽ không thoát ra trừ khi bạn đưa ra một quyết định dứt khoát. Bạn có thể căng thẳng khi nghĩ đến việc bỏ, hoặc e ngại chính ý tưởng đó. Dù thế nào đi nữa, hãy nhớ một điều: bạn không có gì để mất.
Nếu đọc xong cuốn sách mà bạn vẫn quyết định tiếp tục uống rượu, không có gì ngăn cản bạn cả. Bạn thậm chí không cần phải giảm uống hay ngừng uống trong khi đọc.
Ngược lại, có một tin tốt. Hãy tưởng tượng cảm giác của một người cuối cùng bước ra khỏi nhà tù sau nhiều năm bị giam giữ. Đó chính là cảm giác của tôi khi thoát khỏi bẫy rượu bia, và đó cũng là cảm giác của những người từng nghiện đã áp dụng phương pháp này thành công. Khi đọc đến cuối, đó sẽ là cảm giác của bạn.
Cuối cùng…
Ai cũng có thể thấy việc thoát khỏi rượu bia là dễ dàng — kể cả bạn. Tất cả những gì bạn cần làm là đọc tiếp với một tâm thế cởi mở. Bạn hiểu càng nhiều, việc thoát ra càng đơn giản. Ngay cả khi bạn chưa hoàn toàn hiểu, chỉ cần làm theo hướng dẫn, bạn vẫn sẽ thấy nó dễ dàng. Quan trọng nhất là: bạn sẽ không phải sống trong cảm giác thiếu thốn hay hy sinh. Khi kết thúc cuốn sách, điều duy nhất khiến bạn bối rối sẽ là tại sao mình lại uống rượu lâu đến vậy.
Với phương pháp này, chỉ có hai lý do dẫn đến thất bại.
Thứ nhất: không làm đúng theo hướng dẫn. Một số người khó chịu vì cuốn sách kiên quyết không khuyến khích “uống điều độ” hay các biện pháp thay thế. Không thể phủ nhận rằng có người bỏ được rượu dù vẫn dùng những cách đó — nhưng họ thành công bất chấp những cách ấy, không phải nhờ chúng. Cái bẫy nghiện này có một ổ khóa, và tổ hợp để mở nằm trong cuốn sách. Nhưng bạn phải xoay đúng thứ tự. Nghĩa là phải đọc tuần tự, không bỏ chương nào.
Thứ hai: không thực sự hiểu nội dung. Đừng xem bất cứ điều gì là hiển nhiên. Hãy nghi ngờ không chỉ những gì người khác nói với bạn, mà cả những niềm tin của chính bạn, và mọi điều xã hội đã dạy bạn về rượu bia và nghiện ngập.
Nếu bạn nghĩ rằng đó chỉ là một thói quen, hãy tự hỏi: tại sao những thói quen khác — thậm chí dễ chịu hơn — lại dễ bỏ, còn một “thói quen” khiến bạn mệt mỏi, tốn tiền, làm tổn hại sức khỏe và các mối quan hệ thì lại khó bỏ đến vậy? Nếu bạn tin rằng mình thực sự thích rượu, hãy hỏi: vì sao bạn có thể không cần nhiều thứ thú vị khác, nhưng lại hoảng loạn khi thiếu rượu?
Cuốn sách này sẽ chỉ ra rằng việc bỏ rượu bia có thể dễ dàng và thậm chí nhẹ nhõm. Đối với tôi, thoát khỏi bẫy rượu là một trong những chiến thắng lớn nhất của cuộc đời. Không có lý do gì để bi quan. Bạn đang tiến gần đến điều mà mọi người nghiện rượu đều mong muốn: tự do.
HÃY NHỚ: KHÔNG BỎ QUA CHƯƠNG.
Mẹo đọc và một vài ghi chú cuối
Đừng đọc cuốn này như đọc một cuốn sách thông thường. Nó ngắn, và bạn có thể đọc xong trong vài giờ. Việc đánh dấu, ghi chú và đọc lại sẽ giúp bạn củng cố sự hiểu biết.
Nhắc lại là: KHÔNG BỎ QUA CHƯƠNG