Khu thoát nghiện - Nội dung khiêu dâm
Một dự án từ Khu thoát nghiện.
Chương 1: Giới thiệu
Nếu bạn đang nghĩ rằng cuốn sách này sẽ 'dọa' bạn bỏ porn vì các vấn đề sức khỏe khác nhau mà người nghiện có nguy cơ mắc phải, chẳng hạn như rối loạn chức năng tình dục (bao gồm cả rối loạn cương dương do porn), mất hứng thú với bạn tình thật, thiểu năng trí tuệ hay những lời buộc tội mù quáng rằng xem porn là một thói quen bẩn thỉu, kinh tởm và bạn là một đứa ngu đần với ý chí thấp kém, bạn sẽ chẳng còn gì ngoài thất vọng. Những cách đó chưa bao giờ giúp tôi bỏ porn và nếu chúng sẽ giúp bạn, thì bạn đã bỏ được rồi.
Những phương pháp dừng xem porn thông thường đề cao việc sử dụng ý chí, hoặc các phương pháp thay thế khác như "xem vài ngày một lần" và "giảm lượng tiêu thụ porn". Một số trang web nghiên cứu bình duyệt (peer-reviewed) về chất dẫn truyền thần kinh (neurotransmitters) và khả biến thần kinh (neuroplasticity) cung cấp không ít những thông tin hữu ích, nhiều người nhận thức được các nguy cơ sức khỏe và đã chọn không làm gì cả. Rồi cũng chẳng đâu vào đâu, vì nó vẫn chưa xóa bỏ được lý do tiêu thụ porn. Việc biến thứ gì đó thành trái cấm không phải là cách để điều trị cơn nghiện.
Phương pháp được đề cập trong cuốn sách này (EasyWay) đi theo một hướng khác. Một số nội dung ở các phần tới trong cuốn sách có thể khó tin, nhưng khi bạn hoàn thành cuốn sách này, bạn sẽ không chỉ tin chúng mà bạn sẽ tự hỏi tại sao mình lại bị tẩy não và tin vào điều ngược lại.
Có một quan niệm sai lầm phổ biến rằng chúng ta chọn xem porn. Những người nghiện porn (chính xác, những người nghiện) chọn xem porn giống như những người nghiện rượu chọn trở thành người nghiện rượu, những người nghiện ma túy chọn trở thành người nghiện ma túy (Đúng là chúng ta mở điện thoại hoặc laptop rồi mở trình duyệt và truy cập vào hậu cung ảo (trang phim đen) của mình, nhưng tại sao chúng ta lại không thể dừng lại?).
Hãy dành một chút thời gian suy nghĩ, bạn đã bao giờ đưa ra quyết định 'mang tính khẳng định' rằng bạn phải/cần porn để thủ dâm chưa? Hay bạn nên/phải/cần những giấc mơ dâm đãng như trong porn để để khiến cho cuộc yêu với bạn tình được lên đỉnh? Hoặc, vào một số thời điểm nhất định trong đời, bạn không thể tận hưởng một đêm ngon giấc hoặc thậm chí trải qua một buổi tối sau một ngày làm việc mệt mỏi mà không xem porn? Hay bạn chẳng thể tập trung hoặc xử lý căng thẳng mà không có porn? Ở giai đoạn trong cuộc đời nào bạn quyết định rằng mình cần porn, rằng bạn cần nó vĩnh viễn trong cuộc đời của mình, cảm giác bất an, thậm chí hoảng sợ nếu không có porn, không có dàn hậu cung ảo của bạn?
Giống như những người xem porn khác, bạn đã bị dụ vào một cái bẫy nham hiểm và tinh vi. Không có một ai trên hành tinh này, cho dù là người xem porn hay không, thích việc con của họ xem porn để tìm kiếm sự khoái lạc. Tất cả những người nghiện porn đều ước rằng họ không xem. Rõ ràng là vậy: chẳng ai cần porn để tận hưởng cuộc sống hoặc đối phó với căng thẳng trước khi họ bị nghiện.
Dù vậy, tất cả những người nghiện porn vẫn tiếp tục xem porn. Rốt cuộc, chẳng ai buộc chúng ta truy cập vào mấy trang phim đen cả. Cho dù những người nghiện porn có hiểu được lý lẽ ấy hay không, thì chỉ có họ mới quyết định truy cập vào hậu cung ảo của họ.
Điều duy nhất khiến chúng ta không thể tiêu diệt cơn nghiện là NỖI SỢ! Nỗi sợ hãi gây ra bởi niềm tin rằng chúng ta sẽ phải trải qua một giai đoạn dài bất tận, tràn ngập đau khổ, thiếu thốn lẫn những ham muốn không được thỏa mãn để có thể thoát khỏi porn.
Bạn sợ rằng cả một đêm chỉ có một mình sẽ đau khổ, phải chiến đấu với những cơn nứng không thể kiểm soát. Sợ rằng đêm trước kỳ thi sẽ là một đêm địa ngục vì không có porn. Hãy lo sợ rằng chúng ta sẽ không bao giờ có thể tập trung, xử lý những căng thẳng hoặc trở nên tự tin nếu thiếu đi porn và tính cách của chúng ta sẽ thay đổi.
Nhưng trên hết, nỗi sợ rằng "đã nghiện thì không thể nào cai": rằng chúng ta sẽ không bao giờ được hoàn toàn tự do và phải dành phần còn lại của cuộc đời mình để sống với porn. Nếu bạn đã thử tất cả các cách thông thường để loại bỏ cơn nghiện và đã trải qua sự khổ sở, tra tấn của phương pháp sử dụng ý chí, bạn sẽ không chỉ bị ảnh hưởng bởi nỗi sợ hãi đó, bạn thực sự sẽ tin rằng mình không bao giờ có thể loại bỏ được porn.
Nếu bạn đang lo lắng, hoảng sợ hoặc cảm thấy rằng đây không phải là lúc thích hợp để loại bỏ porn ra khỏi đời bạn, hãy để tôi đảm bảo với bạn rằng sự hoảng sợ của bạn không hề giảm đi khi xem porn - mà chính porn đã gây ra cảm giác hoảng sợ đấy. Bạn không tự mình chọn rơi vào bẫy porn, nhưng giống như tất cả các cạm bẫy khác, cái bẫy porn này được thiết kế để khiến bạn luôn bị mắc kẹt trong đó.
Hãy tự hỏi bản thân xem, lần đầu bạn xem những hình ảnh và video porn ấy, bạn có quyết định quay lại xem và xem tiếp cho tới khi bạn chết không? Vậy khi nào bạn sẽ bỏ nó? Ngày mai? Năm sau? Đừng có xàm. Cái bẫy được thiết kế để giam lỏng bạn cho đến khi lìa đời. Tại sao bạn lại nghĩ rằng tất cả những người nghiện khác không bỏ trước khi nó giết chết cuộc sống của họ?
Cảnh báo như sau:
Giống như câu đố về con gà với quả trứng cái gì có trước: mọi người nghiện đều muốn bỏ và mọi người nghiện đều có thể loại bỏ porn một cách dễ dàng. Nỗi sợ là thứ duy nhất níu chân họ lại. Thành quả lớn nhất chính là loại bỏ được nỗi sợ ấy, nhưng bạn sẽ không thoát khỏi nỗi sợ hãi đó cho đến khi bạn hoàn thành cuốn sách. Ngược lại, nỗi sợ của bạn có thể tăng lên khi bạn tiếp tục đọc, điều này có thể ngăn bạn đọc xong quyển này.
Bạn không tự mình quyết định rằng mình sẽ rơi vào bẫy porn, nhưng hãy làm rõ điều này: bạn sẽ không thoát khỏi nó trừ khi bạn đưa ra quyết định chắc như đinh đóng cột để làm vậy. Bạn có thể đã căng thẳng trước quyết định từ bỏ, hoặc bạn có thể e ngại về chính suy nghĩ đó, nhưng dù như nào đi nữa, hãy nhớ rằng: BẠN KHÔNG CÒN GÌ ĐỂ MẤT CẢ.
Nếu đọc hết cuốn sách mà bạn vẫn quyết định rằng bạn muốn tiếp tục xem porn để thủ dâm hoặc quan hệ tình dục thì chẳng có gì ngăn bạn làm vậy cả. Bạn thậm chí không cần phải cắt giảm hoặc ngừng xem porn khi đọc cuốn sách này.
Ngược lại, có một tin vui cho bạn. Bạn có thể tưởng tượng Andy Dufresne cảm thấy thế nào khi thoát được khỏi nhà tù Shawshank không? Đó là cảm giác của tôi khi thoát khỏi cạm bẫy porn, và đó là cảm giác của những người (từng) nghiện đã áp dụng EasyPeasy thành công. Đến cuối cuốn sách, đó cũng sẽ chính là cảm giác của bạn. Thử xem.
Cuối cùng...
Mọi người đều có thể thấy việc loại bỏ porn là dễ dàng, bao gồm cả bạn nữa. Tất cả những gì bạn cần làm là đọc phần còn lại của cuốn sách này với một tâm thế cởi mở; bạn càng hiểu nhiều, việc thoát khỏi đó sẽ càng dễ dàng. Ngay cả khi bạn không thực sự hiểu thì chỉ làm theo hướng dẫn, bạn vẫn sẽ thấy nó dễ dàng. Quan trọng nhất là, bạn sẽ không phải trải qua cuộc đời đau khổ vì porn hoặc cảm thấy thiếu thốn, và đến cuối cuốn sách, điều duy nhất khiến bạn thấy khó hiểu sẽ là lý do tại sao bạn đã xem porn lâu đến vậy.
Với EasyPeasy, chỉ có hai lý do dẫn đến thất bại.
Không thực hiện đúng theo các hướng dẫn. Một số người sẽ cảm thấy khó chịu khi cuốn sách này quá giáo điều về một số khuyến nghị nhất định, chẳng hạn như không cố giảm lượng tiêu thụ porn hoặc sử dụng các thứ thay thế khác. Không thể phủ nhận rằng có rất nhiều người đã bỏ porn thành công nhờ những chiêu trò ấy – nhưng họ thành công bất chấp những cách đó, chứ không phải nhờ chúng. Một số người có thể làm tình khi đứng trên võng, nhưng đó không phải là cách dễ dàng nhất. Cái bẫy của cơn nghiện này có một ổ khoá, và dãy số để mở khoá ấy nằm trong cuốn sách này – nhưng cần phải xoay đúng thứ tự. Nghĩa là phải đọc tuần tự từ chương này sang chương khác, không được bỏ qua chương nào cả.
Không hiểu được nội dung trong sách. Đừng xem bất kỳ điều gì là hiển nhiên. Hãy đặt câu hỏi không chỉ với những gì người khác nói với bạn, mà còn với chính quan điểm của bạn, và với mọi điều mà xã hội đã dạy bạn về tình dục, phim khiêu dâm trên mạng, và sự nghiện ngập.
Chẳng hạn, nếu bạn cho rằng đó chỉ là một thói quen, thì hãy tự hỏi: Tại sao những thói quen khác – có khi còn dễ chịu hơn – lại dễ bỏ, còn một “thói quen” khiến bạn kiệt quệ, tốn thời gian, tiêu hao sinh lực... thì lại khó bỏ đến thế? Nếu bạn nghĩ rằng mình thực sự thích porn, hãy tự hỏi: Vì sao những thứ khác còn thú vị hơn rất nhiều bạn lại có thể xem hoặc không xem cũng được – nhưng với porn thì lại cảm thấy phải có bằng được? Vì sao bạn hoảng loạn khi không có nó?
EasyPeasy sẽ cung cấp cho bạn kiến thức về việc bỏ porn dễ dàng và thú vị như thế nào. Giống như nhiều người khác, một trong những chiến thắng lớn nhất của tôi trong cuộc đời là thoát khỏi bẫy porn. Không cần phải cảm thấy chán nản, ngược lại, bạn sắp đạt được điều mà những người nghiện porn trên hành tinh đều muốn đạt được: TỰ DO!
HÃY NHỚ, KHÔNG ĐƯỢC BỎ QUA CHƯƠNG.
Một số thuật ngữ:
- PMO: Viết tắt của 3 thuật ngữ: Nội dung khiêu dâm (Pornography), thủ dâm (Masturbation) và đạt cực khoái (Orgasm).
- Online harem: Các trang web chứa porn tốc độ cao.
Mẹo đọc và một số ghi chú nhỏ cuối cùng
Đừng đọc cuốn này như một cuốn sách bình thường, nó rất ngắn, và bạn có thể đọc xong nó trong vòng vài giờ. Việc đánh dấu hoặc ghi chú, và đọc lại sẽ giúp củng cố kiến thức.
Nhắc lại là: KHÔNG BỎ QUA CHƯƠNG
Chương 2: Phương pháp dễ dàng (Easyway)
Mục tiêu của cuốn sách này là đưa bạn đến một tư duy hoàn toàn mới. Không giống như những cách dừng xem porn thông thường, những phương pháp mà sẽ khiến bạn cảm thấy như thể phải leo qua đỉnh Everest, để rồi trải qua những tuần kế tiếp trong sự thèm thuồng và khổ sở. Bạn sẽ khởi đầu chuyến hành trình này với niềm hân hoan, như thể vừa được chữa khỏi một căn bệnh quái ác. Và từ giờ trở đi, bạn sẽ càng nhìn lại quãng thời gian nghiện ngập và tự hỏi, sao mình đã có thể xem porn được cơ chứ? Bạn sẽ nhìn những người vẫn còn đang vật lộn với porn bằng ánh mắt thương hại, chứ không phải ghen tị.
Trừ khi bạn là người chưa từng nghiện (và chỉ đọc vì người thân của mình), hoặc đã thật sự dừng hẳn (hoặc đang ở giai đoạn “nhịn porn” như kiểu ăn kiêng tạm thời), thì bạn cần tiếp tục xem porn và thủ dâm cho đến khi hoàn thành cuốn sách. Nghe có vẻ ngược đời, việc tiếp tục thủ dâm khi xem porn gây ra nhiều ý kiến trái chiều hơn so với những phương pháp khác, nhưng càng tiếp tục đọc cuốn sách này thì ham muốn xem porn của bạn sẽ giảm dần. Thực hiện những hướng dẫn trong cuốn sách này một cách nghiêm túc: Cố gắng thoát porn ngay từ sớm sẽ không đem lại lợi ích gì cho bạn
Nhiều người không đọc hết cuốn sách này vì họ cảm thấy như mình đang phải hi sinh, thậm chí có người chỉ đọc mỗi ngày một dòng để trì hoãn cái ngày tàn ấy. Hãy thử nhìn thế này: bạn có gì để mất đâu? Nếu không thoát được porn sau khi đọc xong sách, bạn cũng chẳng tệ hơn bây giờ. Về bản chất, đây chính là "Canh bạc Pascal", một ván cược mà bạn không mất gì mà cơ hội thắng lại cực lớn.
Nếu bạn đã không xem porn được một vài ngày hoặc một vài tuần, nhựng không chắc rằng liệu bạn vẫn còn là người nghiện porn (porn user), người đã cai (ex-user), hay người không xem (non-user); hoặc nếu bạn thấy ham muốn xem porn đã giảm khi đang đọc cuốn sách này, thì đừng dùng porn để thủ dâm trong quá trình đọc. Bạn đã là một non-user rồi, nhưng vẫn cần để bộ não của bạn bắt kịp với cơ thể. Đến cuối sách, bạn sẽ là một người-không xem porn hạnh phúc. EasyPeasy hoàn toàn khác biệt so với các phương pháp thông thường, vốn chỉ liệt kê hàng loạt tác hại khủng khiếp của porn rồi bảo bạn:
"Nếu cứ tiếp tục sống mà không có porn thì cuối cùng rồi những ham muốn đấy sẽ biến mất và tôi có thể tận hưởng cuộc sống của mình một lần nữa mà không còn chịu kiếp nô lệ"
Nghe có vẻ là cách tiếp cận hợp lý, và hàng ngàn người vẫn đang cố dừng xem porn bằng cách này mỗi ngày. Nhưng để thành công được thì lại không dễ như vậy, vì những lý do sau:
Vấn đề không phải là dừng xem porn + quay tay
Thực tế là, mỗi khi bạn "xem xong", bạn đã ngừng xem porn rồi. Bạn có thể có những lý do vô cùng mạnh mẽ vào ngày đầu tiên trong những ngày kiêng porn của mình và nói "Tôi không muốn xem porn hay thủ dâm nữa". Tất cả đều muốn, và lý do của họ còn mạnh mẽ hơn bạn tưởng. Vấn đề thực sự ở đây là vào ngày thứ hai, thứ 10 hay 10000 khi mà trong khoảnh khắc yếu lòng bạn đã "thử xem một lúc", "một lúc nữa", và để rồi lại tiếp tục vòng lặp, quay lại làm một người nghiện porn.
Chính việc nhận thức được những vấn đề sức khỏe lại gây ra cảm giác sợ hãi lớn hơn, khiến việc dừng xem porn càng thêm khó khăn.
Chính những lý do để khiến bạn dừng xem porn lại càng khiến việc dừng lại trở nên khó khăn hơn Bởi hai lý do. Đầu tiên, chúng ta liên tục bị bắt phải từ bỏ "người bạn nhỏ" của mình, hay sự khoái lạc và cảm giác sung sướng, thư giãn (Ít nhất là mấy người nghiện porn nghĩ thế). Thứ hai là, họ tạo ra một "điểm mù" (???)
Với EasyPeasy, trước hết, ta tạm quên đi lý do vì sao mình muốn bỏ, và thay vào đó đối diện thẳng với vấn đề: Porn (nội dung khiêu dâm). Hãy tự hỏi mình ba câu hỏi sau:
- Porn mang lại gì cho mình?
- Mình có thực sự thích porn không?
- Mình có thực sự cần phải trải qua cuộc sống tự tàn phá cả về cả tinh thần và thể chất của mình không?
Rõ ràng là Porn không mang lại bất kỳ lợi ích gì cho bạn cả – hoàn toàn không. Không phải là “tác hại nhiều hơn lợi ích” – mà là không hề có một lợi ích nào.
Hầu hết người nghiện đều thấy cần phải hợp lý hóa lý do tại sao họ xem porn, nhưng những lý do đó đều là ngụy biện và ảo tưởng.
Đầu tiên, chúng ta sẽ loại bỏ những ngụy biện và ảo tưởng này. Trên thực tế, bạn sẽ sớm nhận ra rằng bạn chẳng mất gì cả. Không chỉ vậy, còn có những lợi ích tích cực và kỳ diệu khi thoát khỏi porn, thêm khỏe mạnh, hạnh phúc và rất nhiều những lợi ích khác. Một khi cái ảo tưởng rằng cuộc sống sẽ vô vị nếu không có porn được xóa bỏ - khi bạn nhận ra không những cuộc sống vẫn vui, mà còn vui hơn gấp bội — và khi cảm giác “thiếu thốn, mất mát” tan biến, chúng ta sẽ quay lại nói tiếp về sự cải thiện sức khỏe tinh thần và hạnh phúc — với hàng tá lý do khác để loại bỏ porn. Những nhận thức này sẽ trở thành những điểm cộng khác giúp bạn đạt được những gì bạn thực sự mong muốn: Tận hưởng một cuộc sống mà không còn là nô lệ của cơn nghiện porn nữa.
Chương 3: Vì sao bỏ porn lại khó đến vậy?
Hầu như ai nghiện porn cũng có cảm giác như bị quỷ ám. Vào thời gian đầu, nó chỉ đơn giản là "Tôi sẽ dừng xem porn lại, chỉ là không phải hôm nay". Để rồi dần dà, chúng ta tin rằng mình không đủ ý chí để dừng xem porn, hoặc ảo tưởng rằng porn là thứ không thể thiếu để tận hưởng cuộc sống. Nghiện porn giống như đang cố trèo ra khỏi một cái hố trơn trượt: khi gần tới miệng hố, ta bắt đầu thấy ánh nắng, nhưng rồi lại trượt xuống khi tâm trạng tụt dốc. Cuối cùng, bạn mở trình duyệt, thủ dâm, rồi cảm thấy bản thân thật tệ hại.
Hãy thử hỏi một người nghiện porn mà không tin rằng porn làm tổn thương não bộ rằng: "Bạn có khuyến khích con mình xem porn không?". "KHÔNG BAO GIỜ!" sẽ là câu trả lời.
Vấn đề thực sự ở đây là giải thích tại sao mọi người vẫn tiếp tục xem porn ngay cả khi đã nhận thức được các tổn hại mà nó gây ra cho não bộ. Một phần lý do là bởi có hàng chục triệu người cũng đang xem, và chính điều đó khiến ta cảm thấy nó là bình thường. Nhưng trớ trêu thay, hầu hết những người ấy đều ước họ chưa từng bắt đầu. Thế mà ta vẫn không tin họ thực sự không hạnh phúc. Ta gắn việc xem porn với sự tự do, coi nó như thể là một đặc quyền của việc được giáo dục giới tính rồi tự nhốt mình vào cái bẫy ấy.
Chúng ta cũng dành phần lớn thời gian chìm đắm trong tuyệt vọng và đau khổ. Việc "giáo dục" bản thân bằng những kích thích siêu thường khiến chúng ta mê mẩn và khao khát những hình ảnh vô tri, kể cả khi bên cạnh đó đã có những con người ấm áp bằng xương bằng thịt. Cơn sóng dopamine lên xuống liên tục do PMO tạo ra giống như bản án tự tuyên cho chính mình: sống trong cô lập, cáu gắt, giận dữ, căng thẳng, mệt mỏi và rối loạn tình dục. Porn – thứ tách bạn khỏi những điều tuyệt vời nhất của tình dục và sự kết nối – rốt cuộc chỉ để lại cảm giác trống rỗng và tội lỗi.
Trên thực tế, việc tìm hiểu về khả năng gây nghiện và sức tàn phá của porn chỉ khiến ta thêm lo lắng và tuyệt vọng. Cái loại "sở thích" gì mà khi chúng ta làm thì chúng ta ước đã không làm, còn khi chúng ta không làm thì lại trở nên khao khát và thèm muốn được làm? Họ khinh bỉ bản thân mình mỗi khi đọc về tình trạng thiếu thẳng thắn và vô cảm, mỗi khi quay tay sau lưng người yêu hay vợ/chồng mình, mỗi khi họ không còn sức để tập thể thao sau khi vắt kiệt sức cho porn và thủ dâm. Một con người thông minh và lý trí ở các phương diện khác trong cuộc sống lại dành cả ngày để tự hạ nhục bản thân. Tệ hơn cả, họ nhận lại được gì khi phải chịu đựng cái cuộc sống thống khổ đấy? Không gì cả.
Có thể bạn đang nghĩ rằng "Nghe thuyết phục đấy, nhưng một khi bị nghiện thì rất khó để loại bỏ cơn nghiện." Nhưng tại sao nó lại khó như vậy? Một số người cho rằng đó là do các triệu chứng cai nghiện mạnh (withdrawal symptoms), nhưng rồi bạn sẽ sớm nhận ra, những triệu chứng cai nghiện thực sự không đáng kể. Nên bạn sẽ thấy những người nghiện đã sống và chết để rồi chẳng nhận ra bản thân họ là những người nghiện.
Một số người cho rằng porn miễn phí và con người nên nhận lấy ân hưởng về mặt sinh học này, nhưng điều này hoàn toàn sai - nó gây nghiện chẳng khác gì ma túy. Thử hỏi một người đã thề rằng họ chỉ thích sách báo khiêu dâm (erotica) xem họ đã từng vượt rào và trải nghiệm 'unsafe porn' (phim khiêu dâm nặng đô) chưa. Nếu họ thành thật thì họ sẽ thú nhận về những lần họ đã vượt rào.
Đấy cũng chẳng phải là do "sở thích". Tôi thích ăn thịt nướng, nhưng chưa tới mức mà ngày nào cũng phải ăn. Điều này cũng tương tự với những thứ khác trong cuộc sống. Bây giờ, bạn hãy thử nghĩ xem những thứ mà không được làm thì sẽ khiến bạn cảm thấy khó chịu. Không được chơi game? Không được lướt mạng xã hội? Hay, không được xem porn?
Có người nói:
"Nó mang tính giáo dục" - Vậy porn đã đóng vai trò trong quá trình trưởng thành của bạn như thế nào?"
"Nó giúp ta thỏa mãn" - Vậy tại sao porn lại khiến bạn cảm thấy cô đơn và thèm muốn được xem thêm nữa?
"Nó giúp giảm stress" - Thủ dâm xong khiến bạn loại bỏ được hoàn toàn stress từ cuộc sống của mình? Được rồi, chắc là được một tiếng đấy, rồi sau đó đời cũng quay lại vả vào mặt bạn. Vậy thì vấn đề đã được giải quyết chưa?
Nó giúp tôi ngủ ngon - Bạn thực sự cần quay tay để có thể đi vào giấc ngủ?
Nhiều người tin rằng porn giúp giải tỏa cảm giác chán, nhưng thật ra đó là do cách ta nhìn nhận vấn đề. Porn nhanh chóng làm bạn quen với việc luôn phải tìm kiếm cái mới, khiến bạn càng lúc càng dễ chán, đến mức lao vào cuộc truy lùng vô tận để tìm một đoạn clip “vừa đủ kích thích”. Dần dần, não bạn bị lập trình lại để chỉ phản ứng với những gì mới lạ, cực đoan, và cuối cùng là những thứ gây sốc đến phi lý.
Một số nói rằng họ xem porn vì bạn bè của họ và tất cả những người họ biết cũng xem porn. Nếu vậy, hãy cầu nguyện rằng bạn của bạn sẽ không nghĩ đến chuyện tự chặt đầu để chữa đau đầu.
Hầu hết người nghiện khi nghĩ về nó đều đi đến kết luận rằng đó chỉ là một thói quen. Đây thực sự không phải là một lời giải thích tốt, nhưng do bạn đã loại bỏ đi tất cả những lời giải thích hợp lý và thông thường khác, lời giải thích này dường như là thứ duy nhất còn sót lại. Khá tiếc là, tất cả đều phi lý như nhau. (???). Vấn đề là ta đã bị nhồi sọ rằng PMO là một thói quen — và rằng thói quen thì rất khó bỏ.
Thói quen có thực sự khó bỏ không? Khi bạn bắt đầu một công việc mới, lịch làm việc thay đổi, thói quen và giờ giấc sinh hoạt có lẽ theo đó cũng thay đổi. Có thể sẽ mất chút thời gian để làm quen, nhưng điều đó chẳng thể sánh với việc phá bỏ cơn nghiện porn kéo dài cả đời. Chúng ta tạo lập và phá vỡ thói quen hàng ngày, vậy tại sao chúng ta lại thấy khó khăn khi từ bỏ "thói quen" xem Porn, thứ khiến ta cảm thấy thiếu thốn khi không được xem, tội lỗi sau khi xem và thủ dâm, một "thói quen" mà chúng ta rất muốn bỏ, trong khi tất cả những gì chúng ta cần làm chỉ là ngừng xem porn?
Porn không phải là một thói quen, mà là NGHIỆN! Đó là lý do tại sao bạn cảm thấy rất khó để 'từ bỏ'. Hầu hết người nghiện không hiểu về chứng nghiện và tin rằng porn giúp họ thoải mái và đỡ stress hơn. Họ cũng tin rằng bản thân sẽ phải thực sự hy sinh nếu không được xem porn nữa.
Cái bẫy nham hiểm
Porn là một cái bẫy tinh vi và nguy hiểm — được kết hợp khéo léo giữa bản năng con người và sự phát triển của công nghệ. Một số người trong chúng ta có thể từng được cảnh báo về hậu quả, nhưng vẫn không thể tin nổi rằng thứ này chẳng mang lại chút niềm vui thật sự nào. Thế nhưng, điều gì đã khiến ta dính vào ngay từ đầu? Thường thì đó là những đoạn phim miễn phí — từ nghiệp dư đến chuyên nghiệp — được chia sẻ khắp nơi và một học sinh tiểu học có thể dễ dàng truy cập thông qua một vài từ khóa tìm kiếm. Đó chính là cách cái bẫy được giăng ra. Nếu ngay từ lần đầu đó, có một cảnh báo rõ ràng về tác hại của thứ ta sắp xem, có lẽ hồi chuông báo động trong đầu sẽ vang lên.
Nhưng hồi chuông cảnh báo đã không vang lên. Nếu lúc đó ta đủ tỉnh táo để hiểu, có lẽ ta sẽ nhận ra một sự thật phũ phàng: một nửa dân số trưởng thành đang tự đẩy mình vào vòng nghiện ngập, nghiện một thứ bào mòn chính cái khả năng thực hiện những hành vi mà họ đang xem trên màn hình. Sự tò mò dẫn ta tới ngưỡng cửa của cơn nghiện, nhưng ta vẫn chần chừ, chỉ dám liếc qua những hình thu nhỏ (thumbnail) đầy hấp dẫn, vì sợ rằng chúng sẽ khiến bạn dấn thân vào con đường đồi bại và đầy nguy hiểm. Nếu bạn vô tình nhấp vào một trang, mong muốn duy nhất của bạn là thoát khỏi trang đó càng sớm càng tốt, đồng thời nó lại càng khiến bạn trở nên tò mò và ham muốn được xem thêm nữa.
Một khi quá trình này bắt đầu, chúng ta chính thức mắc bẫy. Từ đó trở đi, chúng ta dành cả đời để cố gắng hiểu tại sao mình lại làm vậy và thỉnh thoảng cố gắng tự cố thoát khỏi cạm bẫy đó. Cái bẫy được thiết kế sao cho chúng ta chỉ cố gắng dừng lại khi có một 'sự cố' xảy ra, có thể là yếu sinh lý, thất nghiệp, thất tình. Ngay sau khi dừng xem porn lại, chúng ta lại phải chịu thêm căng thẳng do hội chứng cai nghiện gây ra, và phương pháp mà chúng ta từng dựa vào để giải tỏa căng thẳng giờ đây không còn nữa.
Quyết tâm dừng xem porn của chúng ta có vẻ khá yếu đuối. Sau vài ngày giằng co đầy mệt mỏi, ta tự thuyết phục mình rằng đã chọn sai thời điểm để dừng, rồi quyết định chờ đến lúc không còn áp lực nữa mới bắt đầu lại. Nhưng khi khoảng thời gian ấy đến, lý do ban đầu để thoát khỏi porn lại biến mất. Dĩ nhiên, cái “lúc hoàn hảo” ấy sẽ không bao giờ thực sự đến. Ta bắt đầu nghĩ rằng cuộc sống mình ngày càng căng thẳng hơn. Ta rời khỏi vòng tay cha mẹ, rồi công việc, nhà cửa, nợ nần, chuyện dựng vợ gả chồng, nuôi dạy con cái… bắt đầu dồn dập kéo đến.
Chúng ta có xu hướng nhầm lẫn giữa trách nhiệm và cảm giác căng thẳng. Cuộc sống của một người xem porn — cũng giống như người nghiện ma túy — tự động trở nên căng thẳng hơn, bởi lẽ porn không hề giúp thư giãn hay giảm stress như nhiều người vẫn tưởng. Ngược lại, nó khiến ta căng thẳng và mệt mỏi hơn sau mỗi lần thức khuya trong cảm giác tội lỗi. Ngay cả những người từng thoát được — và hầu hết đều từng thử một vài lần trong đời — cũng có thể sống rất ổn, rất hạnh phúc… rồi bỗng nhiên bị cuốn trở lại. Lạc bước vào mê cung của porn, tâm trí ta trở nên mơ hồ, mệt mỏi, và phần đời còn lại chỉ là cuộc vật lộn để thoát ra. Nhiều người đã thành công — chỉ để rồi một lúc nào đó, lại rơi vào cái bẫy tinh vi đó một lần nữa.
Bất cứ ai cũng có thể thấy việc dừng xem porn dễ dàng, nhưng trước tiên chúng ta phải đưa ra các dẫn chứng. Không phải những dẫn chứng để dọa bạn, đã có quá nhiều những cái dẫn chứng đó ở ngoài kia. Nếu nó giúp bạn thoát porn, bạn đã không còn xem porn nữa rồi. Nhưng tại sao chúng ta thấy khó dừng xem porn lại? Để trả lời câu hỏi này, ta cần biết lý do thực sự mà chúng ta vẫn xem porn, có hai yếu tố. Đó là:
- Ảnh hưởng tự nhiên và porn trên mạng.
- Sự tẩy não từ xã hội.
Những người nghiện porn là những cá thể thông minh và lý trí. Họ biết rằng mình đang phải đối mặt với những rủi ro to lớn trong tương lai, vì vậy họ dành nhiều thời gian để hợp lý hóa 'thói quen' của mình. Nhưng những người nghiện porn trong thâm tâm tự biết bản thân là những kẻ đần, họ biết rằng họ không cần hề cần xem porn trước khi bị rơi vào cái bẫy nghiện ngập. Nhiều người còn nhớ lần đầu tiếp xúc với nội dung này là một trải nghiệm pha lẫn khó chịu và tò mò. Sau đó, họ dần dấn sâu hơn — tìm kiếm, lựa chọn, lưu lại các trang web — và từng bước hình thành nên sự lệ thuộc.
Một điều khiến nhiều người cảm thấy bối rối là: những người không nghiện — như phụ nữ, người lớn tuổi, hoặc những ai sống ở nơi không phổ biến internet tốc độ cao — vẫn sống bình thường, không hề cảm thấy họ cần phải xem porn. Khi phân tích kỹ hơn hai yếu tố ở trên trong những chương tiếp theo, bạn sẽ hiểu rõ hơn về bản chất của chiếc bẫy mà mình đã rơi vào.
Chương 4: Bản năng
Porn hoạt động bằng cách chiếm đoạt cơ chế phần thưởng tự nhiên được thiết kế để duy trì khả năng sinh sản của bạn càng lâu càng tốt. Dạng thức tức thời và dễ tiếp cận của porn trên mạng khiến cơ chế phần thưởng của não sản xuất dopamine lâu hơn đáng kể so với bình thường. Về mặt khoa học, đây được gọi là hiệu ứng Coolidge (Coolidge Effect).
Dopamine là chất dẫn truyền thần kinh liên quan đến cảm giác ham muốn, với khoái cảm thực sự do opioid tạo ra. Nhiều dopamine hơn, nhiều opioid hơn và nhiều hành động hơn. Nếu không có dopamine, các hành động như ăn không còn cảm giác thú vị và không được hoàn thành, với thực phẩm nhiều chất béo và đường khiến dopamine được tiết ra nhiều nhất.
Dopamine cũng được giải phóng để phản ứng với sự mới lạ. Với một kho phim khiêu dâm dường như vô tận, lượng dopamine tràn ngập hệ limbic (hệ thống phần thưởng), khiến ngay lần đầu tiên bạn xem phim khiêu dâm, bạn phản ứng lại — đạt cực khoái và kích hoạt thêm một đợt tràn opioid khác. Não bộ, được thúc đẩy bởi mong muốn nhận được nhiều dopamine nhất có thể, sẽ lưu trữ trải nghiệm đó như một “kịch bản” để dễ dàng gọi lại, đồng thời củng cố các đường dẫn thần kinh thông qua việc giải phóng một hóa chất có tên là DeltaFosB. Từ đó, não bắt đầu kích hoạt những đường dẫn này mỗi khi gặp các tín hiệu quen thuộc như quảng cáo gợi cảm, thời gian ở một mình, căng thẳng, hoặc thậm chí chỉ là cảm thấy buồn — và bạn lại sẵn sàng “trượt xuống máng nước” một lần nữa. Mỗi lần hành vi này được lặp lại, thêm DeltaFosB được tiết ra, khiến máng nước ấy trơn tru hơn, sống động hơn và dễ trượt hơn vào lần kế tiếp.
Hệ thống limbic có một hệ thống tự điều chỉnh để cắt giảm số lượng các thụ thể dopamine và opioid khi phát hiện sự tràn ngập dopamine thường xuyên và hàng ngày. Khá tiếc là, những thụ thể này cũng cần thiết để giữ cho chúng ta có động lực giải quyết những căng thẳng trong cuộc sống thường ngày. Lượng dopamine ít ỏi từ những phần thưởng tự nhiên không thể nào sánh với porn, và cũng không được các thụ thể đã suy giảm hấp thụ hiệu quả, khiến bạn cảm thấy căng thẳng và dễ cáu giận hơn bình thường. Quá trình này được gọi là giải mẫn cảm (desensitisation).
Trong chu kỳ này, bạn đã vượt qua "vạch đỏ" và kích hoạt hàng loạt cảm xúc như tội lỗi, ghê tởm, xấu hổ, lo lắng và sợ hãi. Những cảm xúc này, ngược lại, lại khiến mức dopamine trong não tăng cao hơn nữa, làm cho não bộ hiểu sai các tín hiệu và khiến nó hiểu nhầm những cảm giác này là kích thích tình dục.
Theo thời gian, não bộ không chỉ trở nên mẫn cảm với những đoạn phim đã xem trước đó, mà còn với các thể loại và mức độ gây sốc tương tự. Sự suy giảm động lực này kích hoạt cảm giác kém hài lòng, khi não bộ liên tục đánh giá, thúc đẩy bạn tìm kiếm những đoạn phim để thỏa mãn cơn nghiện. Vì vậy, bạn tìm kiếm sự mới lạ hơn, nhấp vào clip dị hơn, nặng đô gây sốc hơn trên các web phim đen mà bạn tự tin nói rằng bạn sẽ không xem nó trong lần truy cập đầu tiên vì nó quá tởm.

Chỉ một chút cảm giác an toàn cũng đủ để giúp ta vượt qua những thời điểm khó khăn, nhưng liệu bộ não đã bị chai sạn vì nghiện của bạn có còn đủ nhạy bén để nhận ra chút xoa dịu nhỏ nhoi mà người không nghiện porn có thể dễ dàng cảm nhận?
Việc dopamine tràn ngập trong não hoạt động giống như một loại ma túy tác dụng nhanh — tăng vọt rồi sụt giảm đột ngột, gây ra cảm giác thèm. Nhiều người nghiện lầm tưởng rằng những cơn khó chịu này là trải nghiệm tiêu cực mà họ phải chịu đựng khi cố gắng hoặc bị ép phải dừng lại. Trên thực tế, chúng chủ yếu là những cơn đau về mặt tinh thần vì người nghiện cảm thấy mất đi niềm vui hoặc chỗ dựa.
Con tiểu quỷ (The Little Monster)
Việc thoát nghiện về mặt hoá học khỏi phim khiêu dâm thực ra rất tinh vi, đến mức hầu hết người xem sống cả đời mà không nhận ra rằng họ là những con nghiện. Nhiều người nghiện sợ ma túy, nhưng thực tế họ chính là những con nghiện "ma túy". May mắn thay, đây là loại "ma túy" dễ dừng, nhưng trước tiên bạn cần phải chấp nhận thực tế là bạn đang bị nghiện.
(???) - Phần này cần được viết lại.
Việc dừng xem porn không gây ra bất kỳ cơn đau nào về thể chất mà chỉ là cảm giác trống rỗng, bồn chồn khi thiếu một thứ gì đó. Càng xem porn thường xuyên, bạn càng dễ trở nên hồi hộp, bất an, dễ bị kích động, kém tự tin và hay cáu gắt. Nó giống như cảm giác thèm, nhưng là thèm khát một thứ chất độc.
Trong vòng vài giây sau khi xem porn và thủ dâm, dopamine được cung cấp và cơn thèm thuốc kết thúc, dẫn đến cảm giác thỏa mãn khi bạn 'ngựa quen đường cũ'. Trong những ngày đầu, cơn thèm và sự giải tỏa sau khi thủ dâm nhẹ tới mức chúng ta khó có thể nhận ra. Dần dần, chúng ta tin rằng đó là vì bản thân đã thích porn hoặc đã hình thành 'thói quen'. Sự thật là, chúng ta đã bị mắc kẹt mà không nhận ra. Con tiểu quỷ đã ẩn náu trong não bộ, và ta cứ thế 'trượt' xuống máng trượt nước, hết lần này đến lần khác, để thỏa mãn nó.
Tất cả người nghiện bắt đầu tìm đến porn vì những lý do phi lý. Lý do duy nhất khiến mọi người tiếp tục xem porn, cho dù là người nghiện thường hay nặng, là để nuôi con tiểu quỷ đó. Toàn bộ tình trạng này là một chuỗi những hình phạt tàn nhẫn và rối rắm, nhưng có lẽ khía cạnh thảm hại nhất là cảm giác tận hưởng của người nghiện từ porn và thủ dâm, cố gắng lấy lại cảm giác yên bình, tĩnh lặng và tự tin mà cơ thể của họ có trước khi bị cuốn vào nó.
Tiếng chuông phiền phức (The Annoying Alarm)
Bạn có từng trải qua cảm giác này chưa — suốt cả ngày bị làm phiền bởi một âm thanh khó chịu, như tiếng chuông báo động nhà hàng xóm kêu liên tục, rồi đột nhiên nó tắt? Cái khoảnh khắc yên tĩnh sau đó khiến ta cảm thấy thật nhẹ nhõm, như vừa được thở lại sau một khoảng thời gian dài ngột ngạt. Thực ra, đó không phải là “bình yên” thật sự, mà chỉ là sự kết thúc của một sự khó chịu dai dẳng.
Khi chưa xem porn, cơ thể chúng ta vốn đang ổn. Nhưng ngay khi bắt đầu, chúng ta ép não phải tiết ra dopamine — thứ tạo nên cảm giác kích thích và hưng phấn. Rồi khi kết thúc, dopamine rút đi, để lại trong ta một khoảng trống.
Chúng ta không thể lý giải được cảm giác ấy, chỉ biết rằng mình muốn xem porn. Và mỗi khi thủ dâm, cơn thèm đó tạm lắng xuống. Nhưng cảm giác thỏa mãn ấy không kéo dài. Để dập tắt sự trống rỗng đó, ta lại cần nhiều porn hơn. Cứ như vậy, sau mỗi lần “giải tỏa”, cơn thèm lại trở lại — và cái vòng luẩn quẩn cứ tiếp diễn, trừ khi ta quyết định thoát ra khỏi đó.
Cái bẫy Porn cũng giống như việc đi giày chật chỉ để có được cảm giác thoải mái khi cởi ra. Ngay từ khi sinh ra, chúng ta đã bị tẩy não bởi vô số thông tin sai lệch, rằng porn trên mạng chỉ đơn giản là một sự phát triển hiện đại thay thế cho phiên bản in ấn. Sự ngụy biện này được gói gọn cùng với sự thật rằng thủ dâm không có hại, vậy tại sao chúng ta không nên tin họ? Do hội chứng cai dopamine không gây đau đớn thể xác, mà chỉ là cảm giác trống rỗng, bất an, lẫn lộn với cơn đói và căng thẳng thường ngày, nên ta thường tìm đến porn mỗi khi cảm giác này xuất hiện. Và ta dần xem nó như một điều bình thường.
Tuy nhiên, lý do chính khiến người nghiện không nhìn được bản chất thật của porn là do nguyên lý hoạt động "back to front" (Dịch nôm na: Hoạt động ngược). Chính khi bạn không xem porn, bạn mới phải chịu đựng cảm giác trống rỗng. Vì quá trình bị nghiện diễn ra cực kỳ tinh vi và từ từ, từ những ngày đầu, cảm giác trống rỗng được coi là bình thường và do đó nguyên nhân gây ra cảm giác trống rỗng ấy không được gán cho buổi xem porn trước đó. Ngay khi mở trình duyệt và bạn bắt đầu lần xem porn của mình, bạn sẽ nhận được một pha boost tức thì nên bạn bắt đầu tin rằng porn giúp bạn giảm căng thẳng.
Chính cái cơ chế “ngược đời” này khiến việc từ bỏ bất kỳ loại chất gây nghiện nào cũng trở nên khó khăn. Hãy tưởng tượng cảm giác hoảng loạn của một người nghiện heroin khi không có thuốc — rồi cảm giác vỡ oà khi họ được tiêm một liều vào tĩnh mạch. Người không nghiện sẽ không bao giờ cảm thấy cơn hoảng loạn đó.
Heroin không làm giảm cảm giác hoảng loạn đó mà chính nó mới là nguyên nhân. Tương tự, những người không xem porn không phải chịu đựng cảm giác trống rỗng khi cần porn, hoặc hoảng loạn khi mất mạng. Người không nghiện porn không thể hiểu nổi tại sao người nghiện có thể có được niềm vui từ những video 2D không có tiếng với tỷ lệ cơ thể bất thường. Và có lẽ, chính người nghiện cũng chẳng hiểu nổi.
Chúng ta cho rằng porn giúp ta thư giãn và cảm thấy thoải mái, nhưng làm thế quái nào mà bạn có thể trở nên thoải mái trừ khi bạn không thoải mái ngay từ đầu? Một người không xem porn không phải chịu đựng cảm giác này, hoàn toàn thư giãn sau một buổi hẹn hò không quan hệ (sex), trong khi người nghiện thì không cho đến khi họ thỏa mãn con tiểu quỷ trong họ.
Niềm vui hay chỗ dựa?
Lưu ý quan trọng — lý do chính khiến người nghiện thấy khó bỏ là do niềm tin rằng họ đang phải từ bỏ một niềm vui hoặc chỗ dựa thực sự. Sự thật là, bạn không hề mất gì cả. Cách tốt nhất để hiểu sự tinh tế của bẫy porn là so sánh nó với việc ăn uống. Thói quen ăn uống thường xuyên khiến chúng ta không cảm thấy đói giữa các bữa ăn, chỉ nhận thức được cơn đói nếu bữa ăn bị trì hoãn. Không có cơn đau về mặt thể chất nào, chỉ là một cảm giác trống rỗng, bất an bị gây ra bởi cơn đói. Quá trình thỏa mãn cơn đói là một trải nghiệm rất dễ chịu.
Cách porn hoạt động cũng gần tương tự. Giống như cơn đói, không có cơn đau về mặt thể chất nào và cơ chế phần thưởng cũng hoạt động theo cách tương tự khi ăn, nhưng chính sự tương đồng với việc ăn uống này đã đánh lừa người nghiện tin rằng có một niềm vui hoặc chỗ dựa thực sự nào đó từ Porn. Mặc dù ăn uống và porn có vẻ rất giống nhau, nhưng trên thực tế chúng hoàn toàn trái ngược nhau.
- Ăn là để sống, để cung cấp năng lượng cho cơ thể và tinh thần. Ngược lại, porn khiến tinh thần bạn mờ mịt và dần dập tắt năng lượng sống bên trong.
- Ăn uống là một trải nghiệm đích thực, mang lại niềm vui và sự thỏa mãn. Ngược lại, porn lại là hành động tự hủy, tàn phá các thụ thể hạnh phúc, khiến bạn mất đi khả năng đối phó với khó khăn và cảm nhận niềm vui.
- Ăn uống không tạo ra cơn đói và thực sự làm giảm cơn đói, trong khi lần xem porn đầu tiên khiến bạn phải chịu đựng cơn thèm dopamine và tương tự cho những lần xem tiếp theo. Thay vì làm giảm nó, nó khiến bạn phải chịu cảnh thống khổ trong phần đời còn lại.
Ăn uống có phải là một thói quen không? Nếu bạn nghĩ vậy, vậy thử nhịn ăn hoàn toàn xem. Nói việc ăn uống là thói quen cũng giống như nói việc thở là thói quen — cả hai đều cần thiết cho sự sống còn. Đúng là mọi người có thói quen ăn uống để hết đói vào những thời điểm khác nhau với các loại thức ăn khác nhau, nhưng bản thân việc ăn uống không phải là thói quen. Porn cũng vậy. Lý do duy nhất khiến người nghiện mở trình duyệt là cố gắng chấm dứt những cảm giác trống rỗng mà lần xem porn trước đó đã gây ra, vào những thời điểm khác nhau với các thể loại khác nhau.
Hãy luôn ghi nhớ rằng porn không phải là thói quen, mà là MỘT DẠNG NGHIỆN NGẬP. Khi mới bắt đầu, chúng ta phải tự ép mình làm quen. Nhưng chẳng mấy chốc, ta đã lao vào những nội dung ngày càng kỳ quái và gây sốc. Cảm giác hưng phấn nằm ở quá trình tìm kiếm, không phải ở khoảnh khắc thỏa mãn. Dopamine nhanh chóng suy giảm sau khi đạt cực khoái, đó là lý do người nghiện thường 'edge' (trì hoãn cực khoái) bằng cách chuyển đổi liên tục giữa các cửa sổ và tab.
Vượt rào
Như với bất kỳ loại ma túy nào khác, cơ thể có xu hướng phát triển khả năng miễn dịch với các clip cũ, não bộ của chúng ta muốn nhiều hơn hoặc một cái gì đó khác. Sau những khoảng thời gian ngắn xem cùng một clip, nó không còn làm giảm hoàn toàn cơn thèm do lần xem porn trước đó tạo ra. Có một cuộc giằng co đang diễn ra trong thiên đường porn này: Bạn muốn dừng lại ở "vùng an toàn", không vượt quá giới hạn, nhưng não bộ lại thôi thúc bạn vượt rào để được nếm "trái cấm".
Bạn cảm thấy ổn hơn sau khi xem bộ porn đấy, nhưng lại lo lắng hơn và ít thư giãn hơn so với người chưa từng xem, mặc dù bạn đang sống trong một nơi được gọi là thiên đường porn. Cái chỗ đấy nghe còn lố bịch hơn việc đi giày chật, bởi càng ngày thì sự khó chịu càng tăng, kể cả sau khi đã cởi giày ra. Vì người nghiện biết rằng con tiểu quỷ phải được cho ăn, nên chính họ quyết định thời gian, thường là vào bốn loại dịp hoặc sự kết hợp của chúng:
- Buồn chán / Tập trung — Hai trạng thái hoàn toàn trái ngược.
- Căng thẳng / Thư giãn — Cũng là hai trạng thái đối lập.
Loại thuốc kỳ diệu nào có thể đột ngột đảo ngược tác dụng mà nó đã gây ra chỉ vài phút trước? Sự thật là, porn không hề giúp bạn giải tỏa cảm giác buồn chán và căng thẳng, cũng như không giúp tăng cường sự tập trung và thư giãn. Hãy thử nghĩ xem, ngoài giấc ngủ ra thì còn thời điểm nào khác giúp chúng ta đạt được những điều trên? Nếu bạn đang có ý định chuyển sang các thể loại porn 'thực tế' hoặc 'nhẹ đô' hơn thì hãy nhớ rằng nội dung của cuốn sách này áp dụng cho tất cả các loại porn — hàng in, webcam, trả tiền theo lượt xem, trò chuyện, chương trình trực tiếp v.v.. Cơ thể con người là một hệ thống tinh vi bậc nhất trên hành tinh, nhưng dù là loài sinh vật đơn bào hay giun dẹp, không có giống loài nào có thể sống sót nếu không biết phân biệt giữa thức ăn và chất độc.
Thông qua chọn lọc tự nhiên, tâm trí và cơ thể chúng ta đã phát triển các cơ chế phần thưởng giúp nhân rộng và duy trì nhân loại. Chúng ta vẫn chưa được trang bị để ứng phó với các kích thích siêu thường, chúng lớn hơn, sáng hơn và sắc nét hơn bất cứ thứ gì có trong tự nhiên, ngay cả một video không tiếng trên màn hình cũng có thể khiến chúng ta bị kích thích. Nhưng nếu bạn liên tục xem cùng một video, bạn sẽ không còn cảm thấy như vậy nữa. Trong cuộc sống thực, có những cơ chế kiểm soát và cân bằng để giúp bạn, nhưng porn không có giới hạn như vậy, nó sẽ khiến bạn dành cả cuộc đời chìm đắm trong cái hậu cung ảo đấy.
Thật sai lầm khi cho rằng những người nghiện porn là những người yếu đuối về mặt thể chất và tinh thần. Những người may mắn là những người cảm thấy ghê tởm ngay từ lần đầu tiên tiếp xúc và nhờ đó thoát khỏi nó mãi mãi. Hoặc, có thể họ không đủ can đảm để trải qua quá trình nghiện ngập đầy khó khăn, sợ bị phát hiện hoặc không đủ kĩ năng IT để bật Tab ẩn danh hay chế độ riêng tư. Có lẽ phần bi thảm nhất của toàn bộ vấn đề này liên quan đến thanh thiếu niên - những người giỏi tìm kiếm "tài liệu" và che đi "dấu vết" - đang ngày càng gia tăng.
Cảm giác thích porn chỉ là một ảo giác. Việc nhảy từ thể loại này sang thể loại khác, chỉ đơn giản là giữ cho con khỉ mới lạ của chúng ta nằm trong giới hạn của các thể loại porn 'an toàn' để nhận được liều dopamine. Giống như những người nghiện heroin, tất cả những gì họ thực sự muốn làm là nghi thức giải tỏa những cơn thèm khát đó.
Cảm giác hưng phấn từ việc nhảy trên vòng cấm
Ngay cả với một clip duy nhất được xem đi xem lại, người nghiện liên tục tự học cách lọc bỏ những phần xấu xí và khó chịu của đoạn porn. Ngay cả khi xem một mình, họ vẫn lọc ra những bộ phận cơ thể mà họ thấy hấp dẫn nhất. Trên thực tế, một số con nghiện thích được nhảy quanh vòng cấm này, tìm cách bào chữa rằng họ thích "những thứ nhẹ nhàng" và không hề nghiện những kích thích siêu thường. Nhưng hãy hỏi một người nghiện mà tin rằng họ chỉ xem một diễn viên hoặc thể loại nhất định: "Nếu mày không tìm được loại porn bình thường mày hay xem và phải xem hàng cấm (unsafe porn), mày có ngừng thủ dâm không?"
Không bao giờ. Người nghiện sẽ thủ dâm với bất cứ loại porn nào, các thể loại với độ "nguy hiểm" ngày càng leo thang, các khuynh hướng tình dục khác .v.v.. bất cứ điều gì để thỏa mãn con tiểu quỷ. Ban đầu không quen nhưng dần dần bạn cũng sẽ học được cách "thích" những nội dung đấy. Người nghiện tìm kiếm sự thỏa mãn trống rỗng ấy sau khi làm tình, sau một ngày làm việc dài, khi bị sốt, cảm lạnh, cúm, đau họng hoặc thậm chí trong thời gian nằm viện.
Cảm giác thích chẳng liên quan gì cả; nếu muốn quan hệ tình dục, đi ngủ cùng laptop hay điện thoại để làm gì. Một số người nghiện cảm thấy lo ngại khi nhận ra mình nghiện porn và tin rằng việc này sẽ gây trở ngại cho quá trình thoát khỏi tình trạng đó. Trên thực tế, đây là tin tốt vì hai lý do quan trọng:
- Lý do tại sao hầu hết mọi người tiếp tục xem porn là vì mặc dù chúng ta biết những bất lợi vượt xa lợi ích, chúng ta tin rằng có điều gì đó trong porn mà chúng ta thực sự thích hoặc nó hoạt động như một loại điểm tựa. Chúng ta đang ảo tưởng rằng sau khi chúng ta ngừng xem, sẽ có một khoảng trống và cuộc sống của chúng ta sẽ như thiếu mất điểm tựa. Trên thực tế, Porn không lấp đầy khoảng trống ấy mà chính Porn mới là nguyên nhân gây ra khoảng trống trong ta.
- Mặc dù porn là tác nhân mạnh mẽ nhất gây ra sự mới lạ và cơn lũ dopamine liên quan đến tình dục, nhưng vì tốc độ gây nghiện quá nhanh, bạn sẽ không bao giờ bị nghiện nặng. Thực tế, triệu chứng cai nghiện (withdrawal pangs) nhẹ đến mức hầu hết người nghiện sống cả đời mà không nhận ra mình đã trải qua chúng.
Vậy tại sao nhiều người nghiện lại thấy khó dừng đến vậy, trải qua hàng tháng trời đau khổ và cả đời khao khát nó vào những lúc bất chợt? Câu trả lời là lý do thứ hai, sự tẩy não. Chứng nghiện sinh hóa, tức là sự phụ thuộc vào các chất dẫn truyền thần kinh, rất dễ đối phó, hầu hết người nghiện có những đợt nhiều ngày mà không xem porn, như trong các chuyến công tác hoặc du lịch mà chẳng hề vật vã vì thiếu "thuốc". con tiểu quỷ biết rằng nó đang trong vùng an toàn, bạn sẽ mở laptop ngay khi bạn trở về phòng khách sạn. Bạn có thể sống sót qua vị khách hàng khó chịu và người quản lý cuồng quyền lực của mình, khi biết rằng "liều" đang ở đó chờ bạn sử dụng.
So sánh với nghiện thuốc lá.
Một ví dụ tốt có thể lấy ra để so sánh là người nghiện hút thuốc lá. Sau mười giờ trong một ngày mà không có điếu thuốc lá nào bỏ vào mồm, họ sẽ bị mất kiểm soát, nhưng nhiều người hút thuốc sẽ mua một con ô tô mới và không hút thuốc trong đó. Những người khác có thể sẽ đến rạp chiếu phim, siêu thị, nhà thờ và việc không thể hút thuốc ở đó chẳng vấn đề gì với họ. Người hút thuốc không thấy có vấn đề gì khi ai đó hoặc điều gì đó ngăn họ hút thuốc.
Người nghiện sẽ tự động kiềm chế không xem porn trong nhà bố mẹ, trong các buổi họp gia đình hay các sự kiện khác mà không gặp nhiều vấn đề. Trên thực tế, hầu hết người nghiện đều có những khoảng thời gian dài mà họ có thể không xem porn mà không cần nỗ lực ép mình. con tiểu quỷ rất dễ đối phó ngay cả khi bạn vẫn còn nghiện. Có hàng triệu người nghiện ngoài kia vẫn sống như những người nghiện thường (casual users) và họ cũng nghiện chẳng khác gì những con nghiện porn nặng. Thậm chí có những người nghiện nặng đã thoát nghiện nhưng thỉnh thoảng vẫn xem một lúc, làm cho cái máng trượt trơn hơn và rồi tiếp tục tụt xuống sâu hơn nữa.
Như đã nói trước đó, nghiện porn không phải là vấn đề chính, nhưng nó đã khiến ta khó có thể nhìn ra được vấn đề thực sự — sự tẩy não. Đừng nghĩ rằng những ảnh hưởng tiêu cực của porn bị phóng đại; ngược lại mới đúng, chúng ta đang coi nhẹ những ảnh hưởng tiêu cực ấy. Thỉnh thoảng, có tin đồn rằng những đường dẫn thần kinh được tạo ra sẽ tồn tại vĩnh viễn, và chỉ cần một sự kết hợp ngẫu nhiên của các yếu tố kích thích, bạn sẽ lại lao xuống 'máng trượt' hủy hoại cuộc đời. Tuy nhiên, đó là những thông tin sai lệch. Bộ não và cơ thể của chúng ta là những cỗ máy kỳ diệu, có khả năng tự phục hồi trong vòng vài tuần.
Không bao giờ là quá muộn để dừng xem porn lại. Một lượt duyệt nhanh các cộng đồng trực tuyến sẽ cho bạn thấy những người ở mọi lứa tuổi khởi động lại cuộc sống của họ (và của bạn đời của họ). Và như lẽ thường tình, có những người sẽ đẩy nó lên một tầm cao mới, thực hành giữ tinh dịch (semen retention), Karezza và thông qua việc phân biệt giữa khía cạnh cảm giác (sensory) và sinh sản (propagative) của tình dục, khiến bạn tình của họ hạnh phúc hơn bao giờ hết.
Việc này có thể là một niềm an ủi lớn cho những ai đã xem porn lâu năm hay với tần suất dày đặc: bỏ nó thực ra không hề khó hơn so với người chỉ xem thỉnh thoảng — mà kỳ lạ là, đôi khi còn dễ hơn. Càng bị nó kéo xuống sâu, thì cảm giác được giải thoát lại càng rõ rệt. Khi mình dừng lại, mình cắt luôn về con số 0, và không hề trải qua cơn vật vã nào. Thậm chí, cả quá trình đó — kể cả lúc “cai” (withdrawal period) — lại còn mang đến cảm giác dễ chịu.
Nhưng trước tiên, chúng ta phải loại bỏ sự tẩy não.
Chương 5: Sự tẩy não
Đây là lý do thứ hai khiến chúng ta bắt đầu tiêu thụ porn. Để hiểu rõ hơn về sự tẩy não này, chúng ta cần nghiên cứu kỹ về hiệu ứng mạnh mẽ của kích thích siêu thường (supernormal stimulus). Não bộ của chúng ta chưa tiến hóa kịp để đối phó với hậu cung ảo, nơi chúng ta có thể lướt qua vô số "bạn tình tiềm năng" chỉ trong 15 phút, điều mà tổ tiên ta mất cả đời cũng chẳng thể có được.
Trong quá khứ đã có rất nhiều lời khuyên sai lầm. Ví dụ như quan niệm hoang đường rằng thủ dâm gây mù lòa. Điều này, cùng với các chiến thuật gây sợ hãi khác, rõ ràng đã đi quá đà. Những quan niệm sai lầm như vậy đã được khoa học bác bỏ. Nhưng cùng với việc bác bỏ những điều sai, chúng ta lại vô tình bỏ qua những điều đúng đắn. Ngay từ nhỏ, tiềm thức non nớt của chúng ta đã bị oanh tạc bởi vô vàn thông điệp và hình ảnh gợi dục, từ tạp chí, quảng cáo cho đến video ca nhạc, dù công khai hay kín đáo. Một số video âm nhạc cũng rất gợi cảm, nhưng đừng tuyệt vọng, hãy biến nó thành một trò chơi để xác định những yếu tố chúng đang sử dụng là gì - liệu đó là giá trị gây sốc (shock value), tính mới lạ, màu sắc, kích thước, những điều cấm kị, cảm giác hoài niệm, v.v. Trò chơi này thậm chí có thể được dạy cho trẻ vị thành niên như một cách giáo dục chúng.
Cốt lõi của thông điệp mà porn liên tục nhồi vào đầu ta là: “Điều quý giá nhất trên đời này, điều cuối cùng mình nghĩ đến và khao khát làm – chính là đạt cực khoái.” Nghe có vẻ hơi quá không? Nhưng thử để ý mà xem — hầu như phim ảnh, truyền hình nào cũng trộn lẫn giữa cảm xúc (như sự đụng chạm, mùi hương, giọng nói) với khát vọng đạt cực khoái. Não ý thức của ta có thể không nhận ra ngay, nhưng tiềm thức thì vẫn âm thầm ghi nhận tất cả.
Lý giải khoa học
Ngược lại, cũng có những chiêu trò khác dọa dẫm người nghiện: nào là rối loạn chức năng sinh lý, nào là mất động lực, cuồng gái ảo hơn gái thật, rồi thì YourBrainOnPorn.com và vô số cộng đồng mạng khác... Nhưng tất cả những chiến dịch này đều vô dụng bởi chẳng thể khiến người ta ngừng xem porn. Về mặt logic thì nên là vậy nhưng thực tế thì ngược lại. Ngay cả những rủi ro sức khỏe được liệt kê từ các bình duyệt khoa học (peer-reviewed studies) trên YourBrainOnPorn.com cũng không đủ mạnh để có thể ngăn một thiếu niên bắt đầu xem porn.
Trớ trêu thay, nguồn lực mạnh mẽ nhất trong cơn hỗn độn này lại chính là từ bản thân người nghiện. Thật sai lầm khi cho rằng người nghiện yếu đuối và có ý chí kém cỏi. Bạn cần phải mạnh mẽ về thể chất để đối phó với chứng nghiện sau khi biết nó tồn tại. Có lẽ khía cạnh đau đớn nhất là họ tự coi mình là những người thất bại, kẻ thua cuộc và khó gần. Trong khi nếu họ không tự hạ thấp bản thân chỉ vì sự nghiện porn của bản thân, rất có thể họ đã là một người bạn thú vị và dễ mến hơn ở ngoài đời.

Vấn đề sử dụng ý chí
Những người cố thoát khỏi porn bằng cách “gồng ý chí” thường quay sang trách bản thân là thiếu nghị lực, rồi tự phá nát sự bình yên và niềm vui trong cuộc sống của mình. Việc không kiểm soát được bản thân đã khó, nhưng việc vì thế mà ghét bỏ chính mình thì còn tệ hơn gấp bội. Chúng ta đang đối mặt với một cơn nghiện, không phải chỉ là một thói quen vặt. Khi ai đó nghiện chơi golf, họ đâu có ngồi tranh cãi nội tâm kiểu “Phải ngừng chơi mới được”. Nhưng tại sao bạn lại bào chữa cho cơn nghiện Porn?
Tiếp xúc liên tục với những kích thích siêu thường sẽ thiết lập lại bộ não của bạn. Vì vậy, việc xây dựng khả năng chống lại sự tẩy não này là rất quan trọng.
Đừng tự lừa mình bằng cái trò “xem porn lành mạnh” – chính con tiểu quỷ trong bạn bày ra cái trò đó để dụ bạn quay lại. Có ai kiểm định đâu mà bảo “porn nghiệp dư” thì an toàn? Mấy trang web porn thu thập dữ liệu người nghiện, rồi dùng chính dữ liệu đó để nhắm đúng thị hiếu. Thể loại nào đang lên trend là ngay lập tức được bắt trend. Đừng để bị lừa bởi cái mác "giáo dục giới tính" hay mấy clip được quảng cáo là "dành cho nữ giới". Thay vì viện cớ, hãy bắt đầu tự hỏi mình: "Tại sao mình lại xem porn? Mình có thực sự cần phải xem porn không?"
Không, tất nhiên là không rồi.
Hầu hết người nghiện thề rằng họ chỉ xem porn tĩnh (static porn) và porn hạng nhẹ (soft porn) nên không vấn đề gì. Trong khi trên thực tế, họ đang phải gồng mình và chiến đấu bằng ý chí của bản thân để chống lại những cám dỗ. Nếu thực hiện quá thường xuyên và quá lâu sẽ khiến ý chí của họ bị kiệt quệ, dẫn đến những thất bại trong các khía cạnh khác của cuộc sống nơi mà ý chí đóng một vai trò quan trọng như tập thể dục, ăn kiêng, v.v. Những thất bại đó khiến họ cảm thấy đau khổ và tội lỗi, để rồi lại ngựa quen đường cũ. Nếu không làm vậy thì họ cũng sẽ trút cơn giận đó lên những người thân yêu.
Một khi đã nghiện porn, sự tẩy não càng trở nên nghiêm trọng. Tiềm thức mách bảo bạn phải "nuôi" con tiểu quỷ đó, và nó chi phối mọi suy nghĩ của bạn. Chính nỗi sợ hãi ngăn cản người ta dừng xem porn, nỗi sợ cái cảm giác trống rỗng và bất an khi họ ngừng "bơm" dopamine cho não. Việc bạn không nhận ra nó không đồng nghĩa với việc nó không hề tồn tại.
Sự thụ động
Chính sự thụ động trong tư duy và thói quen lệ thuộc vào người khác mới là rào cản lớn nhất khiến việc thoát khỏi porn trở nên khó khăn. Cách chúng ta được nuôi dạy, kết hợp với sự tẩy não do chính cơn nghiện gây ra, lại còn được củng cố thêm bởi những người xung quanh – bạn bè, người thân, đồng nghiệp – đã tạo nên một bức tường rất dày. Cụm từ "từ bỏ" là một ví dụ điển hình của sự tẩy não, nó ám chỉ rằng chúng ta phải hy sinh một điều gì đó vô cùng giá trị. Nhưng sự thật là: bạn chẳng mất gì cả. Ngược lại, bạn đang tự giải thoát bản thân khỏi một căn bệnh quái ác và nhận về vô số lợi ích tích cực. Chúng ta sẽ bắt đầu loại bỏ sự tẩy não này ngay bây giờ, sẽ không còn là 'từ bỏ' nữa, mà là dừng xem porn lại, hay đúng hơn là, thoát khỏi cơn nghiện quái ác đấy.
Thứ duy nhất khiến ta bắt đầu xem Porn là do những người khác cũng xem, điều này khiến ta cảm thấy như bản thân đang bỏ lỡ điều gì. Ta cố để nghiện nhưng để rồi chẳng thấy được bản thân đã bỏ lỡ điều gì. Mỗi khi xem thêm một clip, ta lại được trấn an rằng phải có cái gì trong đó, nếu không mọi người sẽ không xem và mảng kinh doanh về Porn sẽ không lớn đến vậy. Kể cả khi đã dừng xem porn, người cai được một thời gian cảm thấy họ cảm thấy "thiếu" khi cuộc thảo luận về một nghệ sĩ giải trí gợi cảm, ca sĩ hoặc thậm chí là một ngôi sao porn xuất hiện trong một cuộc chém gió bất kì.
Và rồi họ cảm thấy an toàn, họ tự nhủ sẽ xem một lần tối nay và trước khi họ biết điều đó, thì họ đã bị mắc kẹt vào cạm bẫy porn một lần nữa rồi.
Để rồi cảm giác an toàn đấy khiến họ tự trấn an bản thân rằng chỉ xem một lần thôi. Trước khi họ nhận thức được chuyện gì đã xảy ra thì họ đã bị mắc kẹt vào cái bẫy Porn một lần nữa rồi.
Sự tẩy não là quá lớn và bạn cần phải nhận thức được tác hại của nó. Công nghệ càng phát triển và số lượng trang phim đen và tốc độ sẽ càng được tăng theo cấp số nhân. Ngành công nghiệp porn đang đầu tư hàng triệu đô vào công nghệ thực tế ảo để nó trở thành con át chủ bài tiếp theo. Chúng ta không biết mình đang đi đâu, chưa được chuẩn bị đầy đủ để đối phó với những gì đã, đang và sẽ xảy ra.
Chúng ta sắp bắt đầu gỡ bỏ lớp tẩy não này. Người không xem porn chẳng hề bị thiệt thòi gì cả — chính người đang dính vào nó mới là người đang đánh đổi cả một đời những điều quý giá như:
- Sức khỏe
- Sinh lực
- Tiền bạc
- Sự an yên trong tâm trí
- Sự tự tin
- Lòng can đảm
- Tự trọng
- Hạnh phúc
- Và trên hết: SỰ TỰ DO.
Người nghiện thu được gì từ những hy sinh lớn lao này? CHẢNG GÌ CẢ, ngoài cái ảo tưởng cố gắng tìm lại cảm giác bình yên và tự tin mà người không nghiện vẫn luôn tận hưởng.
Cơn đau cai nghiện
Như đã giải thích trước đó, người nghiện tin rằng họ tiêu thụ porn để thưởng thức, thư giãn hoặc để giáo dục giới tính. Lý do thực tế là để giảm bớt căng thẳng khi cơn thiếu thốn ập đến. Tiềm thức của chúng ta tin rằng porn và thủ dâm tại một số thời điểm nhất định có xu hướng mang lại khoái cảm. Khi chúng ta ngày càng bị cuốn vào nó, nhu cầu giải tỏa cơn thèm ngày càng lớn và cái bẫy tinh vi ấy lại càng kéo bạn xuống. Quá trình này diễn ra chậm đến mức bạn khó có thể nhận ra, hầu hết những người trẻ không nhận ra họ bị nghiện cho đến khi cố gắng dừng xem porn lại và thậm chí, nhiều người sẽ không thừa nhận rằng họ đã bị nghiện.
Như đã nêu, người nghiện có xu hướng giải tỏa cơn thèm của họ vào những thời điểm căng thẳng, buồn chán, tập trung hoặc sự kết hợp của những điều này. Trong các chương tiếp theo, chúng ta sẽ bàn về các khía cạnh này của sự tẩy não này.
Chương 6: Các khía cạnh của sự tẩy não
Con đại quỷ của cạm bẫy porn được hình thành từ nhiều yếu tố, không phải tự nhiên mà có — nó được nuôi lớn dần bởi đủ thứ yếu tố: áp lực xã hội, hình ảnh trên truyền thông, lời rủ rê từ bạn bè, cũng như những độc thoại nội tâm của chính người nghiện. Nếu bạn chỉ dùng ý chí để chống lại mà không bóc tách được những ảo tưởng quanh porn, người nghiện dễ rơi vào thất vọng và tái nghiện. Việc tháo gỡ giá trị tưởng tượng mà bạn gán cho porn và nhìn rõ những gì mình đang đánh mất là điều cần thiết để thoát ra khỏi cơn nghiện ấy.
Một điểm quan trọng cần lưu ý là mối liên hệ giữa sự tẩy não và nỗi sợ. Chính nỗi sợ về những cơn đau cai nghiện (withdrawal pangs) trong tương lai là cơn đau cai nghiện. Nỗi sợ chính là cơn đau cai nghiện khi dừng xem porn lại. Hãy nhớ lại những triệu chứng cai nghiện như đổ mồ hôi tay, hụt hơi, mất ngủ và đầu óc không tỉnh táo. Và bây giờ, hãy nghĩ về những tình huống tương tự khiến bạn có những cảm giác đó: phỏng vấn, hồi hộp khi gặp người mình thích, thuyết trình trước đám đông, v.v.. Đây chính là những cảm giác lo lắng do nỗi sợ hãi gây ra. Nói đơn giản: nếu đó là một chất gây nghiện về thể chất, sao người ta vẫn còn bị nó ám ảnh sau cả hàng tháng trời? Vậy thì rõ ràng, thứ khiến bạn dính vào không phải là thể chất, mà là tâm trí — phải không?
Căng thẳng
Không chỉ những bi kịch lớn trong cuộc sống mà ngay cả những căng thẳng nhỏ cũng có thể đẩy người nghiện vào vùng không an toàn. Căng thẳng có thể đến từ giao tiếp xã hội, các cuộc gọi điện thoại, sự lo lắng của người nội trợ có con nhỏ và nhiều vấn đề khác. Hãy lấy ví dụ về cuộc gọi điện thoại, đặc biệt đối với một doanh nhân. Hầu hết các cuộc gọi không phải từ khách hàng hài lòng hay sếp chúc mừng, mà thường mang đến tin tức không mấy vui vẻ. Khi trở về nhà với cuộc sống gia đình, tiếng la hét của con cái và những đòi hỏi tình cảm từ bạn đời có thể khiến người nghiện – nếu chưa từng – bắt đầu nghĩ đến việc giải tỏa căng thẳng bằng porn vào buổi tối. Chính những cơn đau do thiếu hụt dopamine và những yếu tố bất ổn này đã bào mòn sức lực và khiến cơn nghiện trở nên trầm trọng hơn. Giảm bớt một phần cảm giác thèm và căng thẳng, người nghiện sẽ có cảm giác khoái cảm tạm thời. Sự giải tỏa đó không phải là ảo tưởng, người nghiện thực sự cảm thấy tốt hơn ngay tức thì, nhưng về lâu dài, họ sẽ trở nên căng thẳng hơn so với người bình thường không nghiện porn.
Ví dụ sau đây không nhằm mục đích gây sốc mà để nhấn mạnh rằng porn phá hủy hệ thần kinh hơn là giúp nó thư giãn.
Hãy thử tưởng tượng đến một giai đoạn mà bạn không còn cảm thấy bị kích thích, ngay cả với một người bạn tình rất gợi cảm và hấp dẫn. Hãy dừng xem porn lại một thời gian và hình dung cuộc sống mà trong đó một người yêu bạn, rất đáng yêu và quyến rũ phải cạnh tranh và thất bại trước những ngôi sao porn ảo để thu hút sự chú ý của bạn. Hãy tưởng tượng trạng thái tinh thần của một người, khi nhận ra điều này, vẫn tiếp tục xem porn cho đến chết mà không quan hệ tình dục với người bạn tình ấy. Nghe thì ảo nhưng những câu chuyện như thế này không phải là hiếm. Đây chính là mặt trái đáng sợ mà thứ thuốc phiện porn gây ra cho bộ não của bạn. Bạn càng nghiện lâu, bạn càng trở nên hèn nhát và càng ảo tưởng rằng porn mang lại tác dụng ngược lại.
Bạn đã bao giờ hoảng sợ khi WiFi ngừng hoạt động hoặc quá lag? Người không xem porn không phải chịu cảm giác đấy, bởi porn chính là nguyên nhân. Dần dà, porn ăn mòn hệ thần kinh, kích thích DeltaFosB tạo ra những đường mòn vững chắc mang tên porn trong não bộ, từng bước tước đoạt khả năng tự chủ của bạn. Để rồi, những người nghiện porn mắc kẹt trong ảo tưởng rằng porn là bạn tình mới và không thể sống thiếu nó.
Porn không làm bạn bớt căng thẳng, mà nó đang dần phá hủy sự bình yên trong cuộc sống của bạn. Một trong những lợi ích to lớn của việc thoát nghiện là sự trở lại của sự tự tin và bình yên trong bạn.
Bạn không cần phải tự đánh giá bản thân dựa trên khả năng làm thỏa mãn đối tác. Bạn sẽ không thể tự do nếu bạn tiếp tục tự thỏa mãn theo những cách làm giảm hạnh phúc và ham muốn tình dục thông qua việc lặp đi lặp lại những hành vi tự hủy.
Chán
Nếu bạn giống như nhiều người khác, ngay khi vừa lên giường, bạn đã truy cập trang phim đen quen thuộc của mình, như thể một bản năng vậy. Tương tự, việc porn xua tan sự buồn chán cũng là một ngụy biện khác, bởi vì buồn chán là một trạng thái tinh thần, thường xảy ra khi bạn đã kiêng porn trong một thời gian dài hoặc đang cố gắng cắt giảm việc sử dụng.
Tình hình thực tế là như thế này: khi bạn nghiện sức hút siêu thường (supernormal pull) của porn trên mạng và sau đó cố cai, bạn sẽ có cảm giác trống trải. Nếu bạn có việc gì đó để lấp đầy tâm trí mà không gây căng thẳng, bạn có thể trải qua những khoảng thời gian dài mà không bị sự "thiếu vắng ma túy" này làm phiền. Tuy nhiên, khi bạn buồn chán và không có gì khiến bạn xao nhãng, bạn lại tìm đến con tiểu quỷ để nuôi nó. Khi bạn đang nuông chiều bản thân và không cố gắng cai hoặc cắt giảm, ngay cả việc bật chế độ ẩn danh cũng trở nên vô thức. Nghi thức này diễn ra hoàn toàn tự động; nếu người nghiện cố gắng nhớ lại những lần xem porn trong tuần qua, họ chỉ có thể nhớ được một phần nhỏ trong số đó, như lần gần đây nhất hoặc lần sau một thời gian dài thoát nghiện.
Sự thật là porn gián tiếp gia tăng sự buồn chán vì quay tay xong sẽ khiến bạn cảm thấy uể oải. Thay vì tham gia một hoạt động tràn đầy năng lượng, người nghiện có xu hướng nằm dài, buồn chán và xoa dịu những cơn vật vã của mình. Chống lại sự tẩy não là rất quan trọng vì người nghiện có xu hướng xem porn khi chán, não bộ của chúng ta đã bị lập trình để diễn giải porn là thứ thú vị. Việc gỡ bỏ sự tẩy não là rất quan trọng, vì hầu hết người nghiện tìm đến porn mỗi khi thấy chán. Não ta đã bị lập trình để coi porn là thứ “kích thích, thú vị”. Tương tự, chúng ta còn bị nhồi nhét ý tưởng rằng tình dục — dù là tệ hại — cũng giúp thư giãn. Thực tế thì, khi buồn hay stress, nhiều cặp đôi muốn làm chuyện ấy. Nhưng nếu không phân biệt được giữa tình dục để kết nối tâm hồn (tâm) và tình dục kiểu bản năng (để xuất tinh/đạt cực khoái), hãy để ý xem bạn muốn nhanh chóng rời khỏi người kia đến mức nào sau khi đạt được cực khoái "bắt buộc" (Có thể hiểu là bạn đang thủ dâm bằng cơ thể của người khác giới). Nếu cặp đôi chỉ đơn giản quyết định ôm nhau, trò chuyện hoặc âu yếm và đi ngủ, họ có thể cảm thấy nhẹ nhõm hơn nhiều.
Tập trung
Thủ dâm hay quan hệ tình dục chẳng giúp bạn tập trung hơn — vì khi cần tập trung, bản năng tự nhiên là tránh xa những thứ gây xao nhãng. Vậy mà, người nghiện porn lại làm ngược lại: mỗi khi cần tập trung, họ vô thức mở trình duyệt, cho con tiểu quỷ ăn một chút để xoa dịu cơn thèm, rồi quay lại với công việc dang dở. Mọi chuyện diễn ra nhanh đến mức họ còn chẳng ý thức được là mình vừa xem porn. Nhưng hậu quả thì tích tụ từng ngày. Sau nhiều năm ngập trong dopamine do porn mang lại, não bộ bị biến đổi. Bạn sẽ thấy khó khăn hơn trong việc nhớ thông tin, lên kế hoạch, hay kiểm soát các hành vi bốc đồng.
Bạn cũng bị thôi thúc phải tìm kiếm sự mới lạ cho lần xem tiếp theo vì những thứ cũ không còn tạo ra đủ dopamine và opioid nữa. Vì vậy, bạn sẽ phải lang thang trên mạng để tìm kiếm sự mới lạ, chống lại thôi thúc vượt qua ranh giới hướng tới những nội dung gây sốc. Để rồi lại khiến bạn thêm căng thẳng và cảm thấy trống rỗng sau khi kết thúc.
Khả năng tập trung cũng bị ảnh hưởng tiêu cực vì não đã quen với những cú “sốc dopamine” quá lớn từ porn, khiến các thụ thể dopamine bị bào mòn. Kết quả là não không còn phản ứng với những cú “nhích nhẹ” dopamine từ các hoạt động lành mạnh khác như vận động, thiền hay đọc sách. Nhưng khi bạn thoát khỏi vòng lặp đó, khả năng tập trung và cảm hứng sẽ dần trở lại — mạnh mẽ hơn bạn tưởng. Với nhiều người, chính việc mất tập trung là rào cản khiến họ thất bại khi cố ép bản thân dừng xem porn lại bằng ý chí. Họ chịu được sự bứt rứt, cáu gắt, nhưng khi cần làm việc khó mà lại không thể tập trung như trước, họ vỡ vụn.
Nhưng sự mất tập trung đó không phải vì bạn thiếu sex, càng không phải vì thiếu porn. Bạn gặp phải những rào cản tinh thần khi bạn nghiện một thứ gì đó, và khi bạn gặp phải rào cản tinh thần, bạn sẽ làm gì? Mở trình duyệt, truy cập vào trang phim đen thân thuộc — dù việc đó chẳng giúp giải quyết vấn đề gì. Rồi bạn lại quay về làm việc, giống như người chưa từng nghiện vẫn làm hằng ngày.
Khi bạn còn là người nghiện, bạn chẳng bao giờ đổ lỗi cho nguyên nhân thật sự. Bạn không bao giờ nghĩ mình đang bị rối loạn chức năng tình dục — chỉ "hơi xuống phong độ" thôi. Khoảnh khắc bạn ngừng xem porn, mọi thứ trở nên tồi tệ đều bị đổ lỗi cho lý do bạn đã dừng lại. Giờ đây, khi bạn gặp phải một rào cản tinh thần, thay vì tiếp tục vượt qua nó, bạn bắt đầu tự nhủ: "Đ. mẹ tao muốn xem porn ngay bây giờ". Sau đó, bạn bắt đầu nghi ngờ quyết định thoát nghiện & thoát khỏi cảnh nô lệ của mình.
Nếu bạn tin rằng porn giúp bạn tập trung, thì chỉ cần lo lắng về việc mất đi nó cũng đủ khiến bạn mât tập trung. Chính sự nghi ngờ, chứ không phải những cơn đau cai nghiện về mặt thể chất, mới gây ra vấn đề. Hãy luôn nhớ rằng, chính người nghiện porn mới phải chịu đựng những cơn vật vã, chứ không phải những người không xem porn.
Thư giãn
Hầu hết người nghiện đều nghĩ rằng porn giúp họ thư giãn. Không hề. Việc cuống cuồng tìm kiếm bộ phim đen thích hợp trên mạng và cuộc đấu tranh nội tâm khi cố gắng vượt qua vạch đỏ chắc chắn không phải là một hoạt động thư giãn.
Khi màn đêm buông xuống sau một chuyến đi xa hay một ngày dài mệt mỏi, người bình thường sẽ ngồi xuống, ăn uống, nghỉ ngơi và cảm thấy trọn vẹn. Nhưng người nghiện thì không—họ còn một cơn đói khác đang âm ỉ chờ được thoả mãn. Họ tưởng rằng porn là phần thưởng sau một ngày làm việc vất vả. Nhưng thực chất, đó chỉ là con tiểu quỷ đang kêu gào trong họ.
Sự thật là: người nghiện sẽ không bao giờ thật sự thư giãn. Và nếu cứ tiếp tục như thế, cảm giác đó sẽ ngày một tồi tệ hơn. Như một người từng nghiện chia sẻ trên mạng:
"Tôi đã từng tin rằng bên trong mình có một con quỷ dữ, một phần bản chất xấu xa nào đó. Giờ tôi mới hiểu: đúng là có quỷ thật, nhưng không phải là bản chất tôi có vấn đề — mà là con tiểu quỷ porn trên mạng đã tạo ra mọi rắc rối. Hồi đó tôi cứ tưởng mình đang gánh cả thế giới trên vai, nhưng giờ nhìn lại, tôi tự hỏi: thật ra mình căng thẳng vì cái gì? Trong mọi mặt khác của cuộc sống, tôi đều làm chủ được bản thân, chỉ riêng cái vòng nô lệ porn là điều duy nhất thao túng tôi. Điều khiến tôi buồn nhất là đến tận bây giờ, tôi vẫn không thể khiến các con mình hiểu rằng: chính vì nô lệ cho porn nên tôi mới cáu bẳn và khó chịu đến thế."
Mỗi khi nghe những người nghiện porn cố gắng biện minh cho cơn nghiện của mình, thông điệp luôn là: "Ồ, nó giúp tôi thư giãn." Hãy xem câu chuyện trực tuyến về một ông bố đơn thân, người đã từ chối để cậu con trai sáu tuổi chia sẻ giường ngủ vào ban đêm sau khi xem một bộ phim kinh dị, chỉ để ông có thể xem porn và "edging" hàng giờ liền.
Tại sao một số người nghiện porn lại căng thẳng tột độ khi họ không được nạp năng lượng, ngay cả sau khi đã quan hệ tình dục thực sự? Một câu chuyện trực tuyến kể về một người đàn ông làm việc trong lĩnh vực quảng cáo có vô số cô nàng "9 và 10 điểm" sẵn sàng hẹn hò bất cứ lúc nào, nhưng lại mất hứng thú đưa họ đi ăn tối vì porn trên mạng dễ có hơn nhiều, không tốn tiền nhà hàng và không có khả năng bị bạn hẹn từ chối vào cuối buổi tối. Tại sao phải bận tâm khi con tiểu quỷ liên tục thôi thúc anh tìm kiếm một thứ "ít rủi ro, lãi cao" ngay trong tầm tay khi về đến nhà?
Vậy tại sao người không xem porn lại có thể thư giãn hoàn toàn, còn người nghiện thì chỉ cần không “nạp liều” một hai ngày đã thấy bồn chồn không yên? Hãy đọc những chia sẻ của người từng thề dừng xem, bạn sẽ thấy họ vật lộn với cám dỗ như thế nào — rõ ràng chẳng hề thư giãn chút nào khi không còn được đụng tới thú vui duy nhất mà mình nghĩ là mình xứng đáng có được. Họ đã quên mất cảm giác thật sự thư thái là như thế nào. Porn giống như một cái bẫy ruồi của cây nắp ấm vậy. Ban đầu con ruồi tưởng đang thưởng thức mật ngọt, nhưng đến lúc nhận ra thì nó đã bị cây tiêu hóa từ bao giờ.
Đã đến lúc bạn thoát ra khỏi cái bẫy đó chưa?
Năng lượng
Hầu hết người nghiện đều nhận thức được tác động ngày càng tăng của sự mới lạ và leo thang của porn đối với hệ thống tình dục và cơ chế phần thưởng trong não bộ. Nhưng rất ít người nhận ra rằng porn cũng âm thầm bào mòn cả mức năng lượng sống của họ.
Một trong những khía cạnh tinh vi của cạm bẫy porn là những tác động mà nó gây ra cho chúng ta cả về thể chất lẫn tinh thần. Chúng diễn ra dần dần và khó nhận thấy đến nỗi chúng ta không ý thức được và coi tình trạng thiếu năng lượng là bình thường. Ảnh hưởng này tương tự như thói quen ăn uống không lành mạnh. Hãy nhìn những người thừa cân quá mức và tự hỏi làm thế nào họ có thể để bản thân rơi vào trạng thái đó. Nhưng giả sử điều đó xảy ra chỉ sau một đêm – bạn đi ngủ với cơ bắp săn chắc và không chút mỡ thừa, rồi thức dậy thấy mình béo phì, nặng nề và bụng phệ. Thay vì thức dậy với cảm giác được nghỉ ngơi hoàn toàn và tràn đầy năng lượng, bạn lại cảm thấy đau khổ, lờ đờ và khó mở mắt.
Bạn sẽ hoảng sợ, tự hỏi mình đã mắc phải căn bệnh khủng khiếp nào chỉ sau một đêm. Thực tế là bạn đã mất hai mươi năm để đến tình trạng đó. Porn cũng vậy. Nếu có thể ngay lập tức chuyển đổi tâm trí và cơ thể để bạn so sánh trực tiếp cảm giác của mình khi ngừng porn chỉ trong ba tuần, thì đó là tất cả những gì cần thiết để thuyết phục bạn. Hãy tự hỏi bạn có thực sự cảm thấy tốt hơn khi xem porn không, hay thực tế là bạn đã "chìm xuống đáy" đến mức nào rồi? Bạn sẽ không chỉ cảm thấy khỏe mạnh hơn với nhiều năng lượng hơn mà còn tạo ra sự tự tin và khả năng tập trung cao hơn đáng kể.
Thiếu năng lượng, mệt mỏi và những vấn đề liên quan thường bị đổ lỗi cho tuổi già. Việc bạn bè và đồng nghiệp cũng có lối sống ít vận động càng làm tăng thêm mức độ "bình thường hóa" hành vi này. Niềm tin rằng năng lượng là đặc quyền riêng của trẻ em và thanh thiếu niên, và tuổi già bắt đầu ở độ tuổi đôi mươi là một triệu chứng khác của quá trình tẩy não. Và cũng bởi sự chai lì dopamine, ta dần quên luôn việc ăn uống, tập luyện ra sao mới lành mạnh.
Một thời gian ngắn sau khi ngừng xem porn, cảm giác lờ đờ và uể oải sẽ biến mất. Vấn đề là thế này: khi còn xem porn, bạn đang liên tục tiêu hao năng lượng — giống như rút tiền từ tài khoản — và trong quá trình đó, bạn vô tình làm rối loạn cả hệ limbic trong não (hệ điều hành cảm xúc và động lực sống của bạn). Không giống như bỏ thuốc lá, nơi sức khỏe thể chất và tinh thần của bạn chỉ dần hồi phục, việc bỏ porn mang lại kết quả tuyệt vời ngay từ ngày đầu tiên. Việc tiêu diệt con tiểu quỷ và đóng sập những đường trượt dopamine trong não có thể mất chút thời gian, nhưng hành trình phục hồi trung tâm phần thưởng sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều so với con dốc trượt dài bạn từng lăn xuống. Nếu bạn chọn con đường sử dụng ý chí, cố gồng mình vượt qua, thì những lợi ích về sức khỏe hay năng lượng cũng sẽ bị nhấn chìm bởi cơn trầm cảm bạn phải chịu đựng. Thật không may, EasyPeasy không thể truyền ngay kinh nghiệm ba tuần vào tâm trí bạn, nhưng bạn có thể. Theo bản năng, bạn biết rằng những gì bạn đang được mách bảo là đúng, tất cả những gì bạn cần làm là sử dụng trí tưởng tượng của mình.
Những buổi “xem trước” khi giao lưu gặp gỡ
Đây là một lối suy nghĩ tưởng chừng hợp lý nhưng lại vô cùng sai lầm. Để kiểm soát cơn thèm ăn, có bao giờ bạn ăn trước ở nhà rồi mới đi nhà hàng hoặc dự tiệc không? Đó là những gì bạn đang làm khi xem porn và thủ dâm trước các buổi giao lưu gặp gỡ. Bạn mệt mỏi và không ở trạng thái tốt nhất. Sự phổ biến của các kỹ thuật tán tỉnh gây ra áp lực phải thể hiện và ghi điểm. Cố gắng giải tỏa căng thẳng bằng porn và chất kích thích chỉ làm cho vấn đề trở nên tồi tệ hơn về lâu dài. Cá nhân tôi thì thích một chút hồi hộp – nó giúp mình tỉnh táo, tập trung. Chứ xả kiệt năng lượng về thể chất lẫn tinh thần bằng một lần đạt cực khoái thì chẳng mang lại cái lợi gì cả.
Việc xem porn trước khi ra ngoài thường đến từ sự kết hợp của nhiều lý do quen thuộc: căng thẳng, thèm cảm giác sướng, hoặc chỉ đơn giản là chán. Dù là đi chơi với bạn bè hay người lạ, trong các dịp xã giao luôn có chút áp lực — ta muốn được là chính mình, muốn cảm thấy thoải mái hoàn toàn, nhưng lại thường không làm được như thế. Có nhiều tình huống trong cuộc sống luôn đi kèm nhiều yếu tố cùng lúc. Lấy lái xe làm ví dụ: bạn không cần phải nhận ra, nhưng tiềm thức của bạn thì luôn biết rằng: “Cuộc sống mình đang đặt trên tay lái”. Đó là áp lực âm thầm, phải tập trung cao độ trong thời gian dài. Tương tự như vậy, khi bạn thấy mình bị kẹt xe hoặc chán chường trên đường cao tốc, thì ý nghĩ xem porn và thủ dâm khi về đến nhà có thể đã chiếm trọn tâm trí bạn.
Một ví dụ khác là khi đi hẹn hò lần đầu. Bạn hồi hộp với bao suy nghĩ về người mình sắp gặp. Rồi đến khi gặp thật, nếu cảm xúc không như mong đợi, bạn bắt đầu thấy chán, thấy tội lỗi vì không “cảm được” người kia. Thế là cuộc giằng co nội tâm bắt đầu: “Mình muốn làm tình hoặc rời khỏi đây càng sớm càng tốt” — và thế là tâm trí bạn bắt đầu chuẩn bị cho một buổi xem porn sau buổi hẹn.
Ngay cả khi buổi hẹn hò diễn ra suôn sẻ và vài giờ sau hai bạn đã về nhà cùng nhau, thì bất kể kết quả ra sao, bạn cũng sẽ không hài lòng nếu mục tiêu duy nhất của bạn chỉ là tìm kiếm cảm giác cực khoái. Vào những lúc khác, bạn lái xe về nhà một mình, suy nghĩ duy nhất của bạn là porn thay vì tự chúc mừng bản thân vì những nỗ lực của bản thân. Và có thể bạn đã đoán đúng: người trong tình cảnh đó sẽ bật máy lên ngay khi về đến nhà. Chính những đêm như vậy — khi tỉnh dậy thấy trống rỗng, bất an — là thứ ta tưởng sẽ nhớ lắm nếu dừng xem porn. Ta nghĩ rằng: “Chắc đời mình sẽ chẳng vui như trước nữa.” Nhưng không phải vậy đâu. Thực chất, những buổi “tự sướng” đó chỉ là cách để làm dịu cơn thèm porn. Và mỗi lần như thế, não bạn lại trượt thêm một đoạn nữa trên cái máng trượt dopamine.
Cần nhớ là: không phải porn hay mấy “nàng hậu cung ảo” có gì đặc biệt — mà chính là vào dịp đặc biệt. Khi bạn thoát khỏi cơn nghiện porn, những dịp ấy sẽ trở nên thật hơn, vui hơn — và cả những lúc căng thẳng cũng sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều.

Chương 7: Ta đang từ bỏ điều gì?
KHÔNG GÌ CẢ.
Porn khó thoát là vì ta lầm tưởng rằng mình sẽ mất đi niềm vui hay chỗ dựa tinh thần. Sợ rằng những khoảnh khắc dễ chịu trong cuộc sống sẽ không bao giờ còn trọn vẹn như trước. Sợ rằng mình sẽ không còn đủ sức để đối mặt với căng thẳng nữa. Nói cách khác, đó là tác động của sự tẩy não (brainwashing) – khiến ta tin rằng tình dục và cực khoái là thứ bắt buộc phải có của con người. Đó là niềm tin cố hữu rằng porn mang lại điều gì đó vô cùng quan trọng, và khi dừng xem porn, mình sẽ như tự tay vứt bỏ một thứ gì đó vô cùng quan trọng, rồi cuộc đời mình sẽ trở nên trống rỗng, hụt hẫng.
Ta cần làm rõ điều này: Porn tạo ra một khoảng trống, chứ không hề lấp đầy khoảng trống.
Cơ thể con người là cỗ máy tinh vi bậc nhất trên hành tinh này. Dù bạn tin vào thuyết sáng tạo, chọn lọc tự nhiên, hay sự kết hợp của cả hai, thì cũng khó mà phủ nhận rằng cơ thể ta vượt xa mọi thành tựu của loài người. Chúng ta còn chẳng tạo nổi một tế bào sống đơn giản nhất, chưa nói đến những điều kỳ diệu như thị giác, chức năng sinh sản, hay hàng loạt hệ thống phức tạp đan xen trong cơ thể và bộ não. Nếu “người thiết kế” hay tiến trình tiến hóa thực sự muốn chúng ta tiếp xúc với những kích thích siêu thường, thì hẳn đã thiết kế một hệ thống thưởng-phạt khác rồi. Cơ thể chúng ta được trang bị những thiết bị cảnh báo an toàn và chúng ta sẽ phải trả giá nếu phớt lờ những cảnh báo ấy.
Không có gì phải từ bỏ
Khi bạn trục xuất được con tiểu quỷ (cảm giác thèm) ra khỏi cơ thể, và con đại quỷ (sự tẩy não) ra khỏi tâm trí, bạn sẽ không còn ham muốn thủ dâm thường xuyên hay tìm đến porn để giải tỏa nữa. Vấn đề với nghiện porn là có quá nhiều điều ta chưa hiểu rõ, và đáng buồn là nhiều người trong giới y khoa thậm chí còn không xem xét đến khả năng một người có thể nghiện porn. Hàng loạt triệu chứng rõ ràng lại bị gán nhầm cho những nguyên nhân khác. Không phải người nghiện là kẻ đần – họ chỉ đang khổ sở khi không có porn mà thôi. Như thể đang bị kẹt giữa hai ngả: hoặc là nhịn porn rồi buồn khổ vì thiếu nó, hoặc là xem tiếp rồi thấy tội lỗi, chán ghét chính mình. Khi cơ thể bắt đầu báo động – đau lưng dưới, rối loạn tình dục – đầu óc họ cũng bắt đầu giằng xé: một bên muốn đối diện sự thật, một bên lại chỉ muốn quay mặt làm ngơ.
Lại nói về người nghiện thuốc lá: Chúng ta đều đã thấy người nghiện tìm cớ để trốn đi hút trộm một điếu, và đó chính là lúc cơn nghiện bộc lộ rõ nhất. Những người nghiện không hút thuốc vì họ cảm thấy vui khi hút, mà vì họ cảm thấy khổ sở khi không được hút.
Với nhiều người, lần đầu trải nghiệm tình dục đã kết thúc bằng cực khoái, khiến họ nghĩ lầm rằng thiếu cực khoái thì không thể tận hưởng tình dục. Với đàn ông, porn còn được quảng cáo như "bùa hộ mệnh" cho chuyện yêu, thậm chí là kim chỉ nam để tự tin hơn khi làm tình. Thực tế, là bịp cả. Porn chỉ khiến đời sống tình dục thêm bết bát mà thôi.
Chẳng những không mất gì, bạn còn nhận lại vô vàn lợi ích. Khi người nghiện nghĩ đến chuyện dừng xem porn, họ thường chỉ tập trung vào sức khỏe thể chất và sinh lực. Những lý do đó rất chính đáng, nhưng theo tôi, lợi ích lớn nhất nằm ở khía cạnh tinh thần:
- Có lại sự tự tin và lòng can đảm.
- Sự tự do khỏi cảnh nô lệ.
- Không còn những bóng đen tồi tệ ám ảnh trong tâm trí và cảm giác ghê tởm chính bản thân mình nữa.
Trống rỗng
Hãy thử tưởng tượng bạn bị nổi mụn trên mặt. Bạn đến hiệu thuốc, và dược sĩ đưa cho bạn tuýp thuốc mỡ dùng thử miễn phí. Bạn bôi thuốc, và mụn biến mất ngay lập tức. Một tuần sau, mụn tái phát. Bạn quay lại hiệu thuốc, hỏi xin thêm thuốc. Dược sĩ đáp: "Chắc chắn rồi, cứ cầm lấy tuýp này, có thể cháu sẽ cần đến."
Bạn bôi thuốc và kì diệu thay, mụn lại biến mất. Nhưng mỗi lần mụn tái phát, nó lại to hơn và đau hơn, khoảng thời gian tái phát cũng ngắn lại. Cuối cùng, mụn lan ra khắp mặt và đau khủng khiếp, nó tái phát mỗi nửa giờ. Bạn biết thuốc mỡ sẽ tạm thời loại bỏ nó, nhưng bạn rất lo lắng. Liệu mụn có lan ra khắp cơ thể không? Liệu rồi nó có tái phát liên tục, không ngừng luôn không? Bạn đến bác sĩ và họ không thể chữa khỏi, bạn thử những cách khác nhưng không có gì hiệu quả ngoài thuốc mỡ.
Lúc này, bạn hoàn toàn phụ thuộc vào thuốc mỡ, không bao giờ ra ngoài mà không đảm bảo có một tuýp thuốc bên mình. Nếu bạn đi nước ngoài, bạn phải mang theo vài tuýp. Ngoài nỗi lo về sức khỏe, dược sĩ còn tính phí bạn 2 triệu một tuýp. Bạn không còn lựa chọn nào khác ngoài việc trả tiền.
Bạn tình cờ đọc được một bài báo bàn về vấn đề này và phát hiện ra nó không chỉ xảy ra với bạn, nhiều người cũng đang mắc phải vấn đề tương tự. Trên thực tế, cộng đồng y tế đã phát hiện ra rằng thuốc mỡ không thực sự chữa khỏi vết loét, thay vào đó chỉ đưa nó vào bên dưới bề mặt da. Thuốc mỡ là nguyên nhân khiến vết loét thêm trầm trọng, vì vậy tất cả những gì bạn phải làm để hết đau là ngừng sử dụng thuốc mỡ và nó sẽ tự biến mất.
Bạn có tiếp tục sử dụng thuốc mỡ không? Có cần phải sử dụng ý chí của bản thân để không sử dụng thuốc mỡ không? Nếu bạn không tin vào bài báo, có thể bạn sẽ cảm thấy lo lắng trong một vài ngày, nhưng khi bạn nhận ra vết đau bắt đầu thuyên giảm, bạn sẽ không còn muốn hay cần sử dụng thuốc mỡ nữa. Bạn đã gặp phải một vấn đề khủng khiếp mà bạn nghĩ là không thể chữa khỏi nhưng bây giờ bạn đã tìm ra giải pháp. Ngay cả khi phải mất một năm để vết loét biến mất, mỗi ngày nó lành lại, bạn sẽ càng cảm thấy thoải mái và hạnh phúc. Đây là cảm giác kỳ diệu của việc thoát được khỏi Porn.
Nỗi đau ở đây không chỉ giới hạn ở thể xác: những cơn đau nhức cơ thể, sự suy giảm ham muốn, kích thích chai sạn, những cuộc "yêu" nhạt nhẽo, sự lãng phí thời gian vào những hình ảnh vô hồn trên màn hình, nỗi nhục nhã khi bị người khác bắt gặp, hay tệ hơn, sự tự khinh miệt bản thân... Tất cả những điều đó cộng hưởng, nhân lên gấp bội nỗi thống khổ trong bạn.
Chính nỗi đau này khiến ta khóa chặt tâm trí, không dám đối diện với sự thật. Đó là cảm giác hoảng loạn, thôi thúc phải thỏa mãn cơn nghiện. Người không nghiện sẽ không bao giờ trải qua cảm giác này. Điều tồi tệ nhất mà ta phải gánh chịu chính là nỗi sợ hãi. Và phần thưởng lớn nhất, chính là giải thoát khỏi nỗi sợ hãi đó. Nỗi sợ ấy bắt nguồn từ lần đầu bạn xem porn và thủ dâm, rồi lớn dần lên theo từng lần bạn tái nghiện.
Vẫn có những người nghiện "hạnh phúc", để bản thân bị lừa bởi những lời ngon ngọt của con tiểu quỷ xảo quyệt. Vậy nên, ngay cả khi đang chìm trong địa ngục trần gian, họ vẫn cố tìm đủ mọi lý lẽ ngụy biện để biện minh cho sự mù quáng của mình.
Chương 8: Thời gian
Thông thường, khi người nghiện cố gắng dừng lại, lý do chính họ đưa ra thường xoay quanh sức khỏe, tôn giáo, hoặc cảm giác xấu hổ vì sợ bị người yêu hay bạn đời đánh giá. Một phần của "chiêu bài" tẩy não khủng khiếp này chính là sự nô dịch tuyệt đối mà nó gây ra. Con người đã đổ bao xương máu để xóa bỏ chế độ nô lệ trên thế giới, nhưng người nghiện lại tự nguyện áp đặt chế độ nô lệ lên bản thân họ. Người nghiện không hề hay biết, những lúc được thỏa sức xem porn, họ lại thầm ước mình chưa từng vướng vào nó. Chỉ khi gồng mình dừng xem porn, hoặc bị ép cai, porn mới trở nên quý giá trong mắt họ.
Chúng ta cần nhấn mạnh nhiều lần rằng: sự tẩy não chính là một trong những yếu tố khiến việc dừng xem porn trở nên khó khăn. Vì vậy, càng gỡ bỏ được những định kiến sai lầm sớm bao nhiêu, con đường dừng xem sẽ nhẹ nhàng hơn bấy nhiêu. Những người đã xem porn trong thời gian dài nhưng không tin rằng nó ảnh hưởng đến sức khỏe – chẳng hạn như gây rối loạn cương dương do porn, làm suy giảm chức năng vỏ não trước trán – và không hề cảm thấy giằng xé nội tâm, thường là những người trẻ tuổi, còn độc thân, hoặc chỉ có các mối quan hệ tình dục ngắn hạn. Điều này khiến họ không nhận được phản hồi nội tại rõ ràng từ cơ thể và tâm trí – hoặc vì đặc điểm tuổi trẻ của họ, hoặc quá hiếm khi xảy ra để họ có thể nhận thấy và ghi nhận.
Với người trẻ, việc nói về ảnh hưởng sức khỏe hay đạo đức có thể chưa đủ thuyết phục. Một cách tiếp cận hiệu quả hơn là đặt câu hỏi: “Bạn có bao giờ lo lắng về thời gian mà mình dành ra để xem porn chưa?”. Thông thường, khi nói đến sức khỏe hay sự xấu hổ xã hội, họ sẽ bào chữa. Nhưng khi nhắc đến thời gian – một thứ tài sản mà ai cũng đang thiếu – nhiều người sẽ bắt đầu dao động. Họ có thể trả lời: "Không vấn đề gì. Vài tiếng mỗi tuần thôi, đó là thú vui hiếm hoi của tôi mà."
Bạn có thể nhẹ nhàng chia sẻ:
"Giả sử bạn dành trung bình nửa tiếng mỗi ngày cho việc xem porn – tính cả thời gian bị mệt mỏi, mất năng lượng sau đó – thì cứ mỗi hai tuần bạn đã tiêu tốn gần như một ngày làm việc trọn vẹn. Và đó là còn ít đấy. Bạn có bao giờ tự hỏi, nếu cứ tiếp tục như vậy trong suốt cuộc đời, bạn sẽ đánh mất bao nhiêu thời gian quý giá không? Và trong quãng thời gian đó, bạn sẽ làm gì? Xây dựng mối quan hệ thực sự? Không, ngôi sao porn yêu thích của bạn sẽ không quan tâm đến bạn chỉ vì bạn đã dành nhiều thời gian xem video của họ - bạn đang lãng phí thời gian để tự hủy hoại sức khỏe thể chất và thần kinh, khiến bản thân phải chịu kiếp nô lệ, u uất và thống khổ. Giờ thì bạn thấy thế nào?"
Hiển nhiên là người nghiện, nhất là giới trẻ, chẳng ai nghĩ mình sẽ "gắn bó" với porn cả đời. Đôi khi, họ có thể tính nhẩm xem một tuần đã lãng phí bao nhiêu thời gian – và chỉ cần như vậy cũng đã khiến họ bất ngờ. Ít hơn nữa là những người tính tới con số trong một năm – và khi họ làm vậy, nỗi sợ bắt đầu hiện rõ. Còn trong suốt một đời người? Hiếm ai nghĩ tới.
Hãy tự vấn bản thân: vì sao bạn lại thờ ơ đến vậy? Tại sao trong những khía cạnh khác của cuộc sống, bạn lại tính toán chi li từng tí một, nhưng lại thờ ơ trước hạnh phúc và cái giá đắt đỏ phải trả cho cơn nghiện porn?"
Mọi quyết định khác mà bạn đưa ra trong cuộc sống sẽ là kết quả của một quá trình phân tích cân nhắc những ưu và nhược điểm để đi đến một quyết định hợp lý. Đó có thể là một quyết định sai, nhưng nó sẽ là kết quả của những suy luận logic từ trước đó. Bất cứ khi nào người nghiện cân nhắc lợi và hại của việc xem porn trên internet, thì câu trả lời sẽ luôn là: "DỪNG XEM PORN ĐÊ! MÀY LÀ THẰNG NGU!". Do đó, tất cả người nghiện xem Porn không phải vì họ muốn hay chính bản thân họ quyết định, mà vì họ không thể dừng xem porn lại. Họ phải xem Porn, tự tẩy não chính bản thân và mặc kệ những vấn đề mà họ đang phải đối mặt.
Người nghiện nên nhớ rằng tình hình sẽ chỉ trở nên tồi tệ hơn theo cấp số nhân, với nhiều nghiên cứu được đưa ra và nhiều người nói về tác hại của Porn. Ngày nay, những người không chuyên về y tế đang thảo luận về tác động của nó, không sớm thì muộn nó cũng sẽ nằm trong danh sách các xét nghiệm chẩn đoán của bạn. Ngày nay, người nghiện không còn có thể lấy cớ công việc căng thẳng để che giấu những lúc 'rảnh rỗi' xem porn nữa; bạn đời của họ sẽ nghi ngờ và hỏi tại sao họ lại dùng laptop muộn vào ban đêm. Lúc này, người nghiện vốn đã cảm thấy quá mệt mỏi và kiệt quệ, lại càng muốn độn thổ vì xấu hổ.
Điều kỳ lạ là mặc dù nhiều người sẵn sàng chi tiền cho thẻ tập gym và huấn luyện viên cá nhân để tăng cơ bắp và có vóc dáng săn chắc (và nhiều người trong số họ vì quá khao khát nên đã tìm đến các phương pháp như tăng cường testosterone, với những tác dụng phụ không rõ ràng và nguy hiểm), thì trong nhóm này lại có nhiều người sẽ được lợi nếu ngừng một hành vi đang phá hoại các cơ chế thư giãn tự nhiên của não bộ.
Điều này là do họ vẫn đang suy nghĩ dưới góc nhìn của người nghiện. Hãy nhìn nhận vấn đề một cách rõ ràng hơn. Nội dung khiêu dâm (porn) là một phản ứng dây chuyền và là một sợi xích trói chặt bạn cả đời, nếu bạn không tự mình phá vỡ cái vòng lặp đó, bạn sẽ là con nghiện porn trong suốt phần đời còn lại. Thử ước tính lượng thời gian bạn nghĩ mình sẽ dành cho porn trong thời gian còn lại của cuộc đời mình, rõ ràng là số lượng này sẽ khác nhau ở mỗi người, nhưng không thể phủ nhận rằng nó sẽ rất nhiều.
Nếu bạn vẫn thấy khó hiểu, thì bạn đang tự bịp mình đấy. Hãy tính xem bạn sẽ tiết kiệm được bao nhiêu thời gian nếu bạn không xem Porn ngay từ đầu.
Ngay sau đó, bạn sẽ đưa ra quyết định xem porn và thu dam lần cuối (chưa được đâu, hãy nhớ lại hướng dẫn), trở lại làm người bằng cách không rơi vào bẫy lần nữa. Tất cả những gì bạn phải làm để trở lại làm người là không xem porn và tránh cái gọi là 'chỉ xem một lần thôi' hoặc 'chỉ xem một lúc thôi'. Hãy nhớ rằng nếu bạn làm như vậy, bạn sẽ phải trả giá – một cái giá khá chát đấy.
Chương 9: Sức khỏe
Người nghiện thường không nhận thức được rõ ràng về các vấn đề xoay quanh sức khỏe — đặc biệt là những người trẻ và độc thân. Nhiều người tự lừa mình bằng cách nói rằng họ sẵn sàng chấp nhận hậu quả. Nếu bộ định tuyến internet của bạn có chức năng phát ra âm báo kèm theo cảnh báo khi bạn truy cập trang web porn và nói rằng — "Cho đến bây giờ bạn vẫn an toàn, nhưng nếu bạn ở lại thêm một phút nữa thì đầu bạn sẽ nổ tung." Bạn có ở lại không? Nếu bạn nghi ngờ về câu trả lời, hãy thử bước đến một vách đá, đứng trên mép với đôi mắt nhắm nghiền và tưởng tượng việc bạn có lựa chọn giữa việc bỏ porn hoặc bước đi khi bị bịt mắt.
Ai cũng biết là bạn sẽ chọn gì. Nhưng nếu bạn trốn tránh thực tại và hy vọng rằng bạn sẽ thức dậy vào một buổi sáng và tự nhiên không còn muốn xem porn nữa, sẽ chẳng có gì xảy ra cả. Người nghiện không thể nghĩ đến những rủi ro sức khỏe, bởi nếu nghĩ đến, "niềm vui" sẽ không còn nữa. Khá tiếc là, chỉ những người không xem Porn mới tự đọc về những thay đổi hủy hoại não bộ đó.
Mọi người rất cẩn thận để không bước xuống lòng đường khi xe buýt đang chạy, dù khả năng xảy ra tai nạn chỉ là một phần nghìn. Thế nhưng, người nghiện lại không nhận thức được tỉ lệ bị tàn phá bởi cơn nghiện porn gần như tuyệt đối này. Đó chính là sức mạnh của sự tẩy não; porn trên mạng giống như sói đội lốt cừu. Nếu chúng ta cảm thấy có một chút lỗi nhỏ nào đó trên máy bay, chúng ta sẽ không dám bước lên, dù rủi ro chỉ là một phần triệu. Nhưng chúng ta lại chấp nhận rủi ro bị tàn phá gần như tuyệt đối bởi porn, và dường như không hề hay biết? Người nghiện được thông qua việc đánh đổi này? Không gì cả
Một hiểu lầm phổ biến khác là về trầm cảm hoặc cáu kỉnh. Nhiều bạn trẻ không mấy lo lắng đến sức khỏe của mình, bởi họ chưa từng trải qua cảm giác u uất hay buồn chán khi xem porn. Nhưng cần hiểu rõ: trầm cảm hay căng thẳng không phải là nguyên nhân, mà chỉ là triệu chứng. Nhìn chung, người trẻ tuổi ít cảm thấy cáu gắt hay buồn bã sau khi xem porn vì cơ thể họ vẫn còn khả năng sản sinh dopamine dồi dào — một cơ chế sinh học giúp tạm thời cân bằng cảm xúc. Nhưng khi lớn tuổi hơn, hoặc khi cuộc sống gặp biến cố, nguồn dopamine vốn đã bị tiêu hao sẽ không còn có thể chịu nổi nhiệt. Lúc đó, các triệu chứng sẽ bộc lộ rõ ràng và dữ dội hơn. Khi người nghiện ở độ tuổi lớn hơn cảm thấy căng thẳng, trầm cảm hay khó chịu, đó là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang cố gắng tự bảo vệ hệ thần kinh khỏi việc bị "ngập lụt" trong dopamine — bằng cách cắt giảm số lượng các thụ thể tiếp nhận. Ngoài ra, họ còn dần hình thành những biến đổi thần kinh khác khiến bản thân bị mắc kẹt ngày càng sâu trong tình trạng nghiện.
Hãy nghĩ theo cách này, sẽ khá là ngu nếu bạn mua một cái xe đẹp mới và vứt trong kho để nó bị gỉ sét dần. Không sớm thì muộn thì nó cũng thành một đống sắt vụn, không thể đưa bạn đi đâu cả. Tuy nhiên, đó mới chỉ dừng lại ở vấn đề tiền bạc (vì mới hỏng cái xe đạp thôi). Nhưng cơ thể bạn là phương tiện đưa bạn đi suốt cuộc đời. Tất cả chúng ta đều nói rằng sức khỏe là tài sản lớn nhất của mình — hãy hỏi bất kỳ triệu phú nào bị bệnh. Hầu hết chúng ta đều có thể nhìn lại một căn bệnh hoặc tai nạn trong cuộc đời mình, nơi chúng ta cầu nguyện để khỏe lại. Việc nghiện porn cũng tương tự việc tự khiến cho bản thân mình bị "rỉ sét" mà còn không làm gì cả. Bạn đang hủy hoại phương tiện duy nhất được sử dụng để đi suốt cuộc đời mình.
Bạn không cần phải làm thế này nữa. Hãy nhớ rằng, porn hoàn toàn không mang lại lợi ích gì cho bạn. Chỉ cần một chút thôi, hãy ngẩng đầu lên và tự hỏi bản thân rằng nếu bạn biết chắc chắn rằng lần xem Porn tiếp theo sẽ khiến bạn hoàn toàn mất cảm xúc với người mà bạn yêu thương sâu sắc, thì bạn có còn muốn tiếp tục không? Hãy hỏi những người đã rơi vào hoàn cảnh đó mà xem, chắc chắn họ cũng không nghĩ rằng chuyện đó lại xảy đến với mình. Và điều tồi tệ nhất không phải là căn bệnh, mà chính là ý thức được rằng mình đã tự tay chuốc lấy nó.
Đừng có tự lừa dối bản thân mình nữa. Bây giờ, bạn đã hiểu rằng mình đã bị porn lừa như thế nào và đây chính là cơ hội của bạn. Việc xem porn và thủ dâm là một phản ứng dây chuyền, nếu bạn tiếp tục làm vậy, porn sẽ dẫn bạn đến lần tiếp theo và những lần tiếp theo khác nữa. Nếu bạn đã quyết định dừng xem porn lại, những nội dung tiếp theo dưới đây sẽ không khiến bạn bị choáng ngợp. Nếu bạn chưa quyết định được, hãy bỏ qua phần còn lại của chương này và quay lại sau khi bạn đã đọc phần còn lại của cuốn sách.
Rất nhiều nghiên cứu đã chỉ ra những tác hại mà porn gây ra đối với đời sống tình dục và sức khỏe tinh thần của chúng ta. Vấn đề là cho đến khi quyết định dừng xem porn lại, chẳng ai muốn biết đến mấy cái tác hại đó cả. Các diễn đàn và nhóm cố vấn thật lãng phí thời gian vì porn đã biến những con nghiện thành những kẻ mù quáng. Nếu vô tình đọc được, điều đầu tiên họ làm là mở trang phim đen yêu thích của mình. Những người xem porn có xu hướng coi hạnh phúc, căng thẳng và các mối nguy hiểm về tình dục như một trò may rủi.
Hãy nhớ rằng, điều đó đã xảy đến với bạn rồi. Mỗi khi bạn mở trang web porn của mình, bạn sẽ kích hoạt cơn lũ dopamine và opioid bắt đầu phát huy tác dụng. Các đường trượt thần kinh đã được bôi trơn và cái máng trượt ấy sẽ đưa bạn qua các bước tiếp theo, bộ não của bạn đã nắm được bản đồ theo lối mòn đó. Hệ thống thần kinh hiện đang ngập trong dopamine và vì đây là lần không biết thứ bao nhiêu, các thụ thể dopamine đóng lại và con tiểu quỷ sử dụng sự giảm nhẹ này trong khoái cảm so với lần trước để đưa bạn vượt qua ranh giới đến những kho porn gây sốc hơn để giải phóng nhiều dopamine hơn. Càng mới lạ, càng nhiều dopamine và con tiểu quỷ càng bảo bạn tiếp tục. Quá nhiều hình ảnh và video trong một lần xem duy nhất sẽ kích hoạt một đợt kích thích siêu thường, tiêm nhiều hóa chất vào não và thúc đẩy bạn tiếp tục.
Trong suốt quá trình đó, các thụ thể thần kinh (receptors) của bạn liên tục nhận tín hiệu để giảm hoạt động, nhằm phản ứng lại với lượng thông tin quá tải. Cơn cực khoái chỉ khiến tác động này thêm trầm trọng hơn và gây ra triệu chứng cai nghiện. Bạn có thể đang phủ nhận điều này, bởi vì con tiểu quỷ trong bạn luôn thúc đẩy bạn tìm kiếm "liều" tiếp theo, mà không gây ra bất kỳ cơn đau hay khó chịu rõ ràng nào. Nhiều người nghiện rất sợ bị rối loạn cương dương, và chính nỗi sợ này khiến họ cố tình lờ đi nguy cơ đó, thay vào đó họ lại tập trung vào nỗi sợ phải thoát nghiện. Thực ra, không phải là nỗi sợ phải thoát nghiện lớn hơn, mà đơn giản là vì thoát nghiện là một quyết định phải thực hiện ngay lập tức. Vậy thì, hà cớ gì mình cứ phải nghĩ đến chuyện tiêu cực kia? Biết đâu điều đó (bị rối loạn cương dương) sẽ chẳng bao giờ xảy ra, và dù sao thì đến lúc đó bạn cũng đã thoát ra khỏi cơn nghiện quái ác đó rồi.
Chúng ta thường nghĩ về porn như một cuộc giằng co (tug-of-war): một bên là nỗi sợ, "Nó không lành mạnh, bẩn thỉu và gây nghiện." Bên còn lại là những điều tích cực: "Nó là niềm vui của tôi, là bạn tôi, là chỗ dựa của tôi". Chúng ta dường như không nhận ra rằng bên "tích cực" này cũng là nỗi sợ; không phải chúng ta thực sự thích porn, mà là chúng ta có xu hướng khổ sở khi thiếu nó. Những người nghiện heroin khi bị thiếu thuốc sẽ trải qua sự đau khổ tột cùng, nhưng hãy hình dung niềm vui sướng tột độ khi họ cuối cùng được phép cắm kim tiêm vào tĩnh mạch và chấm dứt cơn thèm khủng khiếp đó. Hãy thử tưởng tượng làm sao ai đó có thể thực sự tin rằng họ có được niềm vui từ việc cắm kim tiêm vào tĩnh mạch. Những người không nghiện heroin không phải chịu đựng cảm giác hoảng loạn đó, và heroin không làm giảm cảm giác hoảng loạn đó, chính heroin là nguyên nhân.
Tương tự, những người không nghiện porn không phải chịu đựng cảm giác hoảng loạn khi không được xem porn giống như những người nghiện, và porn không làm giảm cảm giác hoảng loạn và thèm thuồng ấy mà chính porn mới là nguyên nhân gây ra cảm giác thiếu thốn đấy. Nỗi sợ về những hậu quả của porn không giúp người nghiện thoát ra được khỏi nó, họ coi việc gánh chịu hậu quả do porn gây ra như trò may rủi vậy, trúng thì ngon mà trượt thì tự chịu thôi. Nếu bạn biết rủi ro và sẵn sàng chấp nhận chúng, thì việc đó liên quan gì đến người khác? Hãy thử đọc qua một số câu bao biện khá là phổ biến dưới đây:
"Đằng nào mày cũng sẽ già và mất đi khả năng làm tình thôi"
Đương nhiên là vậy, nhưng vấn đề ở đây không phải là khả năng tình dục – chúng ta đang nói về sự nô lệ ở đây. Ngay cả khi lý luận trên là đúng, liệu đó có phải là lý do hợp lý để bạn tự hủy?
"Chất lượng cuộc sống quan trọng hơn chỉ là sống."
Điều này là rõ. Có phải ý của bạn là chất lượng cuộc sống của một con nghiện porn cao hơn những con người bình thường không xem porn? Bạn thực sự tin vào điều này à? Một cuộc sống tự hủy, chìm đắm trong khổ sở và cảm giác tự sỉ nhục bản thân vì lại tiếp tục xem porn nghe có vẻ không chất lượng cho lắm.
"Tôi độc thân và chưa có ý định lập gia đình trong tương lai, tại sao không?"
Kể cả như vậy đi nữa thì liệu đó có phải là lý do hợp lý để chơi đùa với các cơ chế kiểm soát xung thần kinh (neurological impulse-control mechanisms) của bản thân? Việc các mạch tưởng thưởng (reward circuits) trong não bộ bị "tắc nghẽn" dần dần do kích thích siêu thường, khiến chúng không thể xử lý những căng thẳng bình thường của cuộc sống, ngăn bạn tận hưởng cuộc sống một cách trọn vẹn. Porn và thủ dâm đã thay thế sự thèm muốn tình dục tự nhiên, giống như một thanh sô cô la thay thế thức ăn thật. Nhiều bác sĩ và các nhà tâm lý học hiện đang liên hệ các vấn đề sức khỏe tâm thần khác nhau với các nguyên nhân sinh lý. Cộng đồng y tế chính thống không hề coi porn là nguyên nhân trực tiếp gây ra các vấn đề của những người tham gia khảo sát. Nhưng sẽ chẳng ai tự thừa nhận sự bất lực về mặt tình dục của mình trước mặt người khác cả. Vậy thì hỏi rằng, có ai lại tự làm vậy, trừ khi họ thực sự lo về vấn đề đó, đã tìm ra gốc rễ vấn đề và giải quyết nó trong cuộc sống của chính họ?
EasyPeasy sẽ giúp bạn loại bỏ porn và trở thành một người không xem porn hạnh phúc. Không cần porn, thủ dâm hay gì cả, chỉ cần có hơi ấm, mùi hương của bạn tình bằng xương bằng thịt là đủ. Giống như khi ăn một bữa ăn ngon miệng và đầy đủ dinh dưỡng sau một cơn đói dai dẳng, bạn không còn cần cái đống trà sữa trộn vị ngọt hóa học của Porn nữa. Giống như những quy luật của tự nhiên, đã quá rõ ràng và không cần được minh chứng vậy. Khi tôi tự dùng búa đập vào ngón tay cái của mình thì ngón tay cái bị đau là rõ. Căng thẳng do porn gây ra có tác động lan tỏa sang các khía cạnh khác trong cuộc sống của người nghiện, khiến họ bắt đầu tìm đến các chất gây nghiện khác như thuốc lá và rượu để tự xử, và trong một số trường hợp thậm chí khiến người đó nghĩ đến chuyện tự tử.
Người nghiện cũng mắc cái ảo tưởng rằng tác hại của porn đang bị phóng đại. Thực tế lại ngược lại, không còn nghi ngờ gì rằng porn là nguyên nhân chính gây ra rối loạn chức năng tình dục và nhiều vấn đề khác. Có bao nhiêu vụ ly hôn do porn gây ra? Thật khó để đong đếm, nhưng trên các cộng đồng trực tuyến cho thấy con số đó đang tăng lên theo cấp số nhân.
Có một tập phim "Friends" trong đó các chàng trai, những người liên tục "nhận được" porn (lửa) miễn phí trên TV, bắt đầu tự hỏi tại sao cô nàng giao bánh pizza không dò hỏi "phòng ngủ" của họ. Khi bạn nghiện, bạn luôn có xu hướng gắn những ảo mộng trong porn lên những người phụ nữ ngoài đời thực. Việc cố gắng chống lại những suy nghĩ do porn gây ra sẽ làm cạn kiệt sức khỏe tinh thần của người nghiện.
Ảnh hưởng của sự tẩy não khiến chúng ta có xu hướng suy nghĩ như một gã rơi từ tòa nhà 100 tầng xuống, và khi lao qua tầng 50 thì hắn hét lên: "Vẫn còn sống nhăn răng đây". Chúng ta nghĩ rằng vì mình đã thoát được cho đến nay, nên thêm một lần xem nữa cũng không vấn đề gì. Hãy thử nhìn nhận theo cách khác: "Thói quen" này là một chuỗi liên tục trong cả một đời, mỗi lần xem lại khiến bạn thèm thuồng và dẫn đến lần tiếp theo. Khi bạn bắt đầu "thói quen" này, bạn đang tự đặt bom dưới chân mình vậy. Vấn đề là, bạn không biết bao giờ nó sẽ nổ. Mỗi lần bạn gục ngã sau một lần xem porn (Porn - Quay tay - Lên đỉnh), thời gian chuẩn bị nổ của bom lại càng giảm xuống. LÀM SAO BẠN BIẾT ĐƯỢC LIỆU LẦN TIẾP THEO SẼ LÀ LẦN NỔ?
9.1 Bóng đen ác quỷ
Người nghiện cảm thấy khó tin rằng porn thực sự gây ra những cảm giác bất an khi bạn ra ngoài vào đêm khuya sau một ngày có nhiều vấn đề ở nhà hoặc công sở. Chính porn đã gây ra cảm giác ấy trong người nghiện, cái cảm giác mà những người không nghiện porn không bao giờ mắc phải.
Một trong những niềm vui lớn khi dừng việc xem porn lại là sự tự do khỏi những bóng đen đáng sợ trong tâm trí của bản thân. Tất cả người nghiện đều hiểu rằng họ ngu khi nhắm mắt làm ngơ trước tác hại của porn. Trong phần lớn cuộc đời chúng ta, điều đó diễn ra tự động, nhưng những bóng đen luôn ẩn nấp trong tiềm thức của chúng ta. Một số lợi ích tuyệt vời của việc thoát khỏi cơn nghiện porn như sự nhận thức được bản thân đã thoát ra khỏi sự tốn thời gian vô lý ấy, thoát ra khỏi cảm giác đần độn khi ngắm nhìn đống phim ảnh 2D rồi quay tay.
Dựa trên tinh thần công bằng và khách quan, những chương trước đã trình bày về những lợi ích to lớn của việc không xem porn. Tuy nhiên, để có một cái nhìn toàn diện và cân bằng, chương tiếp theo liệt kê những lợi ích của việc làm một con nghiện porn.
Chương 10: Những lợi ích khi trở thành một con nghiện Porn
Chương 11: Phương pháp ý chí
Các sách, hội nhóm hay các diễn đàn hướng dẫn dừng xem porn thường bắt đầu bằng cách nhấn mạnh mức độ khó khăn của quá trình này, coi nó như một hành trình đầy gian nan. Tuy nhiên, sự thật là việc đoạn tuyệt porn lại vô cùng dễ dàng.
Tất cả những gì bạn phải làm để dừng việc xem porn lại là không xem nó và/hoặc thủ dâm nữa. Không ai ép bạn thủ dâm (ngoại trừ chính bạn) và không giống như thức ăn hoặc nước uống, porn không cần thiết cho việc sinh tồn. Tại sao việc dừng xem porn lại lại khó đến vậy? Trên thực tế, nó không hề khó. Chính người nghiện tự gây khó dễ cho mình thông qua việc sử dụng ý chí hoặc bất kỳ phương pháp nào khiến người nghiện cảm thấy như thể họ đang phải hy sinh.
Chúng ta không quyết định trở thành con nghiện, chúng ta chỉ thử xem các tạp chí hoặc trang web porn và bởi vì chúng rất tệ (đúng vậy, rất tệ), ngoại trừ một vài đoạn phim hiếm hoi, nên chúng ta tự đánh lừa bản thân rằng mình có thể kiểm soát và dừng lại bất cứ lúc nào. Những lần đầu tiên xem porn thường chỉ diễn ra khi chúng ta muốn hoặc vào những dịp đặc biệt. Nhưng một cách vô thức, tần suất truy cập các trang web đó ngày càng tăng lên, việc thủ dâm không còn là hành động tự phát mà dần trở thành thói quen hàng ngày, gắn liền với porn. Porn dần len lỏi và trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống của chúng ta. Chúng ta tự tạo ra một niềm tin sai lầm rằng mình có quyền được tận hưởng tình yêu, tình dục, khoái cảm và những lợi ích giảm căng thẳng mà porn mang lại. Chúng ta dần đánh mất khả năng nhận thức rằng việc xem đi xem lại những đoạn phim quen thuộc với cùng một diễn viên không còn mang lại cảm giác kích thích như ban đầu. Để tìm kiếm cảm giác mới lạ, chúng ta bắt đầu "nâng cấp" trải nghiệm, vô tình sa chân vào những nội dung "nặng đô" hơn để rồi cuối cùng nhận ra rằng thủ dâm và porn không hề giúp cải thiện đời sống tình dục cũng như giải tỏa căng thẳng. Tuy vậy, người nghiện vẫn tin rằng họ không thể tận hưởng cuộc sống trọn vẹn hay đối diện với những áp lực thường nhật nếu thiếu vắng porn.
Thường mất một thời gian dài chúng ta mới nhận ra mình đã nghiện, bởi chúng ta ảo tưởng rằng người nghiện xem porn vì họ cảm thấy thích, chứ không phải vì họ cần nó. Khi chúng ta không còn 'thích' porn nữa – điều mà không thể xảy ra nếu không có những yếu tố mới lạ, gây sốc hoặc tăng dần độ nặng đô – chúng ta lại ảo tưởng rằng mình có thể dừng xem porn lại bất cứ lúc nào. Đây là một cái bẫy tự tin. 'Tôi không thích porn, nên tôi có thể dừng xem porn lại bất cứ khi nào tôi muốn'. Chỉ là bạn dường như chẳng bao giờ 'muốn' dừng xem porn lại.
Lần đầu có ý định dừng xem thường đến khá sớm — chẳng hạn khi bắt đầu hẹn hò với ai đó và dần nhận ra rằng người ấy không còn tạo được cảm giác hứng thú như lúc ban đầu. Một lý do phổ biến khác là nhận thấy những ảnh hưởng đến sức khỏe hiển hiện trong cuộc sống thường ngày.
Dù động lực là gì, người nghiện thường chỉ thực sự hành động khi đối diện với một tình huống căng thẳng, dù là về sức khỏe hay đời sống tình dục. Ngay khi họ ngừng xem porn, con tiểu quỷ bên trong bắt đầu lên tiếng đòi ăn. Người nghiện khao khát một thứ gì đó để kích thích sản sinh dopamine, và họ tìm đến những "cứu cánh" quen thuộc như thuốc lá, rượu, hoặc thứ gây nghiện nhất trong số đó – porn – với cả một dàn hậu cung ảo chỉ cách họ một cú nhấp chuột. Porn không còn là thứ cất giấu kín đáo trong tầng hầm, mà đã trở thành một thế giới mở, có thể truy cập mọi lúc mọi nơi. Nếu có bạn đời hoặc bạn bè bên cạnh, họ buộc phải kiềm chế cơn thèm khát, sự giằng xé nội tâm càng trở nên dữ dội hơn.
Nếu người nghiện tìm kiếm thông tin và được tiếp cận với những nghiên cứu khoa học hoặc những chia sẻ từ cộng đồng những người cùng cảnh ngộ, một cuộc giằng co căng thẳng (tug-of-war) sẽ nổ ra trong tâm trí họ. Họ vừa phải chống lại sự thôi thúc, vừa phải đối diện với cảm giác thiếu thốn, hụt hẫng. Phương thức giải tỏa căng thẳng quen thuộc giờ đây không còn nữa, khiến họ phải chịu đựng một cú sốc ba tầng: căng thẳng, thèm muốn, và cảm giác mất mát. Kết quả thường thấy sau giai đoạn giằng xé này là sự thỏa hiệp – "Mình sẽ cố gắng cắt giảm tần suất xem" hoặc "Có lẽ mình đã chọn sai thời điểm" hoặc có lẽ "Mình sẽ đợi đến khi cuộc sống bớt căng thẳng hơn". Tuy nhiên, trớ trêu thay, khi những áp lực tạm thời lắng xuống, động lực dừng xem porn cũng tan biến, và người nghiện lại tiếp tục trì hoãn quyết định từ bỏ cho đến khi một đợt căng thẳng mới ập đến.
Thực tế, không bao giờ có "thời điểm thích hợp" để dừng xem porn, bởi cuộc sống vốn dĩ luôn đầy rẫy những áp lực. Chúng ta rời vòng tay cha mẹ, tự lập kiếm sống, xây dựng gia đình, sinh con và gánh vác những trách nhiệm nặng nề hơn. Dù hoàn cảnh có thay đổi thế nào, cuộc sống của người nghiện khó có thể bớt căng thẳng hơn, bởi chính porn mới là nguồn gốc của mọi căng thẳng. Người nghiện càng nhanh chóng rơi vào vòng xoáy leo thang của nghiện ngập, họ càng trở nên đau khổ và ảo tưởng về sự phụ thuộc vào porn càng thêm sâu sắc.
Trên thực tế, việc cho rằng cuộc sống ngày càng trở nên căng thẳng hơn, và porn – hay bất kỳ thứ "cứu cánh" tương tự nào – có thể xoa dịu căng thẳng đó chỉ là một ảo tưởng. Vấn đề này sẽ được phân tích sâu hơn ở những chương sau. Tuy nhiên, sau những thất bại ban đầu, người nghiện thường tự an ủi bản thân bằng hy vọng rằng đến một ngày nào đó, họ sẽ thức dậy và đơn giản là không còn muốn thủ dâm hay xem porn nữa. Niềm tin này thường được củng cố bởi những câu chuyện truyền miệng về những người đã từng dừng xem porn thành công: "Và rồi khi bắt đầu mắc các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, tôi đã không còn muốn xem porn và quay tay nữa".
Đừng tự lừa mình nữa, hãy tìm hiểu thêm về những tin đồn này và bạn sẽ thầy chúng không đơn giản như vậy. Thông thường người nghiện đã chuẩn bị để dừng xem porn lại và chỉ sử dụng sự cố tình cờ đó như một bàn đạp. Thông thường trong các trường hợp "tự nhiên như vậy", những người nghiện đã phải chịu một cú sốc; có lẽ là bị phát hiện bởi người yêu/vợ và rồi dẫn đến một sự cố tự bịa do không xem được đúng phim hoặc chỉ đơn giản là sợ bị liệt dương. "Tôi là kiểu người như vậy". Đừng xàm nữa. Nó sẽ không xảy ra trừ khi bạn khiến nó xảy ra.
Hãy xem xét chi tiết hơn tại sao phương pháp ý chí lại khiến cho việc thoát khỏi cơn nghiện porn khó khăn như vậy. Trong phần lớn cuộc đời chúng ta, chúng ta thường áp dụng cách tiếp cận "tự lừa bản thân", "Tôi sẽ dừng xem porn lại vào ngày mai". Vào những thời điểm không được định sẵn, điều gì đó sẽ khơi gợi nỗ lực muốn dừng lại trong bạn. Đó có thể là những lo ngại về sức khỏe, chất đàn ông mất dần do thudam hoặc một đợt tự phân tích và nhận ra rằng chúng ta thực sự không thích porn. Bất kể lý do gì, chúng ta bắt đầu cân nhắc những ưu và nhược điểm của porn. Tình dục được chia thành tantric (sự tiếp xúc (cái chạm), mùi hương, giọng nói) và propagative (cảm giác cực khoái); đây là một trong những chìa khóa chính để mở mang tâm trí của chúng ta và nếu không có sự phân biệt quan trọng này, sẽ bị hiểu sai và dẫn đến thất bại trong quá trình thoát khỏi cơn nghiện porn. Khi được đánh giá một cách hợp lý, chúng ta phát kiến ra được những gì chúng ta đã biết trong suốt cuộc đời mình, với kết luận cả ngàn lần "ĐỪNG CÓ XEM NỮA".
Nếu bạn ngồi xuống và cho điểm những lợi ích của việc dừng xem porn lại và so sánh chúng với những lợi ích của porn, tổng số điểm cho việc dừng xem porn sẽ vượt xa bất kỳ "bất lợi" nào. Thử áp dụng định luật "Ván cược của Pascal" (Pascal's Wager), bằng cách thoát khỏi cơn nghiện Porn, bạn gần như không mất gì, và cái "được" còn vượt xa so với cái "mất". Mặc dù người nghiện biết rằng sẽ tốt hơn nếu không còn là con nghiện nữa, việc tin rằng họ đang phải hy sinh khiến họ vấp ngã. Một ảo tưởng mạnh mẽ, khiến họ tin rằng những lần xem porn thực sự giúp họ vượt qua được những thăng trầm trong cuộc sống. Ngay cả trước khi bắt đầu nỗ lực nhằm thoát ra khỏi cơn nghiện, sự tẩy não của xã hội được củng cố thêm bởi sự tẩy não từ chính cơn nghiện của họ, kết hợp với sự tẩy não thậm chí còn mạnh mẽ hơn bởi một niềm tin rằng "từ bỏ" khó khăn đến mức nào.
Người nghiện thường nghe những câu chuyện kể về những người đã vật lộn dừng xem porn trong nhiều tháng trời, nhưng vẫn ngày đêm bị ám ảnh bởi cơn thèm khát porn, hoặc những người, sau khi dừng xem porn thành công, lại dành cả quãng đời còn lại để than vãn về nỗi nhớ nhung porn da diết. Họ cũng nghe những câu chuyện đáng sợ về những người đã dừng xem porn được vài tháng, thậm chí vài năm, tưởng chừng như đã có một cuộc sống hạnh phúc, nhưng chỉ vì một phút "yếu lòng" "xem một lần thôi" mà đột ngột tái nghiện. Bản thân người nghiện cũng có thể biết một vài trường hợp tương tự, hoặc thậm chí chính họ đã từng trải qua giai đoạn bệnh tật tiến triển, tự hủy hoại bản thân và đánh mất niềm vui sống – nhưng vẫn không thể dứt bỏ được porn.
Vì vậy, thay vì bắt đầu với cảm giác, "Ê mày biết tin gì chưa? Tao không còn phải xem porn nữa", họ lại bắt đầu với cảm giác u ám và ảm đạm — như thể đang cố gắng leo lên đỉnh Everest — và họ đã tin một cách mù quáng rằng một khi con tiểu quỷ đã kéo họ lại thì họ sẽ phải sống với cơn nghiện suốt đời. Nhiều người nghiện bắt đầu nỗ lực bằng cách xin lỗi bạn gái hoặc vợ của họ, "Anh đang cố gắng dừng việc xem porn lại. Có lẽ anh sẽ cáu kỉnh trong vài tuần tới, vì vậy hãy cố gắng chịu đựng anh nhé". Hầu hết các nỗ lực đều thất bại trước cả khi được bắt đầu.
Giả sử rằng người nghiện nhịn xem porn và thủ dâm được vài ngày, họ đang lấy lại cảm giác hưng phấn và đang bắt đầu phục hồi. Họ không mở những trang web phim đen yêu thích của mình và do đó đang bị kích thích bởi những kích thích bình thường mà trước đây họ đã phớt lờ. Những lý do khiến họ quyết định dừng xem porn lại từ đầu đang nhanh chóng biến mất, giống như việc nhìn thấy một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng khi đang lái xe. Nó sẽ khiến bạn giảm tốc độ trong một thời gian, nhưng bạn sẽ đạp mạnh chân ga vào lần tới khi bạn trễ hẹn.
Ở phía bên kia cuộc chiến là con tiểu quỷ vẫn chưa có được "liều" mà nó cần. Không có cơn đau thể xác — nếu bạn có cảm giác tương tự khi bị cảm lạnh, bạn sẽ không ngừng làm việc lại hoặc trở nên chán nản, bạn sẽ bỏ qua nó. Tất cả những gì người nghiện biết là họ muốn truy cập vào hậu cung ảo của mình. con tiểu quỷ biết điều này và bắt gọi hồn con đại quỷ của sự tẩy não, khiến chính người trước đó vài giờ hoặc vài ngày đã liệt kê tất cả lý do để dừng xem porn, giờ lại tuyệt vọng tìm kiếm bất kỳ lý do nào để được xem. Họ bắt đầu nói những điều như:
- "Cuộc sống quá ngắn ngủi, bom có thể phát nổ hay mình có thể bị xe đâm chết vào ngày mai. Mình đã quá sa đà vào con đường nghiện ngập mất rồi, giờ thì cái gì chả gây nghiện"
- "Mình dừng không đúng lúc."
- "Tôi nên đợi đến sau Tết, sau kỳ nghỉ/bài kiểm tra của tôi, sau sự kiện căng thẳng này trong đời."
- "Tôi không thể tập trung nổi, không thể làm tốt công việc của mình, cảm giác cáu gắt cứ thế xuất hiện."
- "Chẳng ai quan tâm mình cả. Phải xem Porn thôi, mình đã nghiện quá nặng để có thể quay đầu"
- "Không ai có thể sống sót mà thiếu tình dục." (Bị tẩy não bởi những người có ý tốt, những người không phân biệt được giữa phần khía cạnh tantric và khía cạnh sinh sản/đạt cực khoái (propagative) của tình dục).
- "Điều này rồi cũng sẽ xảy ra, não của tôi đã bị 'nhạy cảm hóa' bởi DeltaFosB do những thay đổi do sự tăng đột biến dopamine gây ra nhờ vào việc việc tiêu thụ porn quá mức trong quá khứ. Sự nhạy cảm hóa 'không bao giờ' có thể được loại bỏ ra khỏi não."
Đến giai đoạn này, người nghiện thường đầu hàng trước cơn nghiện. Mở trình duyệt lên, sự giằng xé nội tâm càng thêm dữ dội. Một mặt, họ cảm thấy nhẹ nhõm vô cùng khi chấm dứt được cơn thèm, con tiểu quỷ cuối cùng cũng có được "liều"; mặt khác, lần "ra" này quá tệ và người nghiện không thể nổi tại sao họ lại làm vậy. Nhưng thực tế không phải vậy, vấn đề không nằm ở chuyện thiếu ý chí, mà tất cả những gì họ đã làm chỉ là thay đổi quyết định, đưa ra một lựa chọn hoàn toàn hợp lý dựa trên thông tin "mới nhất" mà họ có được (tức là cơn thèm khát phải được thỏa mãn ngay lập tức).
"Khỏe mạnh hay giàu có thì ích gì nếu ta phải sống trong phiền muộn?"
Điều này là rõ. Tốt hơn nhiều khi có một cuộc sống ngắn ngủi nhưng thú vị hơn là một cuộc sống dài lê thê mà phải chìm đắm trong khổ sở. May mắn thay, điều này không đúng với người không xem (non-user), vì cuộc sống vui vẻ hơn tới vô cùng tận. Sự khổ sở mà người nghiện đang chịu đựng không phải do cơn vật vã — mặc dù ban đầu nó được kích hoạt bởi chúng — sự đau đớn thực sự là cuộc giằng co trong tâm trí do sự nghi ngờ và không chắc chắn gây ra. Vì người nghiện bắt đầu bằng cảm giác họ đang phải 'hy sinh', họ bắt đầu cảm thấy thiếu thốn, đó là một dạng căng thẳng.
Một trong những thời điểm căng thẳng này là khi não bộ bảo họ "xem một lúc thôi", muốn quay đầu ngay khi họ dừng xem porn. Nhưng vì họ đã dừng xem porn lại, họ không thể và điều này khiến họ càng cảm thấy chán nản hơn, ngòi nổ lại được châm ngòi. Một yếu tố khác khiến việc dừng xem porn trở nên khó khăn là khi ta cố chờ đợi một điều gì đó sẽ xảy ra. Nếu mục tiêu của bạn là vượt qua bài kiểm tra lái xe, ngay khi bạn vượt qua bài kiểm tra, chắc chắn bạn đã đạt được mục tiêu của mình. Theo phương pháp ý chí, câu chuyện nội tâm là — "Nếu tôi có thể không xem porn đủ lâu, thì sự thôi thúc xem nó cuối cùng sẽ biến mất." Bạn có thể thấy điều này trong thực tế trên các diễn đàn trực tuyến, nơi những người nghiện nói về chuỗi của họ.
Như đã nói ở trên, cảm giác đau đớn mà người nghiện trải qua là về mặt tinh thần và do sự không chắc chắn gây ra. Mặc dù không có cơn đau thể xác, nhưng nó vẫn ảnh hưởng mạnh mẽ đến người nghiện. Nỗi khổ sở, cảm giác bất an, đầy nghi ngờ và cảm giác sợ hãi.
- "Cơn thèm khát còn kéo dài bao lâu nữa?"
- "Liệu hạnh phúc sẽ trở lại với cuộc đời tôi?"
- "Liệu tôi còn bao giờ muốn thức dậy vào buổi sáng không?"
- "Liệu tôi còn có thể đối mặt với căng thẳng sắp tới không?"
Người nghiện chờ đợi mọi thứ được cải thiện, dù đắm chìm vào cảm giác ủ rũ và chán đời, hậu cung lại càng ngày trở nên quý giá hơn. Trên thực tế, có điều gì đó đang xảy ra, nhưng trong vô thức, nếu họ có thể sống sót được vài tuần mà không mở trình duyệt, cơn thèm khát dần sẽ biến mất. Tuy nhiên, như đã nói trước đây, cơn thèm dopamine và opioid khi dừng xem porn rất nhẹ đến nỗi người nghiện khó có thể nhận thức được. Vào thời điểm này, nhiều người nghiện cảm thấy họ đã "cai" được và do thử "xem một lúc" để chứng minh điều đó, để rồi lại rơi trở lại cái máng trượt nước ấy. Sau khi cung cấp dopamine cho cơ thể, giờ đây lại có một giọng nói nhỏ ở phía sau tâm trí, "Thêm một clip nữa đê". Cai nghiện thành công để rồi lại nghiện trở lại.
Khi còn nhỏ, bạn xem phim hoạt hình và theo khoa học thần kinh, các con đường thần kinh (DeltaFosB) đã được hình thành trong đó. Nếu bạn muốn ngăn cản một đứa trẻ xem, bạn sẽ nghiên cứu thử xem những con đường thần kinh đó có còn còn tồn tại không và khảo sát những người lớn khác về lý do tại sao họ không còn thích xem phim hoạt hình mà họ đã từng mê mẩn nữa. Lý do đầu tiên là giờ họ đã có những nguồn giải trí khác tốt hơn và thứ hai, phim hoạt hình không còn cảm giác kì diệu với họ nữa. Phương pháp ý chí là khi bạn cấm bọn trẻ xem hoạt hình, còn với EasyPeasy thì bạn cho họ thấy rằng nó không có giá trị gì. Hướng đi nào sẽ tốt hơn?
Người nghiện thường sẽ không xem ngay lập tức và suy nghĩ rằng "Tao không muốn bị nghiện nữa" và cho phép một khoảng thời gian an toàn trong khoảng vài giờ, vài ngày hoặc thậm chí vài tuần trôi qua. Người từng dùng (ex-user, người đã từng xem porn) sau đó có thể nói, "Chà, hết nghiện rồi nên giờ xem một lần xem cái nhể." để rồi rơi trở lại cái bẫy tương tự như khi họ mới bắt đầu xem và trượt dốc.
Người dừng xem porn thành công bằng phương pháp ý chí có xu hướng thấy nó dài dăng dẳng và khó khăn vì vấn đề chính ở đây lại là sự tẩy não. Sau khi cơn nghiện về mặt thể xác đã chết, người nghiện vẫn chìm trong khổ sở. Cuối cùng, sau khi sống sót qua sự tra tấn dài hạn này, họ bắt đầu nhận ra rằng họ sẽ không bỏ cuộc, ngừng than vãn và chấp nhận rằng cuộc sống vẫn sẽ tiếp tục trôi và tận hưởng nó mà không cần porn. Có nhiều thất bại hơn đáng kể so với thành công, bởi vì một số người khi thành công thoát bẫy đã phải trải qua cảm giác dễ bị tổn thương, phần tẩy não còn sót lại khiến họ tin rằng porn thực sự boost (thúc đẩy) tâm trạng họ lên dù chỉ một chút. Điều này giải thích tại sao nhiều người nghiện đã dừng xem porn lại trong thời gian dài lại bắt đầu nghiện lại sau này.
Nhiều người từng nghiện sẽ thỉnh thoảng 'tự thưởng' cho mình một lần xem, hoặc để tự thuyết phục bản thân rằng họ có khả năng tự chủ mạnh mẽ đến đâu. Nó thực sự có tác dụng như vậy—nhưng ngay khi buổi xem kết thúc, dopamine bắt đầu giảm xuống, và một giọng nói nhỏ trong đầu họ bắt đầu thôi thúc họ xem thêm lần nữa. Nếu họ quyết định tiếp tục, họ vẫn cảm thấy mọi thứ nằm trong tầm kiểm soát, không có gì gây sốc, không cần tăng độ nặng đô hay tìm kiếm điều mới lạ, nên họ tự nhủ: "Tuyệt vời! Dù mình không thực sự thích lắm, mình cũng sẽ không bị nghiện lại. Sau Giáng sinh / kỳ nghỉ này / biến cố này, mình sẽ dừng xem porn lại." Họ không hề biết rằng, những cái máng trượt trong đầu họ lại càng được bôi trơn thêm.
Nhưng đã quá muộn — họ đã sập bẫy trở lại! Cái bẫy mà họ tưởng chừng đã trốn thoát được lại một lần nữa giăng ra, kéo họ trở lại vũng lầy nghiện ngập.
Như đã nói trước đó, chẳng có chuyện tận hưởng gì ở đây cả. Thực tế là chưa bao giờ có! Nếu chúng ta xem porn vì thích thú, thì chẳng ai lại nán lại trên mấy trang web đó lâu hơn cái khoảng thời gian cần thiết để "xong việc". Dù sao đi nữa, hồi tưởng lại những kỷ niệm đẹp mới là cách tự thỏa mãn bản thân tốt hơn. Chúng ta ảo tưởng rằng mình thích xem porn trên mạng, chỉ đơn giản là vì chúng ta khó lòng tin nổi rằng mình ngu ngốc đến mức nghiện một thứ mà mình chẳng hề thấy vui. Hầu hết người nghiện hoàn toàn không biết gì về kích thích siêu thường, tính mới lạ, hay ham muốn tìm kiếm cảm giác mạnh, và ngay cả khi đã đọc về chúng rồi, họ vẫn không tin rằng việc mình xem porn bắt nguồn từ cơ chế kích thích mạch tưởng thưởng đã được "lập trình" từ thuở xa xưa trong não bộ. Đó là lý do vì sao phần lớn sức hút của porn lại nằm ở tầng tiềm thức – giả sử bạn nhận thức rõ về những thay đổi thần kinh do porn gây ra, và phải tự biện minh cho việc nó sẽ "ngốn" của bạn bao nhiêu tiền bạc trong tương lai, thì ngay cả cái ảo ảnh về sự "tận hưởng" kia cũng sẽ tan biến hết.
Khi chúng ta cố gắng lờ đi những mặt trái của vấn đề, chúng ta vô tình tự hạ thấp giá trị bản thân, cảm thấy mình thật ngu ngốc và yếu đuối. Rất khó để một người có thể chấp nhận sự thật phũ phàng này. Nếu bạn quan sát kỹ một người đang xem porn, bạn sẽ nhận thấy rằng họ chỉ thực sự cảm thấy "thoải mái" khi đánh mất ý thức về hành động của mình. Ngay khi ý thức quay trở lại, họ thường cảm thấy khó chịu và xấu hổ với bản thân. Porn âm thầm nuôi dưỡng con tiểu quỷ trong não bộ bạn. Vì vậy, khi bạn đã thành công loại bỏ được "con quỷ" này cùng với con đại quỷ của sự tẩy não, bạn sẽ tự nhiên không còn cần đến, và thậm chí không còn muốn xem porn nữa.
Chương 12: Cẩn thận với việc cắt giảm
Nhiều người nghiện tìm đến việc cắt giảm như một bước đệm để dừng xem porn lại, hoặc như một nỗ lực để kiểm soát con tiểu quỷ. Có thể, không ít người đã khuyên bạn nên cắt giảm hoặc "ăn kiêng porn" như một cách để vực dậy tinh thần. Sử dụng việc cắt giảm như một bước đệm để dừng xem porn lại là một sai lầm chết người. Chính những nỗ lực cắt giảm này khiến chúng ta nghiện porn trong suốt phần đời còn lại. Thông thường, việc cắt giảm diễn ra sau những nỗ lực dừng xem porn lại thất bại. Sau vài giờ hoặc vài ngày kiêng khem, người nghiện sẽ nói những thứ kiểu như:
"Tao không thể chịu được cái cảm giác đi ngủ mà không xem porn, vì vậy từ giờ tao sẽ chỉ xem porn bốn ngày một lần. Nếu tao có thể tuân theo chế độ xem porn này, tao có thể giữ nguyên hoặc cắt giảm hơn nữa."
Một số điều tồi tệ nhất định sẽ xảy ra:
- Họ mắc kẹt trong tình huống tồi tệ nhất, vẫn nghiện porn và giữ cho con quỷ sống sót không chỉ trong cơ thể mà còn trong tâm trí của bản thân.
- Mong muốn cuộc sống trôi qua nhanh chóng để đến lần xem porn tiếp theo.
- Trước khi cắt giảm, bất cứ khi nào họ muốn truy cập vào hậu cung ảo của mình, họ sẽ mở trình duyệt để ít nhất giảm bớt cơn vật vã. Bây giờ, ngoài những căng thẳng bình thường của cuộc sống, họ còn tự gây ra cơn vật vã trong phần lớn cuộc đời, điều này khiến họ càng trở nên đau khổ hơn.
- Trong khi "xem porn", họ chẳng còn tận hưởng được hầu hết các lần xem, cũng chẳng nhận ra rằng mình đang tiêu thụ những kích thích siêu thường. Mọi thứ diễn ra tự động, lần truy cập hậu cung duy nhất mà họ cảm thấy "tận hưởng" là lần mà phải nhịn sau một thời gian dài kiêng khem. Giờ đây, khi họ đợi thêm một tiếng cho mỗi lần truy cập hậu cung, họ lại "tận hưởng" mỗi lần đó. Thời gian chờ càng lâu, lần xem đó càng có vẻ "tận hưởng" hơn, bởi vì "sự tận hưởng" trong một lần xem không phải nằm ở bản thân lần xem đó — mà là sự kết thúc của sự bồn chồn do thèm muốn gây ra — dù là thèm muốn về thể xác hay tinh thần. Thời gian chịu đựng càng lâu thì lần xem porn đó càng trở nên "tận hưởng" hơn.
Khó khăn chính trong việc dừng xem porn không phải là cơn nghiện về mặt thần kinh, điều này có thể được xử lý một cách khá dễ dàng. Người nghiện có thể dừng xem porn dễ dàng trong nhiều dịp khác nhau — khi người thân qua đời, có việc gia đình hoặc công việc, v.v. Họ có thể nhịn, ví dụ, mười ngày không truy cập cũng không vấn đề gì. Nhưng nếu phải nhịn 10 ngày khi có thể xem được porn, họ sẽ phát điên.
Nhiều người nghiện sẽ có cơ hội xem porn trong ngày làm việc và họ sẽ kiêng, hoặc họ sẽ đi ngang qua cửa hàng nội y hay các bể bơi mà không gặp quá nhiều khó khăn. Nhiều người sẽ kiềm chế nếu họ phải ngủ tạm trên ghế sofa để nhường chỗ cho khách, hoặc khi chính họ đi thăm nhà người khác. Ngay cả ở những quán bar có vũ nữ biểu diễn hoặc bãi biển khỏa thân, cũng không xảy ra bạo loạn. Người nghiện gần như hài lòng khi có ai đó hoặc điều gì đó nói rằng họ không thể xem porn. Trên thực tế, những người nghiện muốn từ bỏ cảm thấy một niềm vui thầm kín khi trải qua thời gian dài không xem những nội dung đó, điều này mang lại cho họ hy vọng rằng có lẽ một ngày nào đó họ sẽ không bao giờ muốn xem nữa.
Vấn đề thực sự khi dừng xem porn là sự tẩy não, một ảo tưởng về đặc quyền rằng porn là một loại chống đỡ hoặc phần thưởng và cuộc sống sẽ không bao giờ còn trọn vẹn nếu thiếu porn. Việc cắt giảm sẽ khiến bạn cảm thấy bất an và khổ sở, thuyết phục bạn rằng thứ quý giá nhất trên đời này là đoạn phim đen mới mà bạn đã bỏ lỡ, rằng bạn sẽ không bao giờ hạnh phúc trở lại nếu không được xem nó.
Thật thảm hại thay. Người nghiện đã cố gắng cắt giảm, chịu đựng ảo tưởng rằng xem porn càng ít thì họ càng ít muốn đến bên hậu cung ảo của mình. Xem porn càng ít, họ càng chịu đựng cơn vật vã lâu hơn và càng "tận hưởng" sự giải tỏa khi được thỏa mãn cơn thèm porn. Tuy nhiên, họ sẽ nhận thấy thể loại yêu thích của mình không còn "đã" như trước nữa. Nhưng điều đó sẽ không ngăn cản họ: nếu các trang web chỉ dành riêng cho một ngôi sao hoặc một thể loại duy nhất, không người nghiện nào sẽ xem quá một lần.
Khó tin ư? Khoảnh khắc tồi tệ nhất của sự tự chủ mà một người cảm thấy là gì? Chờ đợi bốn ngày và sau đó lên đỉnh. Vậy, khoảnh khắc quý giá nhất đối với hầu hết người nghiện trong chế độ ăn kiêng porn bốn ngày là gì? Đúng vậy, chính là khoảnh khắc lên đỉnh sau khi chờ đợi bốn ngày! Bạn có thực sự tin rằng bạn thủ dâm để tận hưởng cực khoái, hay lời giải thích hợp lý hơn là bạn cần giải tỏa cơn vật vã với cái ảo tưởng rằng mình có quyền được hưởng?
Loại bỏ sự tẩy não là bước then chốt để xóa tan mọi ảo tưởng về porn, trước khi bạn thực sự đoạn tuyệt với nó trong lần xem cuối cùng. Trừ khi bạn đã thật sự rũ bỏ cái ảo ảnh rằng mình "thích" porn trước khi bạn dứt khoát đóng cái cửa sổ trình duyệt kia lại, thì không đời nào bạn có thể tự chứng minh điều đó về sau này mà không bị tái nghiện. Khi lướt qua đống bookmark và ảnh đã lưu, hãy tự hỏi bản thân xem, hành động này có gì đáng tự hào? Có lẽ bạn tin rằng chỉ một số clip nhất định là có gu, chẳng hạn như những clip về chủ đề quen thuộc hoặc yêu thích. Nếu vậy, tại sao phải xem các video hoặc chủ đề khác? Vì nó đã thành thói quen? Tại sao lại cố tự làm rối tung bộ não của mình lên? Chẳng có gì khác biệt sau một tháng, vậy tại sao một clip porn lại khác biệt?
Bạn có thể tự mình kiểm chứng điều này. Hãy tìm lại đoạn phim "nóng" mà bạn đã xem tháng trước để xem nó có gì khác biệt. Sau đó, đặt lịch nhắc nhở và xem lại chính đoạn phim đó sau một tháng không xem porn. Bạn sẽ thấy nó vẫn mang lại cảm giác (gần như) giống như tháng trước. Đoạn phim đó sẽ mang lại cảm giác khác biệt sau một buổi giao lưu xã hội mà bạn bị từ chối hoặc bị thử thách bởi một partner tiềm năng. Lý do là người nghiện không bao giờ có thể hoàn toàn hạnh phúc nếu con tiểu quỷ trong họ vẫn chưa được thỏa mãn.
Vậy sự thỏa mãn nằm ở đâu? Đơn giản chỉ là họ sẽ khổ sở nếu không thể giải tỏa các triệu chứng cai nghiện của mình. Sự khác biệt giữa việc xem porn và không xem porn là sự khác biệt giữa việc hạnh phúc và khốn khổ. Đó là lý do tại sao porn có vẻ tốt hơn. Những người nghiện vừa tỉnh giấc đã phải vội vã vào các trang porn đều cảm thấy khổ sở, dù có xem hay không.
Cắt giảm không những không hiệu quả, mà còn là hình thức tra tấn kinh khủng nhất. Nó không hiệu quả vì ban đầu người nghiện hy vọng rằng bằng cách tạo thói quen xem ngày càng ít đi, họ sẽ giảm được ham muốn xem porn. Nhưng đây không phải là thói quen, mà là nghiện. Bản chất của bất kỳ chứng nghiện nào là muốn ngày càng nhiều hơn, chứ không phải ngày càng ít đi. Do đó, để cắt giảm, người nghiện phải vận dụng ý chí và kỷ luật trong suốt phần đời còn lại. Vì vậy, cắt giảm đồng nghĩa với ý chí và kỷ luật mãi mãi. Thoát nghiện sẽ dễ dàng và ít đau đớn hơn nhiều; có hàng chục nghìn trường hợp cắt giảm đã thất bại.
Vấn đề của việc dừng xem porn không phải là nghiện dopamine, điều này rất dễ xử lý. Mà chính là niềm tin sai lầm rằng porn mang lại cho bạn khoái lạc, niềm tin này ban đầu được gây ra bởi sự tẩy não mà chúng ta nhận được trước khi bắt đầu sử dụng, và sau đó được củng cố thêm bởi chính sự nghiện. Tất cả những gì việc cắt giảm làm được chỉ là củng cố thêm sự ngụy biện này, đến mức porn chi phối hoàn toàn cuộc sống của họ và thuyết phục họ rằng thứ quý giá nhất trên đời này chính là sự nghiện ngập của họ.
Một số ít trường hợp thành công đã đạt được là nhờ một giai đoạn cắt giảm tương đối ngắn, sau đó là "dừng xem porn đột ngột". Những người nghiện này đã dừng xem porn kể cả khi cắt giảm, chứ không phải nhờ vào việc cắt giảm. Tất cả những gì nó làm chỉ là kéo dài sự đau khổ, những nỗ lực thất bại khiến người nghiện trở thành những kẻ suy nhược thần kinh và càng tin chắc rằng họ đã nghiện suốt đời. Điều này thường đủ để khiến họ quay trở lại hậu cung ảo của mình để tìm kiếm khoái lạc và chỗ dựa tinh thần, hoặc ít nhất là cho một giai đoạn nữa trước lần thử tiếp theo.
Tuy nhiên, việc cắt giảm giúp bạn thấy được sự vô ích của porn, chứng minh rõ ràng rằng việc truy cập hậu cung không còn thú vị sau những khoảng thời gian kiêng khem. Bạn phải chịu đựng cơn vật vã thì nó mới trở nên "tuyệt vời". Do đó, các lựa chọn là:
- Cắt giảm suốt đời và chịu đựng sự tra tấn tự bản thân mình áp lên, điều mà bạn sẽ không thể nào làm được.
- Tiếp tục tự hành hạ bản thân suốt đời, điều này thật vô nghĩa.
- Đối xử tốt với bản thân và cắt bỏ hoàn toàn porn.
Một khía cạnh khác mà việc cắt giảm thể hiện là không có cái gọi là việc thỉnh thoảng truy cập hậu cung. Porn là một phản ứng dây chuyền sẽ kéo dài đến hết cuộc đời bạn trừ khi bạn nỗ lực và chủ động phá vỡ nó.
Hãy nhớ: Càng cố cai, càng không thể lào cai.
Chương 13: Chỉ xem một lần thôi
"Chỉ xem một lần thôi" là một huyền thoại mà bạn phải loại bỏ khỏi tâm trí:
- Chính "chỉ xem một lần thôi" đã khiến chúng ta bắt đầu rơi vào cạm bẫy Porn ngay từ ban đầu.
- Chính "chỉ xem một lần thôi" để vượt qua giai đoạn khó khăn hoặc vào một dịp đặc biệt đã đánh bại hầu hết các nỗ lực dừng xem porn lại của chúng ta.
- Chính "chỉ xem một lần thôi" sau khi đã thành công trong việc phá vỡ cơn nghiện, lại đẩy chúng ta trở lại cái bẫy. Đôi khi chỉ là để xác nhận rằng họ không cần porn nữa và một lần truy cập vào hậu cung ảo là đủ.
Những ảnh hưởng sau khi xem porn sẽ rất tồi tệ, khiến người nghiện tự nhủ rằng họ sẽ không bao giờ rơi vào vòng xoáy đó nữa — nhưng họ đã mắc kẹt rồi. Người nghiện cảm thấy rằng một thứ khiến họ khổ sở và tội lỗi như vậy lẽ ra không thể khiến họ xem porn, nhưng họ đã sập bẫy rồi.
Chính suy nghĩ về "một lần xem đặc biệt" thường ngăn cản người nghiện dừng xem porn lại, ví dụ như lần xem sau chuyến công tác dài ngày, ngày làm việc vất vả, cãi nhau với con cái hoặc sự cố khi đối tác từ chối quan hệ tình dục với bạn. Hãy khắc ghi chắc chắn trong tâm trí rằng không có chuyện "chỉ xem một lần thôi". Đó là một phản ứng dây chuyền sẽ kéo dài suốt phần đời còn lại của bạn trừ khi bị phá vỡ. Ảo tưởng về những "dịp đặc biệt hiếm hoi" cứ ám ảnh người nghiện ngay cả sau khi họ đã thoát nghiện. Hãy tạo thói quen không bao giờ chấp nhận cái "không vấn đề gì nếu chỉ xem một lần thôi", đó là ảo tưởng. Bất cứ khi nào bạn nghĩ đến porn, hãy hình dung ra cả một tương lai tăm tối, nơi bạn chôn vùi cả đời sau màn hình, đánh đổi bằng việc tự hủy hoại bản thân cả về tinh thần lẫn thể xác – một cuộc đời nô lệ và vô vọng. Việc bạn không phải lúc nào cũng cương cứng không phải là tội lỗi, nhưng thật đáng trách khi bạn hoàn toàn có thể hạnh phúc hơn về lâu dài, nhưng lại cố tình đánh đổi điều đó để lấy "khoái lạc" ngắn ngủi trước mắt.
Việc chúng ta không phải lúc nào cũng tìm ra 'việc gì đó để làm' để lấp đầy khoảng trống cũng không sao; việc đó thực tế không thể thực hiện được trong mọi trường hợp, suốt cả cuộc đời. Chúng ta có thể lên kế hoạch cho phần lớn những lúc như vậy, nhưng đôi khi điều đó xảy đến một cách bất ngờ. Những khoảng thời gian vui vẻ và khó khăn cũng sẽ đến, dù có xem porn hay không. Nhưng hãy khắc ghi rõ ràng trong tâm trí, porn không phải là câu trả lời. Bạn chỉ có hai lựa chọn: một là phải chịu đựng một cuộc đời khổ sở, hai là hoàn toàn không dính líu gì đến porn. Bạn sẽ không mơ đến việc uống xyanua chỉ vì bạn thích hương vị hạnh nhân, vì vậy hãy ngừng trừng phạt bản thân bằng lần xem thỉnh thoảng và "không vấn đề gì".
Hãy hỏi một người nghiện đang gặp vấn đề, "Nếu bạn có cơ hội quay trở lại thời điểm trước khi bạn bị nghiện, bạn có trở thành người nghiện không? Câu trả lời chắc chắn là "Không". Tuy nhiên, mọi người nghiện đều có lựa chọn đó mỗi ngày trong cuộc đời họ, vậy tại sao họ không chọn nó? Câu trả lời là cảm giác sợ hãi, nỗi sợ rằng họ không thể dừng xem porn lại hoặc cuộc sống sẽ không còn như vậy nếu không có nó.
Đừng tự lừa bản thân nữa. Bạn có thể làm được, bất kỳ ai cũng có thể. Nó dễ đến mức khó tin, nhưng để làm được điều đó, có một số nguyên tắc cơ bản cần làm rõ trong tâm trí bạn.
- Không có gì phải từ bỏ ở đây cả, chỉ có những lợi ích tuyệt vời đang chờ đón.
- Đừng bao giờ thuyết phục bản thân về lần xem "không vấn đề gì" hoặc "chỉ xem một lần thôi". Những lần xem đó không tồn tại, chỉ có một cuộc đời bẩn thỉu và nô lệ đang chờ ở đó.
- Không có gì khác biệt về bạn; bất kỳ người nghiện nào cũng có thể thấy việc dừng xem porn lại dễ dàng.
Nhiều người nghiện tin rằng họ là những người nghiện mãn tính hoặc có tính cách dễ bị nghiện. Điều này thường xảy ra do đọc quá nhiều tài liệu khoa học thần kinh gây sốc. Không có chuyện đó, không ai sinh ra đã có nhu cầu thủ dâm với porn trước khi họ bị nghiện. Chính chất gây nghiện mới là thứ khiến bạn nghiện, chứ không phải bản chất tính cách hay nhân cách của bạn. Bản chất gây nghiện của kích thích siêu thường khiến bạn tin rằng việc nghiện porn là một phần trong bạn. Tuy nhiên, điều cần thiết là phải loại bỏ niềm tin này, bởi vì nếu bạn tin rằng mình bị nghiện, bạn sẽ bị nghiện, ngay cả khi con tiểu quỷ trong cơ thể bạn đã chết từ lâu. Điều cần thiết là phải loại bỏ tất cả những sự tẩy não này.
Chương 14: Người nghiện thường
Những người nghiện nặng thường ghen tị với những người nghiện porn "bình thường". Chúng ta đều đã từng gặp những kiểu người này: "Tao có thể nhịn cả tuần không xem cũng được" Chúng ta ước gì mình cũng được như vậy. Có thể khó tin, nhưng không người nghiện nào thực sự thích thú việc mình là người nghiện cả. Đừng bao giờ quên:
Không người nghiện nào từng quyết định trở thành người nghiện, dù là bình thường hay kiểu nào khác.
Vì vậy, tất cả người nghiện đều cảm thấy mình thật đần.
Vì vậy, tất cả người nghiện đều phải tự dối mình và dối người khác trong một nỗ lực vô ích để biện minh cho sự ngu của mình.
Những người cuồng golf khoe về tần suất họ chơi và mong muốn được chơi golf, vậy tại sao người nghiện porn lại khoe khoang về việc họ thủ dâm ít như thế nào? Nếu đó là tiêu chí thực sự, thì chắc chắn danh hiệu cao quý nhất phải là hoàn toàn không thủ dâm mới đúng phải không?
Nếu ai đó nói với bạn, "Tôi có thể nhịn ăn cà rốt cả tuần vẫn oke", bạn sẽ nghĩ mình đang nói chuyện với một đứa dở hơi. Nếu thích cà rốt thì tại sao lại phải nhịn không ăn cà rốt cả tuần? Vì vậy, khi người nghiện bảo rằng đã sống sót được cả tuần mà không xem porn, người nghiện đó đang cố gắng thuyết phục bản thân và cả bạn rằng "Không vấn đề gì, tôi ổn". Nhưng sẽ không cần thiết phải đưa ra tuyên bố như vậy nếu họ thực sự vẫn ổn. Hoặc có thể hiểu là "Tao đã cố gắng sống sót được cả tuần mà không có porn." Giống như những người nghiện khác, họ hy vọng rằng sau tuần này họ có thể sống sót được cả quãng đời còn lại. Nếu chỉ có thể sống sót được một tuần, bạn có thể tưởng tượng lần xem porn sau đó phải quý giá đến mức nào, khi họ đã cảm thấy thiếu thốn cả tuần trời?
Đây là lý do tại sao những người nghiện "thường" thực chất lại nghiện nặng hơn những người nghiện nặng. Không chỉ ảo tưởng về "sự tận hưởng" lớn hơn, mà họ còn ít động lực để dừng xem porn hơn vì họ dành ít thời gian cho nó hơn và do đó ít bị tổn hại sức khỏe hơn. Đôi khi, họ có thể gặp phải các rối loạn chức năng tình dục (sexual dysfunction), nhưng không chắc chắn nguyên nhân do đâu và vì vậy đổ lỗi cho các yếu tố khác. Hãy nhớ rằng, khoái lạc duy nhất mà người nghiện nhận được là trong chu kỳ "tìm kiếm-và-theo đuổi" (search-and-seek) dopamine và việc giải tỏa cơn vật vã, như đã giải thích trước đó. Khoái lạc chỉ là ảo ảnh — hãy hình dung con tiểu quỷ như một cơn ngứa quá nhẹ để chúng ta có thể nhận ra trong phần lớn thời gian.
Nếu bạn có một cơn ngứa dai dẳng, xu hướng tự nhiên là gãi. Khi các mạch tưởng thưởng ngày càng trở nên miễn nhiễm với dopamine và opioid, xu hướng tự nhiên là edging (cố tình kéo dài khoái cảm trước khi lên đỉnh), leo thang, xem liên tục, tìm kiếm sự mới lạ, tìm kiếm yếu tố gây sốc, v.v. Có bốn yếu tố chính ngăn cản người nghiện xem liên tục không ngừng nghỉ:
Thời gian. Đa phần đều không có nhiều thời gian đến thế
Sức khỏe. Để giải tỏa cơn ngứa, chúng ta phải tiêu thụ tất cả "tài liệu miễn phí" có sẵn, và thậm chí hơn thế nữa. Khả năng đối phó với kiểu xem liên tục như vậy khác nhau ở mỗi người, và vào những thời điểm và tình huống khác nhau trong cuộc đời họ. Điều này hoạt động như một cơ chế kiềm chế tự động (automatic restraint).
Kỷ luật. Kỷ luật được áp đặt bởi xã hội, bởi công việc, bạn bè và người thân của người nghiện, hoặc thậm chí có thể bởi chính người nghiện do cuộc giằng co tự nhiên diễn ra trong tâm trí của họ.
Trí tưởng tượng. Chính sự thiếu trí tưởng tượng khiến người ta đánh giá thấp mức độ gây sốc, tính mới lạ, và những "giá trị" khác của clip, theo cảm tính cá nhân.
Thật dễ dàng để nghĩ về những người nghiện 'không bình thường' là yếu đuối, không thể hiểu tại sao những người khác có thể giới hạn 'lượng tiêu thụ' của họ. Tuy nhiên, những người nghiện nặng nên nhớ rằng hầu hết những người nghiện thường đơn giản là không có khả năng xem liên tục không ngừng nghỉ, điều này đòi hỏi trí tưởng tượng và sức chịu đựng rất lớn. Một số người nghiện "mỗi tuần một lần" mà những người nghiện nặng có xu hướng ghen tị, về thể chất không có khả năng làm nhiều hơn, hoặc vì công việc, xã hội hoặc sự căm ghét bản thân khi trở nên nghiện không cho phép họ làm vậy.
Có lẽ nên đưa ra một vài định nghĩa để rõ ràng hơn:
Người không xem (The non-user)
Là người chưa bao giờ rơi vào cái bẫy, nhưng không nên tự mãn. Họ là người không xem chỉ là do may mắn hoặc nhờ vào sự tốt lành. Tất cả người nghiện đều từng tin chắc rằng họ sẽ không bao giờ bị nghiện, và một số người không xem thi thoảng vẫn thử xem "một clip thôi".
Người nghiện "thường"
Có thể phân ra là hai loại cơ bản:
- Người nghiện đã rơi vào cái bẫy nhưng không nhận thức được — đừng ghen tị với những người nghiện như này. Họ chỉ đơn thuần là đang gặm miếng phô mai của bẫy chuột, và rất có thể sẽ sớm trở thành người nghiện nặng. Hãy nhớ rằng, giống như tất cả những người nghiện rượu đều bắt đầu là những người uống rượu xã giao, tất cả người nghiện porn cũng bắt đầu một cách bình thường.
- Người nghiện đã từng là người nghiện nặng, và vì vậy nghĩ rằng họ không thể dừng xem porn được. Những người nghiện này là những người đáng buồn nhất trong tất cả, và họ thuộc nhiều loại khác nhau, mỗi loại cần có những phần mô tả riêng
Người nghiện "mỗi ngày một lần"
Nếu họ thật sự tận hưởng việc "được" lên đỉnh nhờ thủ dâm, vậy thì tại sao chỉ dùng porn trên mạng mỗi ngày một lần? Nếu họ hoàn toàn có thể bỏ được, vậy thì tại sao còn phải bận tâm dùng làm gì? Hãy nhớ rằng, cái gọi là "thói quen" này – thực chất là bạn đang tự đập đầu vào tường, chỉ để lúc dừng lại thì cảm thấy "dễ chịu" hơn thôi. Người nghiện một lần một ngày chỉ xoa dịu được cơn vật vã của mình trong chưa đầy một tiếng đồng hồ mỗi ngày. Dù không nhận ra, phần lớn thời gian còn lại trong ngày của họ đều dùng để đập đầu vào bức tường đó, và cứ thế suốt phần lớn cuộc đời. Họ dùng một lần mỗi ngày chỉ vì không dám mạo hiểm bị phát hiện, hoặc gây hại cho sức khỏe thần kinh của mình. Rất dễ để thuyết phục người nghiện nặng rằng họ thật ra không hề thích thú gì việc này, nhưng lại khó khăn hơn rất nhiều để thuyết phục một người chỉ dùng "cho vui". Bất cứ ai từng cố gắng cắt giảm đều sẽ biết đó là một cực hình, và gần như chắc chắn sẽ khiến bạn mắc kẹt trong nghiện ngập suốt đời.
Người nghiện bị từ chối
Họ đòi hỏi quyền được lên đỉnh mỗi ngày, nhưng bạn tình của họ không phải lúc nào cũng sẵn lòng đáp ứng yêu cầu đó. Ban đầu, họ xem porn để lấp đầy khoảng trống này, nhưng khi bước lên "máng trượt nước" đầy thú vị, họ bị mắc kẹt trong một vòng xoáy của sự mới lạ, yếu tố gây sốc, hình ảnh siêu thường, v.v. Trên thực tế, họ hài lòng với sự từ chối của bạn tình vì nó mang lại một cái cớ để họ có thể quay vào góc tối riêng của họ. Nếu porn mang lại cho bạn nhiều điều tuyệt vời đến vậy thì cần gì có bạn tình? Hãy giải thoát cho bạn tình của bạn đi. Họ thậm chí còn không tận hưởng được các lần xem porn khi phải "mang" bạn tình của mình trong tâm trí. Đến một lúc nào đó, họ bắt đầu tìm kiếm sự "từ chối" từ bạn đời ngoài đời thực, chỉ để tự tay trao cho mình một lời biện hộ chính đáng và lao vào những trang phim đen của thế giới ngầm.
Người nghiện "ăn kiêng"
Còn được gọi là: "Tôi có thể dừng lại bất cứ khi nào tôi muốn. Tôi đã làm điều đó hàng ngàn lần rồi."
Nếu họ nghĩ việc "ăn kiêng" giúp họ sung sức hơn để tán tỉnh ai đó, thì tại sao họ vẫn phải duy trì cái chế độ 4 ngày một lần ấy? Chẳng ai đoán trước được tương lai, nhỡ đâu cơ hội gặp gỡ tình cờ ập đến chỉ một tiếng sau "lịch trình" của bạn thì sao? Rồi nữa, nếu thỉnh thoảng "thông tắc ống nước" là tốt để giải tỏa căng thẳng, vậy thì tại sao không "thông" mỗi ngày? Khoa học đã chứng minh rằng thủ dâm không hề cần thiết để giữ cho bộ phận sinh dục khỏe mạnh, và porn trên mạng thì càng không cần thiết. Ngay cả khi đúng là như vậy đi nữa, thì chẳng có "guru" tán gái nào từng đọc về tác hại thần kinh của nó lại dám khuyên xem những bộ porn siêu kích thích cả. Sự thật là, người "ăn kiêng" porn vẫn chưa cai được. Dù họ đã thoát khỏi nghiện về thể xác, họ vẫn còn đó vấn đề gốc rễ là bị tẩy não. Họ hy vọng mỗi lần dừng lại sẽ là dứt điểm, nhưng chẳng mấy chốc lại sập bẫy y như cũ.
Hầu hết người nghiện thực sự ghen tị với những người "cai rồi lại tái" này và nghĩ về việc người "ăn kiêng" "may mắn" như thế nào khi có thể kiểm soát việc sử dụng của họ. Tuy nhiên, họ bỏ qua một thực tế rằng người "ăn kiêng" không kiểm soát được việc sử dụng của họ — khi họ đang sử dụng, họ ước gì mình đã không làm vậy. Họ trải qua sự rắc rối của việc dừng xem porn, sau đó bắt đầu cảm thấy thiếu thốn và lại rơi vào cái bẫy, ước gì mình đã không tái nghiện. Đã chẳng được gì, lại còn rước thêm họa vào thân. Nếu bạn nghĩ kĩ mà xem, điều này cũng đúng trong cuộc sống của những người nghiện khi họ được phép xem porn — vừa coi đó là quyền lợi đương nhiên vừa ước gì mình đã không làm vậy. Chỉ khi cảm thấy "thiếu", porn mới trở nên quý giá. Hội chứng "trái cấm" là một trong những tình thế tiến thoái lưỡng nan khủng khiếp đối với người nghiện. Họ không bao giờ có thể thắng vì họ đang dằn vặt bản thân chỉ vì chạy theo một ảo mộng, một ảo ảnh. Chỉ có một cách duy nhất để có thể thắng, đó là ngừng tự hành hạ bản thân bằng cách ngừng xem porn.
Người nghiện "chỉ xem hàng static, hàng nhẹ đô, hàng nhà làm"
Đúng vậy, ai cũng bắt đầu như thế cả, nhưng chẳng phải kinh ngạc sao khi "độ sốc" trung bình của các đoạn phim dường như tăng lên rất nhanh, và trước khi chúng ta kịp nhận ra thì đã cảm thấy thiếu thốn (sự chai lì)? Cái mới lạ cũng chẳng còn với porn tĩnh (static), nên ta "cắn răng" trả tiền để đổi lấy chút mỡ thừa rồi trượt dài trên máng trượt khiến ta đắm chìm trong cảm giác bực bội và tội lỗi. Điều tệ nhất bạn có thể làm là dùng ảnh của partner (đương nhiên là phải được cho phép) để thủ dâm. Tại sao ư? Vì trong quá trình đó, bạn đang lập trình lại não bộ để hướng tới những cơn phê dopamine do tìm kiếm, săn lùng và sự đa dạng mang lại. Về mặt hóa học, máng trượt porn trong não chính là DeltaFosB tích tụ, nên bạn sẽ thấy mình gặp khó khăn khi ở bên người yêu ngoài đời thực.
Một cái bẫy khác trong danh mục này là porn 'nghiệp dư' và 'tự làm'. Hầu hết đều là giả và bạn biết điều đó, cộng với việc bạn cũng sẽ không dừng lại ở cái đầu tiên lọt vào mắt mình, mà thay vào đó tiếp tục tìm kiếm và săn lùng. Hãy nhớ kỹ, não bộ không chỉ thèm khát cực khoái, mà chính tính mới lạ của cuộc đi săn mới là thứ bơm nhựa sống vào máng trượt nước nghiện ngập. Vấn đề không nằm ở nội dung porn – dù là nghiệp dư hay chuyên nghiệp – mà chính là những đợt sóng dopamine ào ạt trong não bộ, gây ra sự dung nạp và nhu cầu bão hòa ngày càng tăng. Porn hủy hoại cơ chế vận hành bình thường của não bộ, còn thủ dâm thì gây nhiễu loạn phản ứng giữa cơ bắp và não bộ; cực khoái nhấn chìm não bộ trong opioid, và mở đường cho lối mòn nghiện ngập càng thêm dễ đi trong những lần tới.
Người nghiện "đã cai rồi và thỉnh thoảng chỉ xem một lúc"
Theo một cách nào đó, những người nghiện "chỉ xem một lúc" là những người thảm hại nhất trong tất cả những kiểu trên. Hoặc là sống cuộc đời tin rằng mình đang cảm thấy "thiếu", hoặc thường xuyên hơn, việc thỉnh thoảng "chỉ xem một lúc" trở thành hai lần, trượt dài xuống con dốc trơn trượt, sớm hay muộn lại rơi trở lại thành người nghiện nặng. Họ lại sa vào chính cái bẫy mà họ đã rơi vào ngay từ đầu.
Có hai nhóm người dùng “vô tình” khác cũng đáng chú ý. Nhóm đầu tiên là những người thỉnh thoảng thủ dâm vì xem phải mấy đoạn clip nóng hay ảnh sex của người nổi tiếng đang gây sốt trên mạng, hoặc do vô tình lướt thấy thứ gì đó ở trường hay chỗ làm rồi “lỡ tay mang về nhà”. Thực ra họ vốn là người không xem, nhưng lại có cảm giác như mình đang bỏ lỡ điều gì đó. Họ muốn "tham gia cuộc vui", mà thật ra phần lớn chúng ta đều bắt đầu như vậy. Nhưng lần sau, hãy để ý: sau một thời gian, người nổi tiếng mà bạn từng khao khát chẳng còn tạo cảm giác hứng thú như trước nữa. Càng tưởng tượng về những người quá xa tầm với, thì cảm giác hụt hẫng sau cơn cực khoái lại càng ê chề.
Nhóm thứ hai đang ngày càng được nhắc đến nhiều hơn gần đây — có thể hiểu rõ nhất qua một trường hợp được chia sẻ trên mạng.
Một người phụ nữ có nghề nghiệp ổn định đã đọc truyện sex trên mạng suốt nhiều năm, đều đặn mỗi đêm một lần — không hơn, không kém. Cô ấy là một người phụ nữ rất mạnh mẽ. Hầu hết người nghiện sẽ tự hỏi tại sao cô ấy lại muốn dừng lại ngay từ đầu — và sẵn lòng chỉ ra rằng không có nguy cơ PIED, hoặc PE trong trường hợp của cô ấy (điều này không đúng). Cô ấy thậm chí còn không sử dụng hình ảnh tĩnh (static), những câu truyện còn "lành tính" hơn nhiều so với bất kỳ "tài liệu học tập" nào mà chính những người nghiện nặng ở trên sử dụng hàng ngày.
Họ phạm sai lầm khi cho rằng những người nghiện thường hạnh phúc hơn và kiểm soát tốt hơn. Họ có thể kiểm soát tốt hơn, nhưng chắc chắn họ không hạnh phúc. Trong trường hợp của người phụ nữ này, cô ấy không hài lòng với bạn tình cũng như tình dục thật, và rất dễ cáu kỉnh khi đối phó với những căng thẳng hàng ngày của mình. Những người thân yêu nhất của cô ấy không thể hiểu được điều gì đang làm phiền cô ấy. Ngay cả khi cô ấy tự thuyết phục bản thân rằng mình không cần phải sợ hãi việc dùng porn bằng cách tự biện minh, cô ấy vẫn thấy mình không thể tận hưởng được những mối quan hệ thật sự, vốn dĩ luôn có những thăng trầm. Trung tâm tưởng thưởng trong não bộ của cô ấy mất khả năng tận dụng những yếu tố giải tỏa căng thẳng thông thường trong cuộc sống, do não bộ bị “dội bom” dopamine hàng ngày. Việc các thụ thể trong não bộ của cô ấy bị suy giảm chức năng sau đó đã khiến cô ấy trở nên u sầu trong phần lớn thời gian. Giống như hầu hết mọi người, cô ấy có một nỗi sợ hãi lớn đối với mặt tối của porn và cách đối xử với phụ nữ — trước lần đầu tiên của mình. Cuối cùng, cô ấy trở thành nạn nhân của sự tẩy não từ xã hội và thử trang web đầu tiên của mình. Không giống như hầu hết những người đầu hàng và trở thành người xem liên tục, khi nhìn thấy những clip bạo lực tục tĩu, cô ấy đã chống lại sự trượt dốc.
Tất cả những gì bạn từng tận hưởng ở porn là việc kết thúc cơn thèm muốn bắt đầu trước đó, dù là cơn thèm muốn thể xác gần như không thể nhận thấy, hay sự tra tấn tinh thần khi không được phép gãi cơn ngứa. Bản thân porn là thuốc độc, đó là lý do tại sao bạn chỉ chịu đựng ảo tưởng về việc tận hưởng nó sau những khoảng thời gian kiêng khem. Tương tự như đói hoặc khát, bạn càng chịu đựng nó lâu, khoái lạc càng lớn khi cuối cùng được giải tỏa. Họ mắc một sai lầm chết người khi tin rằng porn chỉ là thói quen và nghĩ: "Nếu tôi có thể giữ nó ở một mức độ nhất định hoặc chỉ vào những dịp đặc biệt, não và cơ thể tôi sẽ chấp nhận nó. Sau đó, tôi có thể tiếp tục sử dụng ở mức đó hoặc giảm nó hơn nữa nếu tôi muốn."
Hãy làm rõ điều này, 'thói quen' không tồn tại. Porn là một cơn nghiện, tương tự như nghiện ma túy, với xu hướng tự nhiên là giải tỏa cơn vật vã, chứ không phải chịu đựng chúng. Để giữ nó ở mức bạn hiện đang ở, bạn sẽ cần phải vận dụng một lượng kỷ luật và ý chí to lớn trong suốt phần đời còn lại. Khi trung tâm tưởng thưởng trong não của bạn trở nên dung nạp với dopamine và opioid, nó muốn ngày càng nhiều hơn, chứ không phải ngày càng ít đi.
Khi porn bắt đầu dần dần phá hủy hệ thần kinh, lòng can đảm, sự tự tin và khả năng kiểm soát xung động của bạn, bạn ngày càng không thể cưỡng lại việc giảm khoảng thời gian giữa mỗi lần xem porn. Đây là lý do tại sao, trong những ngày đầu, chúng ta có thể dùng hoặc không dùng nó. Nếu chúng ta nhận thấy dấu hiệu của điều gì đó bất ổn về tinh thần hoặc thể chất, chúng ta chỉ cần dừng lại. Đừng ghen tị với người phụ nữ này — khi bạn chỉ xem một lần mỗi hai mươi bốn giờ, nó có vẻ là thứ quý giá nhất trên đời, biến porn thành "trái cấm". Trong nhiều năm, người phụ nữ đáng thương này đã ở trung tâm của một cuộc giằng co.
Mặc dù không thể ngừng sử dụng, nhưng cô ấy sợ phải leo thang sang xem clip trực tuyến. Trong hai mươi ba giờ mười phút mỗi ngày, cô ấy phải chống lại sự cám dỗ và chịu đựng cảm giác thiếu cảm xúc đối với bạn trai của mình. Phải cần một ý chí to lớn để làm được những gì cô ấy đã làm, cuối cùng khiến cô ấy suy sụp đến mức bật khóc. Những trường hợp như vậy rất hiếm, nhưng hãy nhìn nhận nó một cách logic: hoặc là có một chỗ dựa tinh thần hoặc khoái lạc thực sự trong porn, hoặc là không. Nếu có, ai muốn chờ một giờ, một ngày, hoặc thậm chí một tuần? Tại sao bạn lại phải cảm thấy "thiếu" chỗ dựa tinh thần hoặc khoái lạc trong thời gian chờ đợi? Nếu không có chỗ dựa tinh thần hay khoái lạc thực sự, tại sao phải bận tâm truy cập hậu cung ảo của bạn?
Đây là một trường hợp khác về một người đàn ông "bốn ngày một lần", mô tả cuộc sống của anh ấy như sau:
"Tôi bốn mươi tuổi và mắc PIED (rối loạn cương dương do porn gây ra) với phụ nữ thật và ngay cả khi xem porn, điều mà tôi làm hầu hết thời gian. Đã một thời gian rồi tôi không có được sự cương cứng hoàn toàn. Trước khi thực hiện chế độ ăn kiêng porn bốn ngày một lần, tôi thường ngủ ngon giấc suốt đêm sau lần xem porn của mình. Bây giờ tôi hay tỉnh giấc sau mỗi giờ trong đêm và đó là tất cả những gì tôi có thể nghĩ đến. Ngay cả khi ngủ, tôi cũng mơ về những clip yêu thích của mình. Vào những ngày sau lần xem porn theo lịch trình của mình, tôi cảm thấy khá chán nản, chế độ ăn kiêng chiếm hết năng lượng của tôi. Vợ tôi sẽ để tôi một mình vì tôi quá khó tính, và nếu cô ấy không thể rời đi, cô ấy sẽ không muốn tôi ở trong nhà. Tôi đi chạy bộ bên ngoài nhưng tâm trí tôi bị ám ảnh bởi porn.
Vào ngày đã lên lịch, tôi bắt đầu lên kế hoạch sớm hơn vào buổi tối, trở nên rất khó chịu nếu có điều gì đó xảy ra trái với kế hoạch của tôi. Tôi sẽ rút lui khỏi các cuộc trò chuyện và nhượng bộ (chỉ để sau đó hối hận) ở cơ quan và ở nhà. Tôi không phải là một người thích tranh cãi, nhưng tôi không muốn chủ đề hoặc cuộc trò chuyện nào đó kìm hãm mình. Tôi nhớ những lần tôi gây gổ vô cớ với vợ. Tôi đợi đến mười giờ và khi đến giờ, tay tôi run rẩy không kiểm soát được, không muốn bắt đầu xem porn ngay lập tức và bắt đầu 'đi dạo quanh'. Tâm trí mách bảo rằng bản thân phải "nhịn đói" trong bốn ngày nên xứng đáng có một clip 'đặc biệt'. Cuối cùng, tôi chọn một hoặc hai clip, nhưng muốn nó kéo dài để tôi có thể 'sống sót' qua bốn ngày tiếp theo, vì vậy tôi dành nhiều thời gian hơn để kết thúc xem porn."
Ngoài những rắc rối khác, người đàn ông đáng thương này không hề biết rằng anh ta đang tự đầu độc mình. Đầu tiên, anh ta đang phải chịu đựng 'hội chứng trái cấm', và sau đó ép bộ não của mình xả dopamine. So sánh mà nói, các thụ thể dopamine của anh ta không bị suy giảm nhiều như vậy, nhưng anh ta lại đang tự bôi trơn máng trượt nước porn, mải miết kiếm tìm, lùng sục sự kích thích tột độ (edging), cảm giác mới lạ, sự đa dạng, yếu tố gây sốc và rồi lại chìm trong lo lắng để sống sót qua bốn ngày tiếp theo. Có lẽ bạn đang nghĩ người đàn ông này là một thằng thảm hại, nhưng không hề. Ông ta là một cựu vận động viên và trung sĩ hải quân. Dù đã không muốn mình bị nghiện bất cứ thứ gì, nhưng sau khi trở về từ chiến tranh, ông đã được đào tạo thành kỹ thuật viên IT trong một chương trình phục hồi chức năng dành cho cựu chiến binh.
Khi bước vào lực lượng lao động dân sự, anh ấy là một chuyên gia IT được trả lương cao trong một ngân hàng, và được cấp một chiếc máy tính xách tay mang về nhà. Đó là năm mà những người nổi tiếng trong giới thượng lưu 'làm rò rỉ' video porn của họ lên mạng và có rất nhiều bàn tán xung quanh nó. Sau đó, anh ấy bị nghiện, dành cả quãng đời còn lại tự hủy hoại bản thân về thể xác lẫn tinh thần. Nếu anh ta là một con vật, xã hội có lẽ đã giải thoát anh ta khỏi đau khổ từ lâu rồi, nhưng chúng ta vẫn cho phép những thanh thiếu niên trẻ tuổi khỏe mạnh về tinh thần và thể chất trở nên nghiện ngập. Bạn có thể nghĩ rằng những trường hợp kiểu như này là phóng đại, hãy thử nhìn vào trường hợp này — dù cực đoan — nhưng không hề hiếm gặp. Có hàng chục nghìn câu chuyện tương tự. Bạn có dám chắc là không ai trong đám bạn bè, người quen của người đàn ông đó ước được cái kiểu "bốn ngày một lần" không? Nếu bạn nghĩ chuyện đó không đến lượt mình (chắc porn nó chừa mình ra), thì bớt ảo tưởng đi.
NÓ ĐÃ VÀ ĐANG XẢY RA RỒI.
Giống như bao con nghiện khác, người nghiện porn là những kẻ dối trá, thậm chí với chính bản thân mình. Họ buộc phải thế. Hầu hết những người nghiện "cho vui" đều tự cho phép bản thân xem nhiều lần hơn và trong nhiều dịp hơn mức họ thừa nhận. Nhiều cuộc trò chuyện với những người tự nhận mình dùng "hai lần một tuần" sẽ cho thấy họ đã "tự xử" ba bốn lần trong tuần đó là chuyện thường. Đọc các câu chuyện trên Reddit, NoFap và các diễn đàn dừng xem porn từ những người nghiện "thường thường", bạn sẽ thấy họ hoặc là đếm từng ngày [dừng xem porn] hoặc là chờ đợi để thất bại. Bạn không cần phải ghen tị với những người nghiện "cho vui" này, và bạn cũng không cần phải xem porn, cuộc sống không có nó tươi đẹp hơn vạn lần. Hãy xem nhật ký sau đây:
"Chuyện bắt đầu từ một thử thách đơn giản là không được "tự sướng" một ngày, và tôi không thể làm nổi. Giờ tôi không còn nghĩ về thủ dâm nữa. Bạn hoàn toàn có thể làm được."
Thanh thiếu niên thường khó dừng xem porn hơn, không phải vì họ thấy việc dừng lại khó hơn, mà vì họ không tin mình bị nghiện hoặc chỉ mới ở giai đoạn đầu của cái bẫy, thường mắc phải ảo tưởng rằng họ sẽ tự động dừng lại được trước khi bước sang giai đoạn hai.
Các bậc cha mẹ có con cái ghê tởm porn không nên ảo tưởng về sự an toàn. Tất cả trẻ em đều ghét cay ghét đắng những mặt tối của porn trước khi bị nghiện. Đã từng có lúc, bạn cũng vậy. Đừng để bị đánh lừa bởi những chiến dịch hù dọa, cái bẫy vẫn y nguyên như xưa. Trẻ em biết porn là chất kích thích siêu độ, nhưng chúng cũng tin rằng chỉ "ghé thăm" hay liếc qua một lần thì sẽ không sao. Đến một giai đoạn nào đó, chúng có thể bị ảnh hưởng bởi partner, bạn học hoặc đồng nghiệp.
Xin đừng chủ quan về vấn đề này. Xã hội thất bại trong việc ngăn chặn thanh thiếu niên nghiện porn và các chất gây nghiện khác có lẽ là khía cạnh đáng báo động nhất của tệ nạn nghiện ngập này. Bộ não của thanh thiếu niên dễ uốn nắn hơn đáng kể, và việc giáo dục và bảo vệ chúng là vô cùng cần thiết. Nếu bạn không chắc nên bắt đầu từ đâu, những nguồn tài liệu tốt bao gồm cuốn sách YourBrainOnPorn.com để tự trang bị kiến thức về khoa học thần kinh. Ngay cả khi bạn nghi ngờ con mình có thể đã nghiện, cuốn sách (trên YourBrainOnPorn.com) vẫn cung cấp nền tảng kiến thức để giúp ai đó thoát khỏi [nghiện ngập]. Nếu không, hãy giới thiệu cuốn sách này.
Chương 15: Người nghiện YouTube / Twitch / Instagram
Người nghiện thuộc nhóm này nên được xếp chung với những người nghiện thường, nhưng tác động của nó lại nguy hiểm ngấm ngầm đến mức xứng đáng có một chương riêng. Nó dẫn đến sự suy giảm khả năng tự chủ và vô cùng nguy hại, hãy xem thử trường hợp của một người nghiện trên diễn đàn NoFap:
"Tôi đã nhịn porn được 3 tuần rồi, sự lo lắng của vợ tôi về khả năng cương cứng thất thường cũng như sự "mất hứng" của bản thân trong chuyện chăn gối khiến tôi bắt đầu nghĩ về chuyện dừng xem porn. Tôi đã nói với cô ấy rằng đó là do áp lực công việc chứ không phải là do cô ấy. Cô ấy đáp lại rằng: "Em biết anh đã xử lý áp lực công việc trước đây rồi, nhưng anh sẽ cảm thấy thế nào nếu anh là em và phải chứng kiến người mình yêu thương đang tự hủy hoại bản thân?". Tôi đã không thể phủ nhận được và đã bắt đầu nỗ lực để thoát khỏi cơn nghiện quái ác này.
"Tôi đã không chịu được lâu và cực kỳ cần được giải tỏa. Bị vợ từ chối nên tôi thấy mình xứng đáng được hưởng một chút, tôi tự thuyết phục bản thân rằng sẽ ổn thôi nếu tôi 'tự giới hạn' bản thân và chỉ xem trên YouTube. Nhưng vợ tôi cuối cùng đã 'xuôi lòng' khi đêm xuống và muốn được làm chuyện ấy, tuy nhiên tôi lại mệt mỏi và 'hết pin' nên đã viện cớ đau đầu. Tôi không thể chịu đựng được ý nghĩ về sự thất vọng mà điều này sẽ gây ra cho vợ tôi. Sau đó, tôi dần dần quay trở lại con đường cũ, với YouTube trở thành 'hậu cung' ảo mới. Tôi nhớ mình đã khá hài lòng vào thời điểm đó, nghĩ rằng ít nhất mình cũng đã cắt giảm được lượng tiêu thụ. Cuối cùng, cô ấy cảnh cáo tôi vì đã lơ cô ấy trên giường. Tôi đã không nhận ra điều đó, nhưng cô ấy đã mô tả những lần chúng ta tranh cãi và tôi chạy ra khỏi nhà. Những lúc khác, mất hai tiếng để mua một món đồ nhỏ và giả vờ bị bong gân. Tôi đã viện những cái cớ yếu ớt để trốn tránh việc đó, vì vậy khi tôi có một hậu cung ảo đáng tin cậy thì mọi thứ thậm chí còn khó khăn hơn."
Điều tồi tệ nhất về người nghiện trên YouTube là nó củng cố thêm ngụy biện trong tâm trí họ rằng họ đang cảm thấy "thiếu". Đồng thời, nó khiến cho lòng tự trọng của người nghiện bị tổn thương nghiêm trọng; một người vốn trung thực có thể buộc mình phải lừa dối người thân yêu. Có lẽ điều đó đã xảy ra, hoặc vẫn đang xảy ra với bạn dưới một hình thức nào đó.
Các vấn đề gặp phải với các trang web như Twitch, Instagram, TikTok, Twitter (và hầu hết các mạng xã hội) chủ yếu là do sự bổ sung. Bị thúc đẩy bởi những thôi thúc dopamine tìm kiếm sự mới lạ, họ tự lừa dối mình khi tin rằng họ đang ở trên một trang web "an toàn". Hãy nhớ — cảm giác hồi hộp nằm ở việc tìm kiếm, không phải việc giải tỏa cơn thèm, và con tiểu quỷ không quan tâm 'liều' của nó đến từ đâu. Đối với người nghiện, nội dung 'nhẹ nhàng' từ các nguồn cung khác nhau của họ mang lại cho họ sự xoa dịu cơn vật vã thoáng qua, giữ họ luôn nghiện và chờ đợi lần xem porn tiếp theo.
Người mẫu trong ảnh/video quả thực rất đẹp, và nếu bạn có họ bên cạnh ngay lúc này, chắc chắn họ có thể mang lại cho bạn khoái lạc, nhưng hình ảnh đó thì không thể. Tất cả chỉ là ảo giác. Bộ não của bạn bị đánh lừa như một con bò tót lao vào tấm vải đỏ, và sau đó không hiểu tại sao mình lại làm vậy. Có thể bạn nghĩ rằng chỉ cần "xem" những hình ảnh đó thôi mà không cần thủ dâm. Nhưng hãy nhớ rằng bộ não của bạn đã bị nghiện sự mới lạ vô hạn, và con tiểu quỷ không quan tâm 'liều' của nó đến từ đâu. Rốt cuộc, đó vẫn là cái bẫy như cũ.
Có lẽ bạn đã từng xem bộ phim truyền hình Columbo. Chủ đề của mỗi tập phim đều tương tự nhau. Tên tội phạm, thường là một doanh nhân giàu có và được kính trọng, đã thực hiện một vụ giết người mà hắn tin là hoàn hảo, và sự tự tin vào việc tội ác của mình sẽ không bị phát hiện được củng cố khi hắn phát hiện ra rằng Thám tử Columbo trông có vẻ tồi tàn và không mấy ấn tượng lại phụ trách vụ án.
Columbo có một thói quen gây bực bội là đóng cửa lại sau khi kết thúc cuộc thẩm vấn, đã đảm bảo với nghi phạm rằng anh ta đã trắng án. Nhưng ngay trước khi vẻ mặt mãn nguyện kịp biến mất khỏi khuôn mặt của kẻ giết người, Columbo lại xuất hiện, nói: "Just one small point, sir, which I'm sure you can explain..." (Chỉ một điểm nhỏ thôi, thưa ngài, mà tôi chắc rằng ngài có thể giải thích...). Nghi phạm lắp bắp, và từ thời điểm đó trở đi, hắn biết rằng Columbo sẽ dần dần khuất phục hắn. Dù tội ác có ghê tởm đến đâu, từ thời điểm đó trở đi, sự thông cảm lại nghiêng về phía kẻ giết người.
Những cơn vật vã này cũng tương tự, sự căng thẳng khi không được phép vượt qua 'vạch đỏ' để có được 'liều thuốc' porn mà họ 'xứng đáng được hưởng', rồi tự hỏi khoái lạc ở đâu sau khi đã 'xem porn' xong. Nỗi sợ vượt qua làn ranh, mất kiểm soát và quay trở lại giường, chỉ để rồi bị nỗi sợ hãi đeo bám rằng bạn tình muốn quan hệ. Những video YouTube 'an toàn' sẽ không còn thỏa mãn bạn nữa do sự chai sạn, thiếu sự mới lạ, và sự chắc chắn rằng sớm hay muộn bạn cũng sẽ truy cập trang phim đen yêu thích của mình. Sự tủi nhục và xấu hổ tột cùng sau đó là khi sự chắc chắn đó trở thành sự thật, quay trở lại 'hậu cung' và xem liên tục không ngừng nghỉ.
ÔI, NHỮNG NIỀM VUI CỦA VIỆC LÀ MỘT CON NGHIỆN PORN VÀ THỦ DÂM!
Chương 16: Một thói quen xã hội?
Sức khỏe tinh thần và thể chất là những lý do chính để chúng ta muốn dừng xem porn — và chúng vẫn luôn là những lý do mà bạn nên dừng xem porn. Ta không cần phải đợi đến khi khoa học thần kinh hay các công trình nghiên cứu lên tiếng xác nhận rằng porn gây nghiện và có thể tàn phá cuộc đời ta. Cơ thể của chúng ta là những tạo vật tinh vi nhất trên hành tinh này, và bất kỳ người nghiện nào cũng biết ngay từ lần xem đầu tiên rằng chất kích thích này có thể đi quá đà và trở nên độc hại.
Lý do duy nhất khiến chúng ta dính vào porn là do sự trùng lặp của vòng lặp (PMO) này với chương trình tiến hóa của chúng ta. Porn có sẵn với số lượng lớn, miễn phí và phát trực tuyến hai mươi bốn giờ một ngày. Porn đã từng được coi là vô hại, nhưng đó là vào thời điểm hình ảnh còn "tĩnh" và người ta cần phải đi mua băng VHS để xem.
Ngày nay, ngay cả những người nghiện cũng phải thừa nhận rằng porn là một dạng kích thích siêu thường, dễ gây nghiện. Thời xưa, người đàn ông mạnh mẽ không thừa nhận rằng mình thủ dâm. Trong mọi quán rượu, câu lạc bộ hoặc quán bar, phần lớn cánh mày râu sẽ tự hào muốn đưa một người phụ nữ về và làm tình với cô ấy. Nhưng ngày nay, với những người nghiện porn, mọi thứ đã đảo ngược hoàn toàn. Người đàn ông hiện đại bắt đầu cảm thấy mình chẳng còn cần phụ nữ nữa.
Thấy được những ảnh hưởng ghê tởm của porn, những người nghiện bắt đầu liên kết trực tuyến với nhau, họ chia sẻ trải nghiệm, bàn chiến lược và tìm hướng thoát. Người đàn ông mạnh mẽ của ngày hôm nay không muốn phụ thuộc vào "ma túy". Nhờ cuộc cách mạng trên mạng xã hội, toàn bộ người nghiện đều nghiêm túc cân nhắc việc thoát nghiện porn và thủ dâm. Người nghiện ngày nay xem porn là một hành động vô bổ và độc hại.
Xu hướng đáng chú ý nhất được nhận thấy trên các diễn đàn là sự gia tăng nhấn mạnh vào khía cạnh phản xã hội của porn, những ngày mà một người đàn ông khoe khoang về việc quan hệ tình dục và lên đỉnh mỗi ngày đang dần được thay thế bằng nhận thức về sự nô lệ đối với con quỷ porn.
Lý do duy nhất khiến mọi người tiếp tục hành vi đó kể cả khi đã được giáo dục là vì họ đã thất bại trong việc dừng xem porn hoặc cảm thấy sợ hãi. Có khá nhiều mảng liên quan đến chủ đề này, một số người kiêng porn, thủ dâm và cực khoái — có hoặc không có bạn tình. Các thực hành tách biệt các phần tantric (khía cạnh về mặt tâm hồn hoặc tinh thần) và propagative (sinh sản) của tình dục như giữ tinh dịch (semen retention) và Karezza đang được thảo luận và áp dụng hàng loạt. Nhiều thất bại nói trên trên thực tế là những bước "lùi để tiến", do đó phần nào mang lại lợi ích cho những người thực hành chúng. Một khi bạn bắt đầu con đường không-PMO, bạn sẽ tìm thấy sự phù hợp nhất áp dụng cho cuộc sống của mình; bạn cũng nên tự vạch ra kế hoạch của riêng bạn về cực khoái (Orgasm), sau khi đã thấu hiểu và thực hành “tách bạch” tình dục (practising sexual separation). Dù con đường bạn chọn là gì đi nữa, bạn sẽ thấy giá trị trong việc hạn chế số lần bạn xả hóa chất vào não thông qua việc đạt cực khoái do quay tay mang lại, và không bao giờ coi porn, tình dục và cực khoái là một thú vui hay chỗ dựa tinh thần cho cảm xúc của bạn nữa.
Nhiều cộng đồng trực tuyến nổi tiếng được thành lập bởi những người không xem porn chuyên tâm vào việc dừng không chỉ porn mà còn cả thủ dâm. Những trang web này cuối cùng có lợi cho những người đang hướng đến việc thoát nghiện, nhưng hầu hết đều hướng họ đến việc dùng ý chí. Hậu quả của việc ám ảnh về chuỗi ngày kiêng khem và các biện pháp khác chính là mất đi cảm giác phấn khởi và trở nên thương hại chính bản thân. Phần lớn sự tẩy não vẫn còn tồn tại trong não bộ. Cuối cùng, ai đó gục ngã và hiệu ứng domino diễn ra, những người nghiện khác phát hiện ra họ không phải là người duy nhất. Tuy nhiên, những nỗ lực của họ không hề vô ích, họ đang "lùi để tiến", mặc dù có rất nhiều sự tự hành hạ bản thân khi họ tắt trình duyệt nhưng không tắt được ham muốn và nhu cầu. Phương pháp được đề cập trong cuốn sách này hoạt động ngược lại, dập tắt nhu cầu và ham muốn trước khi tắt trình duyệt. Mỗi ngày càng có nhiều người nghiện thoát được khỏi cảnh đắm tàu và những người còn lại trên đó trở nên kinh hoàng khi biết rằng họ sẽ là những người cuối cùng còn mắc kẹt.
ĐỪNG ĐỂ ĐIỀU ĐÓ XẢY RA VỚI BẠN!
Chương 17: Thời điểm (Timing)
TODO: Cần viết lại hẳn hoi (Đang có vấn đề với cách chọn thời gian của Allen Carr).
Ngoài điều hiển nhiên là việc xem porn chẳng mang lại lợi ích gì cho bạn và rõ ràng bây giờ là thời điểm thích hợp để dừng lại, thì việc chọn đúng thời điểm thực sự rất quan trọng.
Xã hội coi porn như một thói quen vô thưởng vô phạt hoặc chỉ hơi khó chịu. Đây là một quan niệm hoàn toàn sai lầm. Porn chẳng khác gì nghiện ma túy, một căn bệnh nguy hiểm, và là mầm mống hủy hoại các mối quan hệ xã hội. Điều tồi tệ nhất mà hầu hết người nghiện gặp phải trong đời chính là rơi vào cái vòng nghiện ngập khủng khiếp này. Nếu họ tiếp tục lún sâu, những hậu quả khôn lường sẽ xảy đến. Do đó, lựa chọn thời điểm thích hợp để bạn bắt đầu quá trình tự chữa trị là vô cùng quan trọng.
Chuẩn bị trước và trong khoảng thời gian ba tuần tới, cố gắng dự đoán bất kỳ sự kiện nào có thể dẫn đến thất bại. Những dịp như đi công tác hội nghị, bạn đời đi vắng, v.v., đừng cảm thấy nản lòng vì điều này, miễn là bạn dự đoán chúng trước và không cảm thấy thiếu thốn. Đừng cố gắng cắt giảm trong thời gian này (Chương 12). Thậm chí, bạn có thể ép mình xem porn nhiều nhất có thể trong giai đoạn này. Trong những lần xem cuối cùng này, hãy chú ý đến sự thất vọng khi bội thực, những kỳ vọng tan vỡ, bất kỳ cơn đau thể xác nào, các triệu chứng cai nghiện, sự cáu kỉnh và u sầu. Hãy hình dung cảm giác tuyệt vời khi bạn không còn phải chịu đựng những điều này nữa.
Hãy nhớ rằng, bạn không phải từ bỏ bất cứ điều gì. Ngược lại, bạn sắp nhận được những lợi ích tích cực tuyệt vời.
Trong nhiều năm, giới y học đã lầm tưởng porn là vô hại, bởi họ không nhận ra sự khác biệt giữa static porn "lành tính" thời xưa và trải nghiệm thực tế ảo tân tiến ngày nay. Vấn đề nằm ở chỗ, dù tất cả người nghiện đều xem porn chỉ để thỏa mãn cơn thèm dopamine do chính porn tạo ra, thì cái trói buộc họ không phải là sự nghiện về thể chất, mà chính là sự tẩy não do việc nghiện porn gây ra. Một người thông minh cũng có thể sẽ bị mắc bẫy, nhưng chỉ có mấy đứa ngu mới tiếp tục mắc bẫy khi đã nhận ra được mánh khóe của cái bẫy. May mắn thay, phần lớn người nghiện không phải là mấy đứa ngu, họ chỉ nghĩ rằng mình ngu khi nghiện porn thôi. Mỗi người nghiện lại bị tẩy não theo một kiểu khác nhau. Đó là lý do vì sao chúng ta thấy dường như có vô vàn kiểu người nghiện, và bí ẩn này ngày càng khó giải đáp.
Xã hội tin rằng cai thuốc lá là vô cùng khó khăn, vậy một người hút thuốc cần gì khi gặp khó khăn? Chính là anh bạn nhỏ của chúng ta, một điếu thuốc, một điểm tựa tinh thần. Việc cai thuốc lá trông như một pha đòn đôi: không chỉ bản thân nhiệm vụ cai thuốc đã khó khăn, mà ngay cả chỗ dựa tinh thần mà ta thường tìm đến trong những lúc như vậy cũng không còn. Có lẽ, điểm hay của phương pháp này là bạn không cần phải "từ bỏ" trong suốt quá trình cai. Thay vào đó, chúng ta sẽ loại bỏ tận gốc mọi nỗi sợ hãi và nghi ngờ, để khi kết thúc lần xem porn cuối cùng, bạn đã không còn phải sống trong kiếp nô lệ nữa.
Do đó, cuốn sách được viết lại này sẽ giữ nguyên lời khuyên đó. Dù người ta có nói nhiều đến mức nào rằng việc dừng xem porn sẽ dễ dàng và thú vị, thì vẫn sẽ có một số đông những người không thể chấp nhận điều đó do sự tẩy não cá nhân về việc dừng xem porn khó khăn như thế nào.
Thời điểm là chương duy nhất khiến tôi nghi ngờ lời khuyên ban đầu của Allen. Trên hết, nếu các yếu tố kích hoạt bao gồm căng thẳng ở văn phòng, thì hãy chọn một kỳ nghỉ để nỗ lực dừng xem porn, và ngược lại. Nhưng đây không phải là cách tối ưu, thay vào đó, hãy chọn thời điểm mà bạn cho là khó khăn nhất để cai. Dù đó là căng thẳng, trách nhiệm xã hội, yêu cầu tập trung cao độ hay sự buồn chán, một khi bạn chứng minh được bản thân có thể vượt qua và tận hưởng cuộc sống ngay cả trong những tình huống khắc nghiệt nhất, thì mọi chuyện sau đó sẽ trở nên dễ dàng hơn. Nhưng nếu đó là lời khuyên, liệu bạn có thực sự làm theo không?
Đây là một phép so sánh nhỏ. Tôi và thằng em dự định đi bơi. Chúng tôi đến bể bơi cùng lúc, nhưng hiếm khi bơi cùng nhau. Số là, nó chỉ dám nhúng ngón chân xuống nước, rồi nửa tiếng sau mới chịu xuống bơi. Quá chậm. Tôi biết trước rằng sớm muộn gì, dù nước có lạnh đến đâu, tôi cũng phải nhảy xuống thôi. Vậy nên, tôi đã học được cách cho xong chuyện: nhảy thẳng xuống luôn. Thử tưởng tượng, nếu tôi nhất quyết bắt nó phải "nhảy ùm xuống nước thì mới được bơi", chắc chắn nó sẽ chẳng bao giờ xuống nước.
Từ những phản hồi nhận được, tôi thấy nhiều người nghiện đã vin vào lời khuyên về thời điểm để trì hoãn cái mà họ tưởng tượng là "ngày tận thế". Vậy nên, tôi đã nghĩ ra ý tưởng dùng một kỹ thuật tương tự như trong chương "Lợi ích của porn", kiểu như: "Thời điểm vô cùng quan trọng, và chương sau sẽ cho bạn biết thời điểm nào là tốt nhất để dừng xem porn." Nhưng trang tiếp theo chỉ có độc một chữ: "NGAY BÂY GIỜ!" to tướng. Đó mới thực sự là lời khuyên chí lý, nhưng liệu bạn có làm theo không? Có lẽ, "chiêu" tinh vi nhất của cái bẫy này là ở chỗ: khi cuộc sống bủa vây ta bằng những căng thẳng thực sự, ta nghĩ đây không phải lúc thích hợp để dừng xem porn; nhưng đến khi cuộc sống êm đềm, thảnh thơi, ta lại chẳng buồn nghĩ đến chuyện thoát khỏi cơn nghiện đó nữa.
-
Khi mới bắt đầu xem porn, bạn có thực sự quyết định rằng bạn sẽ tiếp tục phụ thuộc vào nó trong suốt quãng đời còn lại mà không bao giờ có thể dừng lại được không? Tất nhiên là không rồi
-
Bạn có định tiếp tục phần đời còn lại của mình mà không bao giờ có thể dừng lại được không? Tất nhiên là không rồi
Vậy khi nào bạn sẽ dừng lại? Ngày mai? Năm sau? Năm sau nữa? Chẳng phải đó là điều bạn đã tự hỏi mình kể từ khi bạn nhận ra mình đã nghiện rồi sao? Bạn có đang hy vọng rằng một buổi sáng nào đó bạn sẽ thức dậy và không còn muốn xem nữa không? Đừng có xàm nữa, với bất kỳ chứng nghiện nào bạn cũng sẽ ngày càng nghiện nặng hơn, chứ không phải ít đi. Bạn có định đợi cho đến khi bạn thực sự bắt đầu cảm thấy rằng việc ra khỏi giường còn khó hơn cả việc thủ dâm không? Điều đó sẽ hơi bị vô nghĩa đấy.
Cạm bẫy chết người chính là niềm tin sai lầm rằng bây giờ không phải lúc thích hợp - ngày mai sẽ luôn dễ dàng hơn. Chúng ta tự huyễn hoặc rằng mình đang sống một cuộc sống đầy căng thẳng, nhưng thực tế không phải vậy. Hầu hết những căng thẳng tột độ đã biến mất khỏi cuộc sống hiện đại. Khi bước chân ra khỏi nhà, bạn đâu còn phải sống trong nơm nớp lo sợ thú dữ tấn công; phần lớn chúng ta cũng chẳng phải đau đầu nghĩ xem cần kiếm bữa ăn tiếp theo ở đâu, hay đêm nay có chỗ ở hay không. Hãy nhìn xem loài thỏ mà xem, mỗi lần rời hang là đối mặt với hàng tá thú săn mồi trong rừng rậm. Nhưng thỏ vẫn sống nhăn, chúng có adrenaline và hormone hỗ trợ, và chúng ta cũng vậy thôi. Sự thật là, những giai đoạn căng thẳng nhất trong cuộc đời của bất kì ai là thời thơ ấu và tuổi niên thiếu. Nhưng ba tỷ năm chọn lọc tự nhiên đã trang bị cho chúng ta khả năng đối phó với căng thẳng, và nhiều người lớn lên trong những tuổi thơ khó khăn vẫn có một cuộc sống bình thường.
"Một thân thể không đau, một tinh thần không loạn, đó là chân hạnh phúc của con người"
Thu Giang - Nguyễn Duy Cần
Khi bạn cảm thấy khỏe mạnh về thể chất và tinh thần, bạn có thể tận hưởng những thăng trầm trong cuộc đời. Nhiều người nhầm giữa trách nhiệm với căng thẳng; trách nhiệm chỉ trở nên căng thẳng khi chúng ta không cảm thấy đủ mạnh mẽ để xử lý nó. Điều hủy hoại hầu hết cuộc đời của những người nghiện không phải là căng thẳng, công việc hay tuổi già, mà là những chỗ dựa tinh thần ảo tưởng, dối trá mà họ tìm đến.
Hãy nhìn nhận vấn đề theo hướng này: bạn đã quyết tâm không để bản thân mắc kẹt trong cái bẫy này đến hết đời. Vậy nên, sớm muộn gì - dù dễ hay khó - bạn cũng phải vùng lên để thoát khỏi nó. Porn không phải thói quen hay thú vui, nó là ma túy, là tệ nạn nghiện ngập. Chúng ta đều hiểu rằng việc dừng xem porn sẽ không hề dễ dàng hơn vào ngày mai, mà ngược lại, càng ngày càng khó khăn hơn. Vậy nên, thời điểm để dứt bỏ nó chính là ngay bây giờ - hoặc càng sớm càng tốt. Hãy ngẫm xem một tuần trôi qua nhanh đến mức nào. Chỉ cần vậy thôi. Hãy hình dung cuộc sống tuyệt vời biết bao khi bạn được tận hưởng trọn vẹn phần đời còn lại, thay vì vùi mình trong bóng tối nghiện ngập. Chỉ cần bạn làm theo mọi hướng dẫn, bạn thậm chí không cần phải đợi năm ngày hay ba tuần. Bạn không chỉ thấy việc dừng xem porn thật dễ dàng, mà còn thực sự tận hưởng quá trình tự giải phóng này.
Chương 18: Liệu tôi có bỏ lỡ gì không?
Hoàn toàn không! Một khi con tiểu quỷ porn bị tiêu diệt hoàn toàn thì cơ thể bạn không còn thèm khát dopamine, và máng trượt nước porn trong não bộ dần phai mờ vì thiếu "chất bôi trơn", mọi dấu vết "tẩy não" còn sót lại cũng sẽ tan biến. Bạn không chỉ khỏe mạnh hơn về thể chất và tinh thần để ứng phó với những căng thẳng, áp lực cuộc sống, mà còn cảm nhận sâu sắc những khoảnh khắc tươi đẹp của đời thường.
Mối nguy hiểm tiềm ẩn duy nhất là ảnh hưởng từ những người vẫn còn xem tình dục là chốn nương tựa tinh thần và nguồn vui thú. "Đứng núi này trông núi nọ" vốn đã quen thuộc trong nhiều mặt của cuộc sống — và cũng dễ hiểu thôi. Nhưng tại sao, trong trường hợp của porn - với vô vàn tác hại so với những "ưu điểm" hão huyền - người đã dừng xem porn lại nảy sinh tâm lý ghen tị với những ai vẫn xem tình dục và porn là chỗ dựa tinh thần?
Với tất cả sự tẩy não từ thời thơ ấu, việc chúng ta rơi vào cái bẫy là điều khá dễ hiểu. Vậy mà tại sao, sau khi đã nhận ra porn chỉ là một 'trò hề' vô nghĩa, và đã dừng xem porn thành công, chúng ta vẫn cứ đâm đầu rơi lại vào đúng cái bẫy ấy? Đó là ảnh hưởng của sự tẩy não từ xã hội, đánh đồng porn với tình dục, và coi nó hoàn toàn bình thường. Người đã dừng xem porn cảm thấy đau. Những cảm giác trống rỗng, bất an của việc họ còn độc thân (Độc thân làm gì mà nên tội?) gây ra cảm giác lo lắng, và đẩy họ trượt xuống máng trượt nước. Điều này ảo thật đấy, đặc biệt là khi chúng ta ngẫm đến một thực tế này: không chỉ mọi người không xem porn trên thế giới đều hạnh phúc vì mình không dùng, mà mọi người nghiện trên thế giới, ngay cả với tâm trí méo mó, nghiện ngập, bị tẩy não đang chịu đựng ảo tưởng về sự tận hưởng hoặc thư giãn, đều ước mình không bị nghiện. Vậy, tại sao một số người đã dừng xem porn lại cảm thấy ghen tị?
Lý do đầu tiên là câu "chỉ xem một lần thôi". Chẳng có cái "một lần" nào ở đây cả. Hãy ngừng nhìn nhận từng dịp riêng lẻ và bắt đầu nhìn nhận nó từ quan điểm của người nghiện porn. Bạn có thể đang ghen tị với họ, nhưng họ không chấp nhận nổi bản thân họ và phải ghen tị với bạn. Ước gì bạn có thể bằng cách nào đó quan sát một cách khách quan một người nghiện khác quay tay, vì điều đó có thể là động lực mạnh mẽ nhất để giúp bạn thoát khỏi cơn nghiện quái ác này. Hãy nhìn xem họ mở nhanh bao nhiêu tab và cửa sổ trình duyệt? Tua nhanh đến những đoạn "quan trọng", nhanh chóng cảm thấy chán các clip và chạy qua hàng loạt thể loại gây ra sự mới lạ, gây sốc, kích thích lo lắng, v.v. Hãy đặc biệt chú ý rằng hành động dường như diễn ra tự động. Hãy nhớ rằng — họ không tận hưởng nó, chỉ đơn giản là họ chẳng thể tận hưởng nổi bản thân cuộc sống của mình nếu thiếu porn. Sáng hôm sau, khi tỉnh dậy với ý chí rệu rã, năng lượng cạn kiệt, và đôi mắt lờ đờ, họ sẽ lại phải “tự bóp nghẹt” bản thân mình ngay khi vừa cảm thấy căng thẳng hay áp lực nhen nhóm. Họ đang tự đày đọa mình trong một cuộc đời nhơ nhuốc, tinh thần suy kiệt, sự tự tin tan vỡ - một cuộc đời tự hủy hoại với những bóng ma ám ảnh tâm trí. Là vì điều gì? Ảo tưởng rằng bạn đang nhận được những gì bạn 'xứng đáng' và cái gọi là khoái lạc chết tiệt đấy à?
Lý do thứ hai khiến một số người đã thoát nghiện vẫn còn cảm giác thèm là vì trong mắt họ, người nghiện dường như đang “làm gì đó” – như tự thỏa mãn – còn mình thì “không làm gì cả”, nên họ cảm thấy như thể mình đang bị thiệt thòi. Hãy làm rõ trong tâm trí bạn, không phải người không xem porn mắc cái cảm giác thiếu thốn, mà chính người nghiện đáng thương mới là người đang cảm thấy "thiếu":
- Sức khỏe
- Năng lượng
- Sự tự tin
- Sự thanh thản trong tâm trí
- Lòng can đảm
- Sự yên bình
- Sự tự do
- Lòng tự trọng
Hãy từ bỏ thói quen ghen tị với người nghiện porn và bắt đầu nhìn nhận họ như những sinh vật khốn khổ, thảm hại, cái bản chất thật sự của một người nghiện. Bản thân tôi đã từng là một trong những thằng thảm hại đấy. Đó là lý do tại sao bạn đang đọc cuốn sách này, chứ không phải là những người không thể đối mặt với sự thật tàn khốc và tiếp tục tự lừa dối bản thân.
Bạn sẽ không ghen tị với một người nghiện heroin, và giống như mọi chứng nghiện ma túy khác, chứng nghiện của bạn sẽ không bao giờ trở nên tốt hơn. Nó sẽ chỉ càng trở nên tệ hơn theo cấp số nhân — nếu bạn không tận hưởng việc là người nghiện ngày hôm nay, bạn sẽ càng ít tận hưởng nó hơn vào ngày mai. Đừng ghen tị với những người nghiện khác, hãy thương hại họ. Họ cần sự thương hại của bạn.
Chương 19: Jekyll và Hyde - Một pha tự bịp
(Cho ai chưa biết về tác phẩm "Bác sĩ Jekyll và ông Hyde": Truyện kể về một bác sĩ danh tiếng (Jekyll) phát triển một loại thuốc để tách biệt phần thiện và phần ác trong mình, tạo ra bản thể thứ hai (Hyde) - một kẻ độc ác, tàn bạo, thỏa sức làm những điều xấu xa. Ban đầu Jekyll kiểm soát được sự biến đổi, nhưng dần dần Hyde chiếm ưu thế, tự biến hình và phạm tội giết người, khiến Jekyll tuyệt vọng tìm cách ngăn chặn, cuối cùng phải tự sát để kết thúc sự tồn tại của Hyde, thú tội bằng bức thư cuối cùng.)
Ảo tưởng này thường được rao giảng bởi những người nghiện đang chật vật dừng xem porn chỉ bằng ý chí, họ thực hiện những màn nhào lộn tinh thần và bắt đầu lối sống "Jekyll và Hyde": "Tôi là người hai mặt, porn là mặt tối, còn sự lãng mạn đời thực thuộc về mặt còn lại." Thật không còn gì sai lầm hơn — máng trượt nước porn, DeltaFosB và những thay đổi thần kinh sẽ lấn át sự lãng mạn ngoài đời thực, khiến câu chuyện lãng mạn trong đời thực của bạn trở nên mờ nhạt đi. Rồi Hyde cũng sẽ chiếm lấy quyền kiểm soát Jekyll thôi.
Nếu bạn dùng porn, bạn đang tự biến mình thành một voyeur (người thích nhìn trộm người khác khỏa thân hoặc quan hệ tình dục), hay, đòi hỏi phải có tùy chọn nhấp vào một thứ gì đó khêu gợi hơn khi mức dopamine giảm xuống dù chỉ một chút. Hoặc, là việc liên tục tìm kiếm chính xác cảnh quay phù hợp để tối ưu hóa trải nghiệm. Thêm vào đó, bạn có thể đang thủ dâm trong tư thế khom lưng hoặc xem điện thoại trên giường vào mỗi đêm, cuối cùng khao khát những tín hiệu đó hơn là những kích thích ngoài đời thực. Tình dục đi ngược lại gần như mọi khía cạnh của hậu cung ảo, và tình dục thật chẳng thể sánh bằng. Những ký ức được tạo ra khi bạn còn trẻ rất mạnh mẽ và lâu dài, vì vậy việc phá vỡ những máng trượt nước porn đó (rồi rewire - nối dây lại) và tạo ra những dây thần kinh mới sẽ mất nhiều thời gian hơn. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là dừng xem porn sẽ khó hơn.
Mỗi lần trượt trên 'máng trượt nước porn' là mỗi lần khiến nó được bôi trơn, giữ cho các dây thần kinh luôn tươi mới và sẵn sàng hoạt động. Khi đi qua quán bánh mì patê, hương thơm và sự nóng hổi của nó sẽ khiến bạn phải xùy tiền ra cho cô bán hàng thôi. Tương tự, các "máng trượt nước" porn trong não bạn luôn sẵn sàng, và porn luôn chạy 24/7. Mọi tín hiệu hay yếu tố kích thích đều bật đèn xanh cho mạch tưởng thưởng, hứa hẹn "tình dục" - nhưng thực chất đó không phải tình dục. Tuy nhiên, tế bào thần kinh sẽ củng cố liên kết này với kích thích tình dục bằng cách "mọc thêm nhánh mới" để kết nối thêm bền chặt. Bạn càng xem porn, các kết nối thần kinh càng vững mạnh. Rốt cuộc, bạn có thể sẽ phải trở thành voyeur, phải chọn những "tài liệu" ngày càng "nặng đô" và "mới mẻ", phải cần porn để dỗ giấc, hoặc phải tìm kiếm cái kết hoàn hảo để xả hơi.
Cũng như bất kỳ chất gây nghiện nào — dù là nghiện thuốc hay nghiện về mặt hành vi — cơ thể sẽ dần dần chai lì, và “liều thuốc” đó không còn đủ sức để làm dịu cơn thèm nữa. Vừa khi lần xem porn kết thúc, người nghiện đã muốn xem tiếp, và chẳng mấy chốc, cơn đói dai dẳng vẫn không được thỏa mãn. Những clip mới với mức độ sốc ngày càng cao là một bước "leo thang" tự nhiên để người nghiện "vét" thêm chút dopamine. Dù vậy, người nghiện vẫn bị giới hạn bởi:
Tiền bạc: Có ai ở đây có điều kiện đăng kí Porn mất tiền không?
Sức khỏe: Cơ thể chỉ chịu được tới giới hạn, dù là "dopamine" dâng trào hay cực khoái. Chưa kể, cực khoái còn kích hoạt cơ chế tiết hóa chất để làm dịu cơn "dopamine" lại. Đó là quy luật của cơ thể, không thể khác được.
Một khi con tiểu quỷ rời khỏi cơ thể bạn, cảm giác bất an khủng khiếp sẽ chấm dứt. Sự tự tin và lòng tự trọng được sống lại, có được sự đảm bảo để kiểm soát cuộc sống của bạn và sử dụng nó như một bàn đạp để giải quyết các vấn đề khác. Đây là một trong nhiều lợi thế tuyệt vời của việc thoát khỏi bất kỳ chứng nghiện nào.
Ảo tưởng "Jekyll và Hyde" là một trong nhiều thủ đoạn mà con tiểu quỷ bày ra. Những "chiêu trò" này khiến việc dừng xem porn thêm phần gian nan - vì sự thèm khát porn không thể lấp đầy - khiến nhiều người nghiện tìm đến thuốc lá, rượu, hay thậm chí ma túy nặng để khỏa lấp khoảng trống mà porn để lại.
Con người vốn là loài thích phán xét, cả bản thân lẫn người khác. Bạn có thật sự muốn xem porn cùng người yêu, rồi cả hai chúng ta lại đem nhau ra so sánh với diễn viên? Bạn có muốn có Brad Pitt trong phòng ngủ, ngay cả khi anh ta chỉ là tấm poster? Chẳng ai ngoài đời thật có thể sánh với hậu cung, nơi mọi trải nghiệm đều do chuyên gia biên kịch, đạo diễn và diễn 24/7.
Chương 20: Tránh phần thưởng ảo
Nhiều người nghiện sử dụng phương pháp ý chí cố gắng tự khích lệ bằng cách tạo ra những phần thưởng ảo. Kiểu tự thưởng này có vô vàn ví dụ, trong đó phổ biến nhất là tự hứa sẽ thưởng cho mình thứ gì đó nếu nhịn được porn một tháng. Nghe thì có vẻ hợp lý, nhưng thực tế lại hoàn toàn phản tác dụng, bởi người nghiện nào còn chút lòng tự trọng thà cứ xem porn mỗi ngày còn hơn là tự "thưởng" cho mình kiểu đó. Cách này gieo rắc nghi ngờ vào tâm trí người nghiện, vì họ không chỉ phải "kiêng" trong tận ba mươi ngày, mà họ còn không chắc liệu mình có thực sự tận hưởng những ngày không có porn hay không. Thú vui/chỗ dựa tinh thần duy nhất của họ đã bị tước đoạt. Tất cả những điều này chỉ làm tăng thêm cảm giác hy sinh mà người nghiện thấy mình đang phải gánh chịu, giờ đây porn lại càng trở nên quý giá.
Một số ví dụ khác có thể kể đến:
- Tôi sẽ dừng xem porn để buộc bản thân phải đi chạm cỏ, tương tác với xã hội thật và trải nghiệm tình dục thật nhiều hơn.
- Tôi sẽ dừng xem porn để bứt phá nguồn năng lượng tiềm ẩn, vượt mặt đối thủ và có được người bạn đời trong mơ.
- Tôi sẽ dừng xem porn để tập trung toàn lực, không còn "đốt" năng lượng và nhiệt huyết vào porn nữa, mà dồn sức bồi đắp khát vọng của bản thân.
Đây đúng là những lợi ích bạn hoàn toàn có thể vươn tới — nhưng hãy tỉnh táo nhìn lại. Kể cả khi bạn cán đích những mục tiêu trên, một khi cái mới mẻ qua đi, bạn sẽ lại thấy hụt hẫng; nếu không đạt được, bạn sẽ càng tuyệt vọng. Tóm lại, sớm muộn gì bạn cũng sẽ "sa chân" trở lại vũng lầy cũ.
Liên kết việc dừng xem porn với phần thưởng giả chỉ làm gia tăng thêm sự nghi ngờ, bởi vì nếu bạn không chạm tay được vào phần thưởng (hoặc kể cả khi bạn có), bạn sẽ bắt đầu tự hỏi bản thân "Liệu việc dừng xem porn có thực sự làm cho cuộc sống của tôi tốt hơn không? Nếu tôi dừng xem porn mà không đạt được điều mình muốn, liệu tôi đã thực hiện đúng cách?". Những suy nghĩ này càng khơi dậy cảm giác "hy sinh", và vì thế làm bùng phát triệu chứng cai nghiện.
Một ví dụ khác: "Những lời thề trên mạng hay trên các diễn đàn". Chúng có lợi thế là loại bỏ được sự cám dỗ trong những khoảng thời gian nhất định. Tuy nhiên, chúng thường thất bại vì những lý do sau:
- Phần thưởng là giả. Tại sao bạn lại muốn dừng xem porn chỉ vì những người khác cũng đang làm như vậy? Chúng chỉ khiến người nghiện thêm áp lực và cảm giác phải từ bỏ. Sẽ không vấn đề gì nếu tất cả người nghiện thực sự muốn dừng xem porn vào một thời điểm cụ thể — nhưng bạn không thể ép họ cai, kể cả khi trong thâm tâm họ đều muốn cai. Cho đến khi họ sẵn sàng làm như vậy, một hiệp ước sẽ tạo thêm áp lực, điều này chỉ làm tăng thêm ham muốn xem của họ. Điều này biến họ thành những người xem lén lút, càng gia tăng cảm giác phụ thuộc.
- Sự phụ thuộc lẫn nhau khi sử dụng phương pháp ý chí sinh ra cảm giác như trải qua một giai đoạn sám hối, và trong giai đoạn ấy lại cố gắng đợi cho cơn thèm tự biến mất. Nếu bỏ cuộc thì người nghiện lại cảm thấy thất bại. Khi sử dụng phương pháp ý chí, ít nhất một người sẽ bỏ cuộc, và những người khác cũng sẽ lấy đó làm cớ để ngừng hành hạ bản thân. Đó không phải là lỗi của họ, họ đã cố gắng cầm cự nhưng "thằng An" đã làm họ thất vọng. Sự thật là hầu hết bọn họ đã gian lận từ trước rồi (Xin lỗi ông nào tên là An nhé =))).
- Việc "chia sẻ công trạng" (Sharing the credit) trái ngược với sự phụ thuộc. Có một cảm giác thành tựu tuyệt vời khi dừng xem porn và khi làm điều đó một mình, sự tán dương mà bạn nhận được từ bạn bè và những người anh em trên mạng có thể là một động lực to lớn trong vài ngày đầu tiên. Nhưng khi ai cũng "lao vào" cùng lúc, công trạng sẽ bị chia năm xẻ bảy, và động lực cũng giảm nhiệt theo.
- Một ví dụ kinh điển khác là lời hứa của "guru". Cai nghiện sẽ mang lại hạnh phúc cho bạn vì bạn không còn tham gia vào cuộc giằng co nữa, bộ não của bạn bắt đầu nối dây lại và lấy lại khả năng kiểm soát xung động (impulse control). Tuy nhiên, bạn phải nhớ rằng điều này sẽ không biến bạn thành một vị thần tình dục hay trúng xổ số. Không ai ngoài bạn quan tâm rằng bạn có dừng xem porn hay không. Bạn không phải là một đứa yếu đuối nếu bạn dùng porn ba lần một ngày và bị PIED (rối loạn cương dương do porn - Porn Induced Erectile Dysfunction), hoặc là một người mạnh mẽ nếu bạn nghiện porn mà không mắc PIED.
Đừng tự lừa dối bản thân nữa. Dù thế nào đi nữa, mấy cái "phần thưởng" vớ vẩn kia cũng chẳng tạo ra khác biệt, mà chỉ đổ thêm dầu vào lửa thôi. Thay vào đó, hãy nhìn thẳng vào vấn đề:
"Tôi được lợi lộc gì từ porn? Tại sao tôi lại "phải" xem porn?"
Hãy tiếp tục nhìn vào phía bên kia của cuộc giằng co và tự hỏi bản thân xem porn đang làm gì cho bạn. HOÀN TOÀN KHÔNG GÌ CẢ. Tại sao tôi cần phải xem porn? BẠN KHÔNG CẦN! BẠN CHỈ ĐANG TỰ TRỪNG PHẠT BẢN THÂN MÌNH THÔI. Đây giống như canh bạc Pascal: bạn gần như chẳng mất gì (vài phút kích thích đang tàn lụi), trong khi lại có cơ hội rất lớn để được lợi — khả năng hưng phấn tự nhiên, sự bình an trong tâm trí, và một cuộc sống hạnh phúc hơn. Và điều quan trọng nhất: không có rủi ro thật sự nào cả.
Vậy tại sao không tuyên bố việc dừng xem porn của bạn với bạn bè và gia đình? Chà, điều đó sẽ biến bạn thành một người từng nghiện hoặc từng dùng đáng tự hào, chứ không phải một người không xem porn hạnh phúc.
Việc nhờ người khác giúp bạn trong quá trình dừng xem porn đều khiến cho con tiểu quỷ trở nên mạnh hơn. Việc gạt nó ra khỏi tâm trí và hoàn toàn phớt lờ nó chẳng khác gì việc cố gắng không nghĩ về nó. Thay vào đó, hãy tập chánh niệm (mindful), ngay khi bạn phát hiện ra những suy nghĩ, tín hiệu (ở nhà một mình) hoặc những suy nghĩ lơ đãng, chỉ cần tự nhủ với bản thân "Tuyệt vời, tôi không còn là nô lệ của porn nữa. Tôi tự do và hạnh phúc" Điều này sẽ cắt đứt nguồn oxy cung cấp cho suy nghĩ và ngăn nó bùng cháy thành những thôi thúc và những cơn thèm. Bạn cũng có thể thực hành thiền chánh niệm để hỗ trợ quá trình "vô hiệu hóa" suy nghĩ (depersonalisation of thoughts).
Chương 21: Cách dễ dàng để dừng xem Porn lại
Chương này bàn đến các hướng dẫn về cách dễ dàng để dừng xem porn. Chỉ cần bạn làm theo những hướng dẫn này, bạn sẽ thấy việc dừng lại dễ dàng đến bất ngờ, thậm chí là vô cùng thoải mái. Tất cả những gì bạn phải làm chỉ là hai việc:
- Đưa ra quyết định rằng bạn sẽ không bao giờ xem porn nữa.
- Đừng ủ rũ hay tiếc nuối về điều đó. Hãy tận hưởng khoảnh khắc này.
Có lẽ bạn đang tự hỏi, "Thế thì cần gì phần còn lại của cuốn sách? Sao không nói luôn ngay từ đầu đi. Nếu viết vậy thì bạn đã mắc cảm giác tiếc nuối rồi cuối cùng cũng dừng việc thoát nghiện lại. Điều mà bạn đã thực hiện không ít lần.
Như đã nói, porn là một cái bẫy nham hiểm. Vấn đề chính của việc dừng xem porn không phải là nghiện dopamine — cũng là một vấn đề nhưng không phải là vấn đề chính — mà chính là sự tẩy não. Do đó, cần phải phá hủy tất cả các ảo tưởng và ngụy biện trước tiên. Biết người biết ta trăm trận trăm thắng. Sau khi dành phần lớn cuộc đời vật lộn với bóng tối trầm cảm khi chật vật dừng xem porn, khi cuối cùng thoát ra được, tôi đã một mạch về đích mà không hề hấn gì. Ngay cả trong suốt quá trình dừng xem porn lại, mọi thứ vẫn êm ru, và tôi không hề trải qua bất kỳ "triệu chứng cai nghiện" nào kể từ đó. Đó là một trong những điều tuyệt diệu nhất từng đến với cuộc đời tôi.
Lần xem porn cuối cùng của tôi đã khác hẳn. Cũng như bao người từng nghiện khác, tôi đã trăn trở rất nhiều về vấn đề này. Trước khi thực sự "hành động", sau mỗi lần thất bại, tôi thường tự nhủ rằng "lần sau sẽ dễ hơn thôi". Nhưng tôi chưa bao giờ nghĩ mình sẽ phải sống mòn như thế này đến hết đời. Ý nghĩ đó khiến tôi kinh hãi, và tôi đã bắt đầu nghiền ngẫm về chuyện này một cách nghiêm túc.
Thay vì vô thức mở trình duyệt, tôi đã phân tích cảm xúc của mình và xác nhận những gì tôi đã biết. Tôi không hề thích xem porn và thấy nó dơ bẩn và ghê tởm. Tôi bắt đầu quan sát những người không xem porn đang sống ở những nơi khác trên thế giới, hoặc những người lớn tuổi chưa bao giờ biết đến các trang phim đen. Trước kia, tôi từng nghĩ mấy người không xem porn là kiểu lập dị, khô khan, khó gần. Nhưng khi thật sự quan sát họ, tôi nhận ra một điều hoàn toàn ngược lại: họ trông mạnh mẽ và điềm tĩnh hơn. Họ xử lý căng thẳng đời sống tốt hơn, và có vẻ như tận hưởng các buổi tụ tập, giao lưu xã hội nhiều hơn hẳn dân nghiện porn. Nhìn họ luôn toát lên sức sống, sự lanh lợi và một nguồn năng lượng tích cực.
Tôi bắt đầu nói chuyện với những người đã dừng xem porn. Cho đến thời điểm đó, tôi luôn coi họ là những người bị buộc phải từ bỏ vì lý do sức khỏe hoặc tôn giáo và luôn bí mật khao khát một chuyến truy cập hậu cung. Một số người đã nói, "Bạn sẽ có những cơn đau cai nghiện lẻ tẻ, nhưng chúng quá ít và quá hiếm nên không đáng bận tâm." Hầu hết thay vào đó lại nói, "Nhớ Porn á? Đừng có xàm l. Cuộc sống chưa bao giờ tuyệt vời như thế này". Thất bại là mẹ thành công, họ không lên án bản thân và thay vào đó ung dung đón nhận sự thật. Nhờ trò chuyện với những người đã thoát nghiện, một ảo tưởng nữa trong tôi đã tan biến: rằng tôi vốn là kẻ yếu đuối. Cho đến khi tôi nhận ra rằng, ai rơi vào cơn ác mộng này cũng vậy thôi.
Về cơ bản, tôi đã tự nhủ, "Hàng tá người dừng xem porn ngay thời điểm này và đang sống một cuộc sống hoàn toàn hạnh phúc. Tôi vốn dĩ đã không cần Porn rồi thì sao bây giờ lại cần?". Dù như nào đi nữa, tôi chưa từng thích cái thứ dơ bẩn này và không bao giờ muốn dành phần đời còn lại để làm nô lệ cho chứng nghiện ghê tởm này. Sau đó, tôi đã tự nhủ điều này:
"Dù thích hay không, đây cũng là lần cuối cùng mày xem porn rồi."
Tôi biết, ngay từ thời điểm đó, rằng tôi sẽ không bao giờ phải xem thêm một lần nào nữa. Tôi đã không nghĩ rằng nó dễ dàng và thực sự tin rằng mình sẽ phải trải qua một giai đoạn chìm trong cảm giác u tối và những cơn đau cai nghiện. Nhưng trái lại, mọi thứ đã thuận buồm xuôi gió ngay từ đầu.
Tôi đã mất một thời gian dài để tìm ra lý do tại sao mọi thứ lại dễ dàng đến vậy và tại sao tôi không phải chịu đựng những cơn vật vã đáng sợ đó. Lý do là vì chúng không tồn tại, chính sự nghi ngờ và không chắc chắn mới tạo ra những cơn đau cai nghiện. Sự thật đáng kinh ngạc là: ngừng xem porn dễ vl. Chỉ có sự do dự và ủ ê mới khiến nó trở nên vật vã. Ngay cả khi đang nghiện, người ta vẫn có thể nhịn được porn dăm bữa nửa tháng. Chỉ khi bạn khát khao nó, nhưng không được đáp ứng, bạn mới nếm trải sự thống khổ.
Do đó, chìa khóa để làm cho nó trở nên dễ dàng là làm cho việc dừng xem porn trở nên chắc chắn và dứt khoát. Không phải hy vọng, mà là biết chắc chắn rằng bạn đã dừng xem porn khi đưa ra cái quyết định đó. Đừng bao giờ nghi ngờ hoặc đặt câu hỏi về nó, trên thực tế, ngược lại — hãy luôn vui vẻ. Nếu bạn có thể chắc chắn ngay từ đầu, mọi thứ sẽ dễ dàng. Nhưng làm thế nào bạn có thể chắc chắn ngay từ đầu? Đó là lý do tại sao bạn cần phần còn lại của cuốn sách. Có một số điểm thiết yếu cần làm rõ trước khi bạn bắt đầu:
- Nhận thức rõ rằng bạn làm được. Bạn chẳng khác biệt gì so với người khác, và không ai có thể "xúi" bạn xem porn, ngoài chính bạn. Thậm chí, diễn viên porn kia chắc cũng chẳng thể ngờ rằng mình lại bị "lợi dụng" để làm giảm sinh lực của những người nghiện porn.
- Tuyệt đối không có gì phải từ bỏ cả. Ngược lại, có những lợi ích to lớn đang chờ đón bạn. Không chỉ bạn sẽ khỏe mạnh hơn và đủ đầy hơn, mà bạn còn tận hưởng những khoảnh khắc tốt đẹp hơn và bớt đau khổ hơn trong những khoảnh khắc tồi tệ.
- Đừng "chỉ xem một lần thôi" hay "chỉ xem một lúc thôi". Porn không khác gì nghiện ma túy và là một phản ứng dây chuyền. Cứ than thân trách phận về một lần tái nghiện là bạn lại tự đày đọa mình một cách vô ích thôi.
- Đừng coi porn là thứ "con trai ai cũng xem", mà ta cần nhìn nhận nó như thuốc phiện. Hãy thẳng thắn đối diện sự thật: dù muốn hay không, bạn đã mắc bệnh. Bệnh này không tự dưng biến mất chỉ vì bạn "vùi đầu vào tường" đâu. Hãy khắc cốt ghi tâm rằng, giống như mọi căn bệnh quái ác khác, nó không chỉ theo bạn suốt đời, mà còn ngày càng trầm trọng theo cấp số nhân. Vậy nên, thời điểm vàng để chữa căn bệnh này, chính là ngay bây giờ.
- Tách biệt căn bệnh — sự nghiện ngập về thần kinh — khỏi tâm lý của việc là người nghiện hay không phải người nghiện. Tất cả người nghiện, nếu có cơ hội quay trở lại thời điểm trước khi họ bị nghiện, sẽ chộp lấy cơ hội đó ngay lập tức. Bạn có cơ hội đó. Đừng nghĩ về việc tự cứu bản thân khỏi Porn là "phải từ bỏ và hy sinh".
Khi đưa ra quyết định rằng bạn đã có lần truy cập cuối cùng, bạn đã là một người không xem porn rồi. Người nghiện là một trong những kẻ khốn khổ đang sống cuộc đời hủy hoại bản thân bằng porn. Người không xem porn là người không làm vậy. Một khi bạn đã đưa ra quyết định cuối cùng đó, bạn đã đạt được mục tiêu của mình. Hãy vui mừng với thực tế đó, đừng ngồi đó ủ rũ và chờ cho cơn nghiện qua đi. Hãy ra ngoài chạm cỏ ngay. Cuộc sống vốn đã tuyệt vời ngay cả khi bạn nghiện, và mỗi ngày sẽ trở nên tốt đẹp hơn rất nhiều khi bạn không còn nghiện nữa.
Chìa khóa để việc dừng xem porn trở nên dễ dàng là phải chắc chắn rằng bạn sẽ thành công trong việc ngừng xem Porn hoàn toàn trong giai đoạn dừng xem porn, tối đa là ba tuần. Nếu bạn đã có một góc nhìn đúng đắn, bạn sẽ thấy điều này không hề khó một chút nào.
Đến giai đoạn này, nếu bạn đã mở lòng như đã yêu cầu ở phần đầu, bạn đã phải quyết định rằng mình sẽ thoát khỏi cơn nghiện quái ác này. Giờ đây bạn nên có cảm giác phấn khích, như một chú chó đang vùng vẫy vì bị xích, không thể chờ đợi để phá vỡ những máng trượt nước porn DeltaFosB. Nếu bạn có cảm giác u ám và bi quan, đó sẽ là vì một trong những lý do sau:
- Có điều gì đó chưa "ăn khớp" trong tâm trí bạn. Hãy đọc lại năm điểm trên và tự hỏi bản thân xem bạn có tin rằng chúng đúng hay không. Nếu bạn nghi ngờ bất kỳ điểm nào, hãy đọc lại các phần tương ứng trong cuốn sách.
- Bạn sợ thất bại. Đừng lo lắng, cứ đọc tiếp và bạn sẽ thành công. Toàn bộ trò bịp porn là một trò bịp ranh mãnh ở quy mô khổng lồ. Những người thông minh cũng có thể mắc bẫy, nhưng chỉ có thằng ngu, một khi đã phát hiện ra trò bịp của Porn, mới tiếp tục tự lừa dối bản thân mình.
- Bạn đồng ý với mọi thứ nhưng vẫn cảm thấy khốn khổ. Đừng như vậy! Hãy mở mắt ra, một điều tuyệt vời đang xảy ra. Bạn sắp thoát được khỏi cái nhà giam đấy rồi, ta cần phải bắt đầu với một tâm thế đúng: "Thật tuyệt vời khi tôi là một người không xem porn!"
Tất cả những gì cần làm bây giờ là giữ cho bạn ở trong tâm thế đó trong giai đoạn dừng xem porn, và những chương tiếp theo sẽ đề cập đến những điểm cụ thể để giúp bạn làm được điều đó. Sau giai đoạn dừng xem porn, bạn sẽ không cần phải suy nghĩ theo cách đó nữa, bạn sẽ tự động nghĩ như vậy. Bí ẩn duy nhất trong cuộc đời bạn sẽ là tại sao bạn không nhận ra điều đó sớm hơn. Tuy nhiên, có hai cảnh báo quan trọng.
- Hãy trì hoãn kế hoạch thực hiện lần truy cập cuối cùng cho đến khi đọc xong cuốn sách.
- Giai đoạn dừng xem porn kéo dài tối đa ba tuần đã được đề cập nhiều lần, điều này có thể gây ra sự hiểu lầm. Thứ nhất, bạn có thể vô thức cảm thấy mình phải chịu đựng trong ba tuần. Bạn không cần phải như vậy. Thứ hai, hãy tránh cái bẫy suy nghĩ "Cố cai ba tuần rồi mọi thứ lại đâu vào đấy." Thực tế là sẽ không có điều gì kỳ diệu thực sự xảy ra sau ba tuần, bạn sẽ không đột nhiên cảm thấy mình như một người không xem porn, vì thực tế họ không cảm thấy khác biệt so với người nghiện. Nếu bạn ủ rũ về việc dừng xem porn trong suốt ba tuần, rất có thể bạn vẫn sẽ ủ rũ về nó sau ba tuần. Tóm lại, nếu bạn có thể bắt đầu ngay bây giờ bằng cách nói "Tôi sẽ không bao giờ dùng porn nữa, thật tuyệt vời phải không?", thì sau ba tuần mọi sự cám dỗ sẽ biến mất. Trong khi đó, nếu bạn nói, "Ước gì tôi có thể sống sót qua ba tuần này mà không có porn", bạn sẽ chết thèm chờ lần truy cập hậu cung sau khi ba tuần kết thúc.
Hãy nghĩ về nó theo cách này — bộ não của bạn muốn duy trì hiện trạng, vì vậy nếu bạn tin rằng mình đang mất đi một thứ gì đó tốt đẹp khi dừng xem porn, bạn hiển nhiên sẽ cảm thấy tệ. Không thể ép bản thân cảm thấy theo một cách nhất định nếu bộ não của bạn không tin vào điều đó. Đó là lý do tại sao việc xóa bỏ ảo tưởng rằng porn mang lại cho bạn bất kỳ điều gì là vô cùng quan trọng. Chỉ khi đó bạn mới biết rằng mình không phải đánh đổi gì cả.
Rối loạn chức năng tình dục liên quan rất nhiều đến bộ não và tâm trí của bạn. Porn đi dây lại mạch tưởng thưởng của não bộ bạn và mang lại cho tâm trí bạn một tâm lý 'nghi ngờ'. Sự nghi ngờ bản thân này chắc chắn sẽ gây ra rối loạn chức năng tình dục. Việc có tất cả ham muốn ở đầu trên nhưng đầu dưới không nghe là điều tồi tệ nhất có thể xảy ra với tâm lý của bạn. Ham muốn tình dục đi đôi với sự lãng mạn là thuốc trường sinh mà bạn có thể có cho đến khi chết. Bạn sẽ giữ cho xác suất ở mức cao bằng cách thoát nghiện, nhưng đó không phải là lợi ích duy nhất hoặc lớn nhất. Mà chính là sự tự do của bạn khỏi cảnh nô lệ!
Chương 22: Giai đoạn thoát nghiện
Trong vòng tối đa ba tuần sau lần xem cuối cùng của bạn, bạn có thể phải trải qua những cơn đau cai nghiện. Chúng bao gồm hai yếu tố riêng biệt nhưng khác biệt rõ ràng:
- Cơn đau cai nghiện dopamine. Một cảm giác trống rỗng, bất an tương tự như cơn đói, đó là cảm giác thôi thúc hoặc cảm giác cần phải làm gì đó".
- Các yếu tố kích hoạt tâm lý từ các tác động bên ngoài như quảng cáo, duyệt web, các cuộc trò chuyện điện thoại, v.v.
Việc không hiểu và phân biệt được hai yếu tố riêng biệt này khiến việc đạt được thành công bằng phương pháp ý chí trở nên khó khăn. Đó là lý do tại sao nhiều người đã dừng xem porn cuối cùng lại rơi vào cái bẫy một lần nữa. Mặc dù cơn đau cai nghiện dopamine không gây ra đau đớn về thể xác, nhưng đừng đánh giá thấp sức mạnh của chúng. Chúng ta nói về "cơn đau khi đói" nếu nhịn ăn một ngày; có thể có tiếng sôi bụng, nhưng không hề có đau đớn về thể xác. Mặc dù vậy, cơn đói là một sức mạnh ghê gớm và chúng ta có khả năng trở nên cáu gắt khi bị bỏ đói. Nó tương tự như khi cơ thể chúng ta thèm dopamine vậy, sự khác biệt là cơ thể chúng ta cần thức ăn, chứ không phải chất độc. Với tâm thế đúng đắn, ta có thể có thể dễ dàng vượt qua cơn vật vã khi dừng xem porn và nó sẽ nhanh chóng biến mất.
Sau khi kiêng được vài ngày bằng ý chí, cơn thèm dopamine sẽ sớm biến mất. Chính yếu tố thứ hai — sự tẩy não — mới là vấn đề. Người nghiện đã hình thành thói quen giải tỏa cơn vật vã vào những thời điểm và dịp nhất định, điều này dẫn đến mối liên tưởng ("Mình đang cương nên phải xem porn." hoặc "Mình đang ở trên giường với điện thoại nên phải xem để cảm thấy vui vẻ"). Hiệu ứng này có thể được mô tả thông qua ví dụ sau: Bạn có một chiếc ô tô quen thuộc với cần gạt đèn báo rẽ ở bên trái vô lăng. Nhưng khi bạn chuyển sang một chiếc xe mới, cần gạt đó lại nằm ở bên phải. Bạn biết rằng đèn báo rẽ ở bên trái, nhưng trong vài tuần đầu, mỗi khi muốn bật đèn báo rẽ, bạn vẫn theo quán tính gạt cần gạt nước mưa.
Quá trình dừng xem porn cũng tương tự. Trong những ngày đầu, các tác nhân kích hoạt sẽ xuất hiện vào những thời điểm nhất định. Bạn có thể nghĩ đến việc muốn xem porn. Vì vậy, việc đối phó với quá trình tẩy não ngay từ đầu là điều cần thiết và sẽ khiến những tín hiệu và yếu tố kích hoạt này nhanh chóng biến mất. Với phương pháp ý chí, người nghiện thường tin rằng họ đang phải hy sinh. Họ có xu hướng buồn bã, tiếc nuối và thụ động chờ đợi cơn thèm qua đi. Điều này ngược lại với việc loại bỏ những cơ chế kích thích, và thực tế còn khiến chúng càng mạnh thêm. Tương tự, với cách tiếp cận theo kiểu bậc thầy ("guru"), người nghiện bắt đầu tự hỏi khi nào mình sẽ được giác ngộ, thậm chí đòi hỏi bản thân không được có những suy nghĩ thèm muốn. Điều này dẫn đến sự thất vọng và cuối cùng là bỏ cuộc.
Một yếu tố kích hoạt phổ biến là khi ở một mình, đặc biệt là tại các sự kiện xã hội với bạn bè. Người đã dừng xem porn sử dụng các phương pháp khác để dừng xem porn vốn đã khốn khổ vì cảm thấy bị tước đoạt chỗ dựa tinh thần hoặc thú vui quen thuộc. Bạn bè với partner của họ bắt đầu "thân mật". Người nghiện thì hoặc là độc thân hoặc là không 'quan hệ' với partner của mình, và giờ đây không còn tận hưởng được những gì đáng lẽ phải là một dịp giao lưu xã hội vui vẻ. Những máng trượt nước trong đầu dẫn họ đến với porn, điều này dễ dàng hơn là cố gắng tán tỉnh partner của mình.
Vì sự liên tưởng giữa quyền được hưởng tình dục với hạnh phúc của họ, giờ đây họ phải chịu một đòn giáng ba lần (a triple blow) và sự tẩy não lại trở nên mạnh mẽ hơn. Nếu họ kiên quyết và có thể cầm cự đủ lâu, cuối cùng họ sẽ chấp nhận số phận của mình và tiếp tục cuộc sống. Tuy nhiên, một phần của sự tẩy não vẫn còn sót lại, khía cạnh đáng thương hại thứ hai là người nghiện đã dừng xem porn nhưng ngay cả sau vài năm vẫn khao khát 'chỉ một lần truy cập hậu cung cuối cùng' vào những dịp nhất định. Họ đang khao khát một ảo ảnh chỉ tồn tại trong tâm trí họ, và họ đang tự hành hạ bản thân mình một cách vô ích.
Ngay cả với EasyPeasy, việc phản ứng với các yếu tố kích hoạt là nguyên nhân thất bại phổ biến nhất. Người đã dừng xem porn có xu hướng coi porn như một loại giả dược hay một viên đường, nghĩ rằng, "Tôi biết porn chẳng mang lại lợi ích gì cho mình, nhưng nếu tôi nghĩ rằng nó có tác dụng thì vào những dịp nhất định thì nó sẽ hữu ích." Một viên đường, mặc dù không mang lại sự giúp đỡ về thể chất thực tế nào, nhưng có thể giảm các triệu chứng thật sự và do đó có lợi. Tuy nhiên, porn và thủ dâm lại không phải là viên đường. Tại sao? Porn tạo ra các triệu chứng mà nó làm giảm và không tiêu diệt hoàn toàn cảm giác ấy.
Bạn có thể thấy dễ hiểu hơn về hiệu ứng này khi liên hệ nó với một người không xem porn hoặc một người đã dừng xem porn được vài năm. Hãy lấy trường hợp một người nghiện mất đi bạn đời của họ. Tại những thời điểm như vậy, có thể cái ý nghĩ "Hãy truy cập hậu cung một lần đi, nó sẽ giúp bạn bình tĩnh lại." sẽ thoáng qua trong đầu. Nếu xong deal, nó sẽ không có tác dụng làm dịu đi vì không có chứng nghiện dopamine và do đó không có cơn đau cai nghiện. Cùng lắm, tất cả những gì nó sẽ làm là mang lại cho họ một cái boost tâm lý nhất thời.
Ngay cả sau khi lần xem porn kết thúc, bi kịch vẫn còn đó. Trên thực tế, bị kịch sẽ còn gia tăng vì người đó giờ đây phải chịu đựng cơn đau cai nghiện và do đó phải đưa ra lựa chọn: chịu đựng chúng, hoặc tìm kiếm sự giải tỏa bằng cách lặp lại chuyến trượt máng trượt nước để bắt đầu lại chuỗi đau khổ. Tất cả những gì porn mang lại chỉ là một sự thúc đẩy tâm lý thoáng qua, giống như điều mà một cuốn sách hay một bộ phim thư giãn, thậm chí là một bộ phim dở tệ cũng có thể mang lại. Nhiều người không xem porn và người đã dừng xem porn đã tái nghiện do những dịp như vậy. Hãy làm rõ điều này trong đầu: bạn không cần cơn dopamine và bạn chỉ đang tự hành hạ bản thân mình hơn nữa bằng cách tiếp tục coi nó như một quả boost tinh thần. Không cần phải đau khổ.
Cực khoái không tạo ra mối quan hệ tốt, hầu hết là nó làm hỏng chúng. Cũng nên nhớ rằng không hoàn toàn đúng khi nói rằng những người thể hiện tình cảm công khai đều tận hưởng mọi dịp; sự thân mật được tận hưởng tốt nhất ở nơi riêng tư, nơi các bạn tình có thể phản hồi mà không cảm thấy xấu hổ. Bạn không cần phải là một người nghiện dopamine do cực khoái gây ra. Nếu nó xảy ra như một kết quả tự nhiên của một loạt các sự kiện trong cuộc sống, thì điều đó tốt thôi, nhưng hãy tận hưởng các dịp khác trong cuộc sống mà không có nó.
Sau khi từ bỏ quan niệm về porn là niềm vui, nhiều người nghiện nghĩ "Ước gì có porn sạch." Porn "sạch" nhẹ nhàng có tồn tại, và bất kỳ ai thử nó đều sớm nhận ra rằng nó là một sự lãng phí thời gian. Hãy làm rõ trong tâm trí bạn rằng lý do duy nhất bạn đã xem porn là để có được cảm giác thỏa mãn dopamine. Một khi loại bỏ được cơn thèm dopamine đối với porn, bạn sẽ không cần phải truy cập hậu cung ảo nữa.
Cho dù cơn đau là do các triệu chứng cai dopamine thực tế hay do cơ chế kích hoạt/tín hiệu, hãy chấp nhận nó. Đau đớn về thể xác là không tồn tại và với tâm thế đúng đắn, nó sẽ không phải là một vấn đề. Đừng lo lắng về việc dừng xem porn — bản thân cảm giác đó không hề tồi tệ. Chính sự liên tưởng với việc muốn và sau đó cảm thấy bị từ chối mới là vấn đề. Thay vì buồn bã và tiếc nuối, hãy thừa nhận: "Tôi biết đây là gì, đây là cơn đau cai nghiện. Đó là những gì người nghiện phải chịu đựng trong suốt cuộc đời họ và khiến họ nghiện ngập. Người không xem porn không phải chịu đựng những cơn đau này, đó là một trong nhiều tệ nạn khác của chứng nghiện dối trá này. Thật tuyệt vời khi tôi đang loại bỏ cơn nghiện ác quỷ này ra khỏi đầu mình"
Nói cách khác, trong ba tuần tới, bạn sẽ có một chấn thương (trauma) nhẹ bên trong cơ thể, nhưng trong những tuần đó và trong suốt phần còn lại của cuộc đời bạn, một điều tuyệt vời sẽ xảy ra. Bạn sẽ loại bỏ được một căn bệnh khủng khiếp, với những phần thưởng vượt xa cái chấn thương tạm thời ấy. Chúng sẽ trở thành những khoảnh khắc thú vị, giống như một trò chơi thú vị để bỏ đói con sán dây porn đang sống trong dạ dày. Bạn phải bỏ đói nó trong ba tuần trong khi nó đang cố gắng lừa bạn lên giường để giữ cho nó sống sót.
Đôi khi, nó sẽ cố gắng làm bạn khốn khổ. Đôi khi, bạn sẽ bị đánh úp và các tình huống bất ngờ có thể xảy ra. Bạn sẽ nhận được một URL porn hoặc vô tình bắt gặp thứ gì đó trên mạng và quên rằng mình đã dừng xem porn, mang lại một cảm giác thiếu thốn nhẹ khi nhớ ra. Hãy chuẩn bị sẵn sàng cho những trò bịp này trước, và dù sự cám dỗ có lớn đến đâu, hãy khắc sâu vào tâm trí rằng nó xuất hiện là do con quỷ bên trong cơ thể và mỗi lần bạn chống lại sự cám dỗ, bạn đã giáng thêm một đòn chí mạng vào con quỷ đấy.
Dù thế nào đi nữa, đừng cố gắng quên đi porn. Đây là một trong những điều khiến những người cai PMO bằng phương pháp ý chí phải trải qua hàng giờ trầm cảm. Họ cố gắng vượt qua mỗi ngày với hy vọng rằng cuối cùng họ sẽ quên đi nó. Nó giống như việc không thể ngủ được — bạn càng lo lắng về nó, nó càng trở nên khó khăn hơn. Trong mọi trường hợp, bạn sẽ không thể quên được nó, trong vài ngày đầu tiên 'con tiểu quỷ' sẽ liên tục nhắc nhở bạn và bạn sẽ không thể tránh khỏi nó. Trong khi máy tính xách tay, điện thoại thông minh và tạp chí vẫn còn xung quanh bạn, bạn sẽ có những lời nhắc nhở liên tục.
Bạn không cần phải quên, vì không có điều gì tồi tệ đang diễn ra cả. Trên thực tế, một điều tuyệt vời và kỳ diệu đang xảy ra và ngay cả khi bạn đang nghĩ về nó hàng nghìn lần một ngày, hãy tận hưởng từng khoảnh khắc, hãy tự nhắc nhở bản thân về việc thật tuyệt vời khi được tự do trở lại. Hãy tự nhắc nhở bản thân về niềm vui sướng tột độ khi không còn phải tự hành hạ bản thân mình nữa. Như đã nói trước đó, bạn sẽ thấy rằng những cơn đau cai nghiện ấy rồi sẽ trở thành những khoảnh khắc thú vị, ngạc nhiên về việc bạn sẽ nhanh chóng quên đi porn như thế nào sau đó.
Dù bạn làm gì, đừng nghi ngờ quyết định của mình. Một khi bạn bắt đầu nghi ngờ, bạn sẽ cảm thấy buồn bã và tiếc nuối, và mọi thứ sẽ trở nên tồi tệ hơn. Thay vào đó, hãy sử dụng khoảnh khắc buồn bã và biến nó thành một động lực thúc đẩy. Nếu nguyên nhân là do trầm cảm, thì hãy tự nhắc nhở bản thân rằng porn đã gây ra nó. Nếu bạn được bạn bè gửi cho một URL, hãy tự hào nói, "Tao không cần Porn trong cuộc đời mình nữa" Điều này sẽ làm tổn thương họ, nhưng khi họ thấy Porn không còn làm phiền bạn, họ sẽ bắt đầu nghĩ đến chuyện bắt đầu tham gia cùng bạn.
Hãy nhớ rằng: bạn có những lý do vô cùng mạnh mẽ để dừng xem porn ngay từ đầu. Hãy tự nhắc nhở bản thân về cái giá phải trả và tự hỏi bản thân xem bạn có thực sự muốn mạo hiểm cả cuộc đời để sống dưới một lời nguyền trong suốt phần đời còn lại của mình không. Hãy để ý những nỗ lực của con tiểu quỷ nhằm giảm thiểu sự nguy hiểm và trên hết, hãy nhớ rằng cảm giác đó chỉ là tạm thời, và mỗi khoảnh khắc là một khoảnh khắc gần hơn với mục tiêu.
Một số người nghiện sợ rằng họ sẽ phải dành phần còn lại của cuộc đời mình để đảo ngược 'các yếu tố kích hoạt tự động'. Nói cách khác, họ tin rằng họ sẽ phải trải qua cuộc đời mình bằng cách tự lừa dối bản thân rằng mình không cần porn, thông qua việc sử dụng tâm lý học. Không phải vậy đâu; hãy nhớ rằng người lạc quan nhìn nhận chiếc chai là đầy một nửa còn người bi quan nhìn nhận nó là rỗng một nửa. Trong trường hợp của porn, chiếc chai rỗng và người nghiện lại nhìn nhận nó là đầy. Không có lợi ích nào khi xem porn cả. Chính người nghiện đã bị tẩy não để nghĩ rằng xem porn có lợi. Một khi bạn bắt đầu tự nhủ với bản thân rằng bạn không cần hoặc không muốn porn, trong một thời gian rất ngắn bạn thậm chí sẽ không cần phải nói điều đó nữa, tự mình nhìn thấy sự thật tuyệt vời. Đây là điều cuối cùng bạn cần làm – hãy chắc chắn rằng bạn sẽ thực hiện nó đến cùng.
Chương 23: Chỉ xem một lần thôi
Đây là điều khiến bao nhiêu người sử dụng phương pháp ý chí phải thất bại. Họ sẽ cố gắng được ba hoặc bốn ngày rồi sau đó lại "xem một lúc" để cầm cự qua cơn thèm. Họ không thấy rằng hành động đó đang bào mòn ý chí của mình ra sao.
Đối với hầu hết người nghiện, lần đầu xem porn thường không tuyệt vời bằng tình dục thật sự. Vì những clip 'sạch' không phổ biến, điều này khiến tâm trí có ý thức của họ tự trấn an và nghĩ rằng: "Tốt thôi, nó cũng không thú vị đến vậy. Mình đang mất dần cơn thèm và không còn hứng thú với những nội dung kích thích đó nữa." Nhưng thực tế thì hoàn toàn ngược lại. Hãy hiểu rõ điều này: việc đạt cực khoái không phải là lý do chính khiến bạn muốn dừng xem porn. Nếu lý do người nghiện xem porn chỉ là để đạt cực khoái, họ đã không xem nhiều hơn một clip. Lý do duy nhất khiến bạn cần porn là để nuôi dưỡng thói nghiện ngập đó. Hãy thử nghĩ xem, sau bốn ngày cai, một lần "xem một chút" đó sẽ trở nên hấp dẫn đến mức nào. Có thể bạn không ý thức được điều đó, nhưng "phần thưởng" dopamine mà cơ thể bạn nhận được đã tác động đến tiềm thức, khiến mọi nỗ lực trước đó bị lung lay. Rồi bạn sẽ nghe thấy tiếng nói nhỏ văng vẳng trong đầu, rằng bất chấp mọi lý lẽ, việc xem porn vẫn rất "đáng giá" và bạn muốn xem thêm lần nữa.
Cái "xem một lúc" đấy có hai tác động gây hại:
- Nó giữ cho con tiểu quỷ tiếp tục sống (nuôi dưỡng sự nghiện ngập bên trong cơ thể).
- Tệ hơn nữa, nó giữ cho con đại quỷ tiếp tục sống trong tâm trí bạn. Nếu bạn chỉ "xem một lúc" lần cuối, bạn sẽ càng dễ dàng có cái tiếp theo.
Porn là một cái bẫy chuột không mồi nhử, chỉ có thuốc độc. Sử dụng ý chí, bạn phải tự thuyết phục bản thân không vồ lấy miếng pho mát, nhưng EasyPeasy cho phép bạn thấy nó là thuốc độc. Bạn không cần phải tránh né nó, bạn chỉ cần không bước vào cái bẫy thôi.
Trên hết, hãy nhớ:
'Chỉ xem một lần thôi' chính là con đường dẫn đến nghiện ngập ngay từ đầu.
Chương 24: Liệu việc dừng xem porn có khó khăn hơn đối với tôi?
Có vô số yếu tố quyết định mức độ dễ dàng dừng xem porn của mỗi người nghiện. Đầu tiên, mỗi người trong chúng ta đều có tính cách, sự nghiệp, hoàn cảnh cá nhân, thời điểm nhất định. Một số ngành nghề có thể khiến việc dừng xem porn trở nên khó khăn hơn những ngành nghề khác, nhưng miễn là sự tẩy não được loại bỏ, thì không nhất thiết phải như vậy. Hãy xem xét một vài ví dụ sau đây.
Đôi khi, việc dừng xem porn trở nên khó khăn đối với các thành viên của giới y học. Chúng ta nghĩ rằng việc dừng xem porn sẽ dễ dàng hơn đối với các bác sĩ vì họ nhận thức rõ hơn về tác hại của porn, mặc dù điều này cung cấp những lý do mạnh mẽ hơn để dừng xem porn, nhưng không có nghĩa là nó sẽ dễ dàng hơn so với người không thuộc giới y học. Nguyên nhân là
- Nhận thức thường trực về các nguy cơ sức khỏe tạo ra nỗi sợ, một trong những điều kiện mà trong đó chúng ta cảm thấy cần phải giải tỏa cơn đau cai nghiện.
- Công việc của bác sĩ vô cùng căng thẳng và họ thường không thể giải tỏa thêm sự căng thẳng do cơn đau cai nghiện gây ra trong khi làm việc.
- Họ còn phải chịu thêm áp lực do cảm giác có lỗi gây ra, cảm thấy rằng mình nên làm gương cho những người khác. Điều này gây thêm áp lực cho họ và làm tăng cảm giác thiếu thốn.
Sau một ngày làm việc vất vả, khi sự căng thẳng của họ được giải tỏa tạm thời bằng porn, lần xem porn đó sẽ bị gắn nhầm với sự giải tỏa đã trải qua. Vì sự liên tưởng sai lầm về ý tưởng này, porn được nhận công cho toàn bộ quá trình, đột nhiên trở nên rất quý giá khi dừng xem porn và trải qua cơn vật vã. Đây là một dạng người nghiện "tình cờ" và áp dụng cho bất kỳ tình huống nào mà người nghiện buộc phải kiêng khem trong thời gian dài. Theo phương pháp ý chí, người nghiện cảm thấy khốn khổ vì họ đang thiếu thốn và không tận hưởng được sự mệt mỏi và giấc ngủ đến sau một lần xem porn. Cảm giác phải từ bỏ lại càng tăng lên. Nhưng nếu bạn gỡ bỏ được lớp tẩy não và thôi dằn vặt vì thiếu porn, thì sự nghỉ ngơi và giấc ngủ sau đó vẫn có thể đem lại cảm giác dễ chịu — ngay cả khi cơ thể còn đang vật vã vì thiếu hụt serotonin, norepinephrine và dopamine.
Một hoàn cảnh dễ khiến người ta tái nghiện là khi rơi vào trạng thái chán chường — đặc biệt nếu đi kèm với áp lực tinh thần. Sinh viên, cha mẹ đơn thân, hoặc những ai làm công việc vừa căng thẳng vừa đơn điệu là những ví dụ điển hình. Nếu dùng phương pháp ý chí để dừng lại, người ta thường rơi vào vòng lặp tự dằn vặt trong những khoảng thời gian trống trải — cứ nghĩ mãi về thứ mình “đánh mất”. Và chính cái sự than vãn ấy lại càng làm trầm cảm thêm nặng. Một lần nữa, điều này có thể dễ dàng vượt qua nếu bạn có một tâm thế đúng đắn. Đừng lo lắng khi bạn liên tục bị nhắc rằng bạn đã dừng xem porn. Hãy sử dụng những khoảnh khắc như vậy để tận hưởng niềm vui vì thực tế là bạn đang loại bỏ con quái vật tàn ác ra khỏi bản thân mình.
Nếu bạn có một tâm thế tích cực, những cơn đau này sẽ trở thành những khoảnh khắc thú vị. Hãy nhớ rằng, bất kỳ người nghiện nào, bất kể tuổi tác, giới tính, trí thông minh hay nghề nghiệp, đều có thể thấy việc dừng xem porn là dễ dàng và thú vị, miễn là bạn làm theo tất cả các hướng dẫn.
Những lý do chủ yếu dẫn đến thất bại
Có hai lý do chủ yếu dẫn đến thất bại. Lý do thứ nhất là ảnh hưởng của các kích thích bên ngoài — quảng cáo, lướt mạng xã hội, lướt web, v.v. Cảm giác yếu lòng thoáng quá, hoặc thậm chí trở nên ghen tị khi thấy sự thân mật của những người khác trong các tình huống xã hội. Chủ đề này đã được thảo luận chi tiết ở trên. Hãy sử dụng khoảnh khắc đó để tự nhắc nhở bản thân rằng không có cái "một lần truy cập" hay "chỉ xem một lần thôi" nào ở đây cả. Hãy vui lên vì thực tế là bạn đã phá vỡ được xiềng xích của cảnh nô lệ về mặt tinh thần. Hãy nhớ rằng người nghiện porn đang ghen tị với bạn và bạn nên thương hại họ, vì họ cần sự thương hại của bạn.
Lý do khác là có một ngày tồi tệ. Hãy làm rõ trong tâm trí bạn trước khi bắt đầu, rằng dù bạn là người nghiện hay không, bạn cũng sẽ có những ngày this (này) ngày that (kia). Đời có lúc thăng thì cũng sẽ có lúc trầm. Cuộc sống là tương đối và bạn không thể chỉ có thăng mà không có trầm. Vấn đề với phương pháp ý chí là ngay khi người nghiện có một ngày tồi tệ, họ sẽ bắt đầu buồn bã và tiếc nuối về lần truy cập hậu cung, điều này lại càng khiến vấn đề trở nên trầm trọng. Người không xem porn được trang bị tốt hơn để đối phó với những căng thẳng và áp lực, không chỉ về thể chất mà còn về tinh thần. Nếu bạn có một ngày tồi tệ trong giai đoạn dừng xem porn, chỉ cần chấp nhận nó; hãy tự nhắc nhở bản thân rằng những ngày tồi tệ vẫn tồn tại khi bạn còn nghiện, nếu không bạn đã không quyết định dừng xem porn. Thay vì buồn bã và tiếc nuối về điều đó, hãy nhận ra rằng: "Được rồi, hôm nay không được tốt cho lắm nhưng xem porn cũng chẳng giúp vấn đề bay đi. Ngày mai sẽ tốt hơn và ít nhất thì tôi cũng đã thoát được khỏi cơn nghiện quái ác này rồi."
Khi còn nghiện porn, bạn buộc phải phớt lờ mọi mặt tiêu cực của nó. Người nghiện chẳng bao giờ thừa nhận mình đang rối loạn tâm trí cả — họ chỉ bảo “mình hơi mệt” hay “xuống tinh thần tí thôi”. Khi bạn gặp phải những rắc rối tất yếu trong cuộc sống và ý nghĩ muốn xem porn thoáng qua trong đầu, bạn có cảm thấy vui vẻ và phấn khởi không? Tất nhiên là không rồi. Và trớ trêu thay, khi bạn dừng lại, thì mọi rắc rối xảy ra sau đó đều bị bạn đổ cho cái việc “ngưng xem porn".
Nếu công việc khiến bạn căng thẳng, bạn sẽ nghĩ, "vào những lúc như thế này nếu được xem porn thì còn gì bằng." Nghe có vẻ hợp lý, nhưng đừng quên là porn không giải quyết được vấn đề, và bạn chỉ đang tự trừng phạt bản thân mình bằng cách trở nên ủ rũ và tiếc nuối về những chỗ dựa tinh thần ảo. Bạn đang rơi vào thế bí, khốn khổ vì bạn không thể thủ dâm với porn, nhưng bạn sẽ còn khốn khổ hơn nữa nếu bạn làm vậy. Bạn biết rằng bạn đã đưa ra quyết định đúng đắn khi dừng xem porn, vậy tại sao lại trừng phạt bản thân bằng cách nghi ngờ quyết định đó?
Hãy nhớ, giữ một tinh thần tích cực là điều cần thiết — lúc nào cũng vậy.
Chương 25: Các loại hình porn thay thế
Một vài ví dụ về các loại hình porn thay thế bao gồm việc giới hạn bản thân chỉ xem tạp chí porn, ảnh tĩnh trên internet, chế độ kiêng porn, v.v. TUYỆT ĐỐI KHÔNG SỬ DỤNG BẤT KỲ CÁC LOẠI HÌNH PORN THAY THẾ NÀO TRONG SỐ ĐÓ. Chúng chỉ khiến việc dừng xem porn trở nên khó khăn hơn, chứ không hề dễ dàng hơn. Nếu bạn lên cơn (withdrawal pangs) và dùng mấy thứ thay thế đó, bạn chỉ đang kéo dài cơn thèm và làm nó dai dẳng hơn. Thực chất, điều đó đồng nghĩa với việc bạn đang tự nhủ rằng mình vẫn cần porn để lấp đầy khoảng trống. Làm như vậy chẳng khác nào nhượng bộ bọn cướp hoặc chiều theo cơn mè nheo của trẻ con - chỉ khiến cho cơn đau ngày càng xuất hiện và kéo dài hơn thôi. Trong bất kỳ trường hợp nào, các loại hình porn thay thế cũng sẽ không giải tỏa được cơn đau. Thứ bạn đang thèm muốn là một số chất dẫn truyền thần kinh nhất định trong não bộ, và tất cả những gì hàng thay thế làm chỉ là khiến bạn tiếp tục nghĩ về porn. Hãy nhớ những điểm sau:
- Không có hàng thay thế nào cho porn cả.
- Bạn không cần porn. Nó không phải là thức ăn, nó là chất độc. Khi cơn đau đến, hãy tự nhắc nhở bản thân rằng chính người nghiện mới là người phải chịu đựng cơn đau cai nghiện, chứ không phải người không xem porn. Hãy nhìn nhận chúng đúng bản chất, là một dạng khác của ma túy. Hãy coi chúng như cái chết của một con quỷ trong ta.
- Porn tạo ra khoảng trống chứ không lấp đầy khoảng trống. Bạn càng nhanh dạy cho bộ não của mình biết rằng bạn không cần phải xem porn, bạn sẽ càng sớm được tự do. Đặc biệt, hãy tránh xa mọi thứ có hình dáng giống porn, chẳng hạn như tạp chí cho đàn ông, phim ảnh, tiểu thuyết lãng mạn và quảng cáo (men's magazines, movies, romance novels, and commercials). Đây không phải là bảo thủ, bạn có thể thoải mái nói về sự lãng mạn và tình dục, nhưng không phải porn. Luôn có cách để tìm ra khi nào và ở đâu cần phân biệt. Đúng là một tỷ lệ nhỏ người nghiện cố gắng dừng xem porn bằng cách xem porn hạng nhẹ hoặc chế độ ăn kiêng porn đã thành công (theo họ là vậy), và cho rằng thành công của họ là nhờ việc dùng hàng thay thế. Tuy nhiên, họ dừng xem porn thành công mặc dù họ sử dụng các biện pháp thay thế đó chứ không phải là nhờ có những biện pháp thay thế. Thật không may khi nhiều người vẫn khuyên dùng những biện pháp thay thế kiểu này.
Điều này không có gì đáng ngạc nhiên bởi vì nếu bạn không hiểu đầy đủ về cái bẫy porn, thì chế độ kiêng hoặc hàng thay thế hạng nhẹ nghe có vẻ rất hợp lý. Nó dựa trên niềm tin rằng khi bạn cố gắng dừng xem porn, bạn có hai kẻ thù mạnh mẽ cần phải đánh bại:
- Phá bỏ thói quen.
- Vượt qua những cơn vật vã thể xác khủng khiếp.
Nếu bạn có hai kẻ thù mạnh mẽ cần phải đánh bại, thì việc không chiến đấu với chúng đồng thời mà từng kẻ một có vẻ hợp lý. Vì vậy, lý thuyết cho rằng khi bạn mới bắt đầu dừng xem porn, bạn hãy cắt giảm xuống còn một lần một tuần hoặc xem porn "an toàn". Sau đó, một khi thói quen đã bị phá bỏ, hãy giảm dần nguồn cung cấp, do đó giải quyết từng kẻ thù một cách riêng biệt.
Điều này nghe có vẻ hợp lý, nhưng lại dựa trên thông tin không chính xác. Porn không phải là thói quen, mà là nghiện dopamine, và cơn đau thể xác thực tế do dừng xem porn gây ra gần như không đáng kể. Những gì bạn đang cố gắng đạt được khi dừng xem porn là tiêu diệt cả hai con quái vật trong cơ thể và não bộ của bạn càng nhanh càng tốt. Tất cả các phương pháp thay thế chỉ làm kéo dài sự tồn tại của con tiểu quỷ, và từ đó cũng kéo dài quá trình tẩy não. EasyPeasy giúp bạn dễ dàng dừng xem porn ngay lập tức, tiêu diệt sự tẩy não trước lần xem cuối cùng của bạn. con tiểu quỷ sẽ sớm chết, và ngay cả khi nó đang hấp hối, nó cũng sẽ không gây ra nhiều vấn đề hơn so với khi bạn còn là người nghiện.
Hãy nghĩ thử xem, liệu bạn có thể chữa khỏi chứng nghiện một loại ma túy bằng cách khuyên dùng chính loại ma túy đó? Có rất nhiều câu chuyện trực tuyến về những người đã dừng xem porn thành công porn hạng nặng, nhưng lại bị nghiện các loại hình porn thay thế 'an toàn', đã rơi vào bẫy của những lời biện minh do con tiểu quỷ của họ bày ra. Đừng để bị đánh lừa bởi thực tế rằng porn "an toàn" không tệ — clip tốc độ cao đầu tiên cũng vậy thôi. Tất cả các loại hình porn thay thế đều có tác dụng giống hệt như bất kỳ loại porn nào. Một số người thậm chí còn bắt đầu ăn uống, nhưng dù cảm giác muốn xem porn và cảm giác đói bụng có vẻ giống nhau, thì chúng không thể thay thế cho nhau. Thực tế, nếu có thứ gì khiến bạn muốn xem porn, đó chính là việc ăn uống vô độ. Như đã giải thích trước đó, chế độ kiêng porn và porn "an toàn" sẽ chỉ đặt bạn vào giữa cuộc giằng co, với việc chống lại sự cám dỗ trở nên khó chịu đến mức bạn sẽ cảm thấy nhẹ nhõm khi được truy cập hậu cung ảo yêu thích của mình.
Tệ nạn chính của các loại hình porn thay thế là kéo dài vấn đề thực sự, sự tẩy não. Bạn có cần hàng thay thế cho bệnh cúm khi nó đã qua không? Tất nhiên là không rồi. Bằng cách nói rằng bạn cần một hàng thay thế cho porn, ý của bạn là bạn đang phải hy sinh. Chứng trầm cảm liên quan đến phương pháp ý chí là do người nghiện vẫn tin rằng họ đang phải hy sinh. Tất cả những gì bạn sẽ làm chỉ là thay thế vấn đề này bằng một vấn đề khác. Không có thú vui nào khi nhồi nhét bản thân bằng thức ăn, thuốc lá hoặc rượu. Bạn sẽ chỉ trở nên béo phì, khốn khổ và chẳng mấy chốc bạn sẽ quay trở lại với cái ma túy kia.
Những người nghiện "tình cờ" cảm thấy khó bác bỏ niềm tin rằng họ đang bị tước đoạt phần thưởng nhỏ bé của mình, giống như những người không được phép lên mạng trong một khoảng thời gian nào đó trong chuyến du lịch, một sự kiện gia đình, v.v. Một số người nói, "Tôi sẽ chẳng thể giải tỏa căng thẳng nếu không có porn." Điều đó chứng minh quan điểm trên — thường thì việc nghỉ ngơi không phải vì người nghiện cần hoặc thậm chí muốn nó, mà là vì người nghiện đang rất cần được gãi ngứa.
Hãy nhớ rằng, các lần xem porn chưa bao giờ là những phần thưởng thực sự. Chúng tương đương với việc đi giày chật để cảm nhận được niềm vui khi cởi chúng ra. Vì vậy, nếu bạn cảm thấy rằng bạn phải có một phần thưởng nhỏ, hãy để nó là hàng thay thế của bạn; trong khi bạn đang làm việc, hãy đi giày hoặc mặc đồ lót nhỏ hơn một cỡ, và đừng cho phép bản thân cởi chúng ra cho đến khi bạn có giờ giải lao, sau đó trải nghiệm khoảnh khắc thư giãn và hài lòng tuyệt vời khi chúng được cởi ra. Có lẽ bạn cảm thấy điều đó khá là ngu. Bạn hoàn toàn đúng. Có thể khó hình dung khi vẫn còn mắc kẹt trong cái bẫy, nhưng đó là những gì người nghiện đang làm. Cũng khó hình dung rằng chẳng bao lâu nữa bạn sẽ không cần đến "phần thưởng" nhỏ bé đó và rằng bạn sẽ sớm nhìn nhận những người bạn vẫn còn mắc kẹt trong cái bẫy với lòng thương hại chân thành và tự hỏi tại sao họ không thể hiểu ra vấn đề.
Tuy nhiên, nếu bạn tiếp tục tự lừa dối bản thân rằng chuyến truy cập hậu cung ảo là một phần thưởng thực sự, hoặc rằng bạn cần một hàng thay thế, bạn sẽ cảm thấy thiếu thốn và khốn khổ. Rất có thể bạn sẽ kết thúc bằng việc rơi vào cái bẫy ghê tởm đó một lần nữa. Nếu bạn cần một khoảng thời gian nghỉ ngơi thực sự như các bà nội trợ, giáo viên, bác sĩ và những người lao động khác vẫn cần, bạn sẽ sớm tận hưởng khoảng thời gian nghỉ ngơi đó hơn nữa vì bạn sẽ không phải khiến bản thân mình nghiện ngập. Hãy nhớ rằng bạn không cần hàng thay thế. Cảm giác thèm muốn chỉ là sự thèm dopamine và nó sẽ sớm qua đi. Hãy coi đó là động lực cho vài ngày tới và tận hưởng việc giải phóng cơ thể và tâm trí khỏi sự nô lệ và phụ thuộc vào porn.
Chương 26: Tôi có nên tránh các tình huống cám dỗ không?
Từ trước đến giờ, lời khuyên của tôi khá là trực tiếp và yêu cầu bạn coi đó là hướng dẫn chứ không phải gợi ý. Có những lý do chính đáng, thực tế cho lời khuyên này và những lý do đó đã được chứng minh bởi hàng ngàn nghiên cứu rồi. Nhưng về câu hỏi có nên hay không nên cố gắng tránh cám dỗ, thì không hẳn là như vậy. Mỗi người nghiện sẽ cần tự quyết định cho mình. Tuy nhiên, có hai gợi ý hữu ích có thể đưa ra để hỗ trợ bạn trong quá trình này. Chính nỗi sợ hãi về những cơn đau cai nghiện trong tương lai mới là thứ khiến chúng ta tiếp tục xem porn trong suốt quãng đời còn lại, và nỗi sợ hãi này bao gồm hai giai đoạn riêng biệt.
Giai đoạn 1 - "Làm sao tôi có thể sống sót mà không có porn đây?"
Nỗi sợ hãi này là cảm giác hoảng loạn mà người nghiện gặp phải khi họ độc thân hoặc có một người bạn đời không có nhu cầu tình dục, không quan tâm hoặc không sẵn sàng. Nỗi sợ hãi này không phải do cơn đau cai nghiện gây ra, mà là nỗi sợ hãi tâm lý về sự lệ thuộc, về việc không thể sống sót nếu thiếu tình dục và cực khoái. Nó đạt đỉnh điểm khi bạn sắp sửa dừng xem porn, khi cơn đau cai nghiện của bạn ở mức thấp nhất. Đó là nỗi sợ hãi về những điều chưa biết, kiểu sợ hãi mà người ta gặp phải khi học lặn.
Tấm ván nhảy chỉ cao khoảng 30cm thôi nhưng trông có vẻ cao đến 2 mét. Nước sâu gần 2 mét nhưng trông có vẻ chỉ sâu có 30cm. Cần phải có can đảm để lao mình xuống, cứ nghĩ là kiểu gì cũng sẽ đập đầu xuống đáy hồ. Bước nhảy đó là phần khó nhất, nếu bạn có được đủ can đảm để thực hiện nó — thì phần còn lại sẽ rất dễ. Điều này giải thích tại sao nhiều người nghiện có ý chí mạnh mẽ chưa bao giờ cố gắng thoát nghiện, hoặc chỉ có thể cầm cự được vài ngày. Trên thực tế, có một số người nghiện theo chế độ kiêng porn, khi quyết định dừng xem porn, lại thực sự xem nhiều hơn và leo thang lên những clip nặng đô hơn so với khi họ chưa quyết định dừng xem porn. Quyết định dừng xem porn gây ra sự hoảng loạn, điều này gây căng thẳng và kích hoạt tín hiệu để thực hiện một chuyến truy cập hậu cung. Nhưng giờ thì họ không thể làm vậy, dẫn đến những suy nghĩ về cảm giác thiếu thốn, làm gia tăng thêm căng thẳng.
Yếu tố kích hoạt hoạt động rất nhanh chóng khi ngòi nổ và bạn khởi động trình duyệt. Đừng lo lắng, sự hoảng loạn đó chỉ là về mặt tâm lý thôi. Đó là nỗi sợ hãi rằng bạn đang bị lệ thuộc. Sự thật tuyệt vời là bạn không hề lệ thuộc vào nó, ngay cả khi bạn vẫn còn nghiện. Đừng hoảng sợ và hãy cứ "nhảy ra khỏi đó" đi.
Giai đoạn 2 - Nỗi sợ dài hạn
Giai đoạn thứ hai là dài hạn, liên quan đến nỗi sợ rằng một số tình huống nhất định trong tương lai sẽ không còn thú vị hoặc bạn sẽ không thể đối phó với những tổn thương nếu không có porn. Đừng lo lắng, nếu bạn có thể "nhảy ra khỏi đó", bạn sẽ thấy điều ngược lại mới đúng. Bản thân việc tránh né cám dỗ được chia thành hai loại:
- "Tôi sẽ đăng ký chế độ kiêng porn, cứ bốn ngày xem một lần. Tôi sẽ cảm thấy tự tin hơn khi biết rằng mình có thể lên mạng nếu mọi chuyện trở nên khó khăn. Nếu tôi thất bại cũng không sao, tôi sẽ chỉ cần thêm ngày vào chu kỳ tiếp theo của mình.".
Tỷ lệ thất bại ở những người làm điều này cao hơn rất nhiều so với những người dừng xem porn hoàn toàn. Điều này chủ yếu là do thực tế là nếu bạn đang có một khoảnh khắc tệ trong giai đoạn dừng xem porn, sẽ rất dễ dẫn đến cảnh mở trình duyệt và truy cập hậu cung với những lời bào chữa trên. Nếu bạn cảm thấy tủi nhục khi tự phá vỡ các quy tắc của chính mình, bạn sẽ có nhiều khả năng vượt qua được cám dỗ hơn. Trong bất kỳ trường hợp nào, cơn đau có lẽ đã qua đi rồi nếu bạn trì hoãn nó. Tuy nhiên, lý do chính khiến tỷ lệ thất bại trong những trường hợp này cao là vì người nghiện ngay từ đầu đã không cảm thấy hoàn toàn quyết tâm dừng xem porn. Hãy nhớ rằng hai yếu tố thiết yếu để thành công là:
- Sự chắc chắn.
- "Thật tuyệt vời khi tôi không cần porn nữa phải không?"
Trong cả hai trường hợp, tại sao trên đời này bạn lại cần một lần xem porn chứ? Nếu bạn vẫn cần truy cập hậu cung của mình, hãy đọc lại cuốn sách. Có điều gì đó vẫn chưa thực sự "ăn khớp" trong tâm trí bạn. Hãy dành thời gian để tiêu diệt con đại quỷ tẩy não trong tâm trí bạn một cách dứt khoát.
- "Tôi có nên tránh các dịp căng thẳng hoặc giao tiếp xã hội trong giai đoạn dừng xem porn không?"
Trong trường hợp các tình huống căng thẳng, câu trả lời là có. Không có lý do gì để tự gây thêm áp lực không đáng có cho bản thân cả. Nhưng trong trường hợp các sự kiện xã hội, như quán bar hoặc câu lạc bộ, lời khuyên lại ngược lại. Hãy ra ngoài và tận hưởng luôn nào! Hãy ra ngoài và vui mừng vì thực tế là bạn không cần phải có tình dục hay khía cạnh sinh sản (propagative sex quỷ ra) của nó, điều đó sẽ nhanh chóng chứng minh cho bạn thấy sự thật tuyệt vời rằng cuộc sống tốt đẹp hơn rất nhiều khi không có những áp lực này. Hãy nghĩ xem mọi thứ sẽ còn tuyệt vời hơn đến mức nào khi đuổi được con tiểu quỷ ra khỏi bỏ bạn, cùng với những suy nghĩ quỵ lụy đó.
Chương 27: Khoảnh khắc bừng tỉnh
Thông thường, trong khoảng ba tuần sau khi dừng xem porn thành công, người dừng xem porn sẽ trải nghiệm một khoảnh khắc bừng tỉnh. Thế giới xung quanh dường như tươi sáng hơn, và đó là lúc sự tẩy não thực sự chấm dứt. Thay vì phải gồng mình nhắc nhở bản thân rằng mình không cần xem porn nữa, bạn đột nhiên nhận ra rằng sợi dây ràng buộc cuối cùng đã đứt, và bạn có thể tận hưởng cuộc sống mà không còn phụ thuộc vào nó. Cũng từ thời điểm này, bạn có thể bắt đầu nhìn những người-xem-porn với ánh mắt thương hại.
Những người dừng xem porn bằng ý chí thường không trải nghiệm được khoảnh khắc này, bởi dù họ vui mừng vì đã cai được, họ vẫn mang trong mình niềm tin rằng mình đang phải hy sinh một điều gì đó. Càng nghiện nặng, khoảnh khắc này càng trở nên ý nghĩa, và nó có thể kéo dài suốt cuộc đời. Mặc dù cuộc sống có rất nhiều niềm vui, nhưng không thể nào tái tạo lại cảm giác thực sự khi trải nghiệm chúng. Cảm giác hạnh phúc khi không còn phải xem porn nữa là một điều đặc biệt, nếu bạn vẫn còn cảm thấy chán hay cần một chút động lực, hãy tự nhắc mình nhớ lại cảm giác tuyệt vời khi không còn bị trói buộc vào cơn nghiện ngập khủng khiếp đó. Nhiều người xem khoảnh khắc này là một trong những cột mốc quan trọng nhất của cuộc đời. Thực tế, khoảnh khắc bừng tỉnh này có thể đến sớm hơn ba tuần, đôi khi chỉ vài ngày sau khi dừng xem porn.
Với cá nhân tôi, khoảnh khắc ấy đã đến ngay cả trước khi tôi kết thúc lần xem porn cuối cùng. Tôi tin rằng nhiều độc giả ở đây, thậm chí chưa đọc hết chương này, đã nói "Ông không cần nói nữa. Tôi biết rồi, tôi biết chắc chắn mình sẽ không bao giờ cần đến porn nữa." Và theo những phản hồi tôi nhận được, điều này xảy ra khá thường xuyên. Lý tưởng nhất là nếu bạn làm theo đúng hướng dẫn và có một cái hiểu sâu sắc về tâm lý nghiện, khoảnh khắc đó sẽ đến với bạn ngay lập tức.
Mặc dù người ta thường nói rằng mất khoảng năm ngày để các triệu chứng cai nghiện thể chất đáng kể biến mất, và khoảng ba tuần để một người dừng xem porn hoàn toàn được tự do, những mốc thời gian này đôi khi lại gây ra hai vấn đề. Thứ nhất, nó gieo vào tâm trí người ta ý nghĩ rằng họ sẽ phải trải qua giai đoạn khó khăn từ năm ngày đến ba tuần. Thứ hai, người dừng xem porn có thể nghĩ rằng "Nếu mình vượt qua được năm ngày hoặc ba tuần, chắc chắn mình sẽ đạt được thành quả lớn vào cuối giai đoạn này."
Tuy nhiên, thực tế không phải lúc nào cũng như mong đợi. Có thể họ trải qua năm ngày hoặc ba tuần khá suôn sẻ, nhưng sau đó lại đến những ngày tồi tệ mà ai cũng phải đối mặt, những ngày đó không liên quan gì đến nghiện ngập, mà do những yếu tố khác trong cuộc sống gây ra. Thế là những người đang chờ đợi khoảnh khắc bừng tỉnh kia lại cảm thấy thất vọng. Điều này có thể phá vỡ sự tự tin vừa mới có được của họ. Ngược lại, nếu không có những mốc thời gian này, người ta có thể chờ đợi một cách mơ hồ mà không thấy bất kỳ dấu hiệu tích cực nào. Đây là tình huống mà phần lớn những người dừng xem porn bằng ý chí thường gặp phải.
Người ta thường hỏi mốc năm ngày và ba tuần có ý nghĩa gì. Hay những mốc này xuất phát từ đâu? Thực tế, những mốc này tuy không phải là những con số chính xác tuyệt đối, nhưng chúng là kết quả của quá trình đúc kết kinh nghiệm trong nhiều năm. Khoảng năm ngày sau khi dừng xem porn là thời điểm mà cơn nghiện không còn ám ảnh tâm trí ta nữa. Và thường thì những người đã dừng xem porn sẽ trải nghiệm khoảnh khắc bừng tỉnh trong khoảng thời gian này, đặc biệt là trong những tình huống căng thẳng hoặc giao tiếp xã hội mà trước đây họ không thể đối phó được hoặc không cảm thấy thoải mái nếu thiếu porn. Đột nhiên, bạn nhận ra rằng không những mình đang tận hưởng hoặc đối phó được với tình huống đó, mà ý nghĩ về porn thậm chí còn không xuất hiện trong đầu bạn. Từ lúc đó trở đi, mọi việc thường diễn ra suôn sẻ hơn. Đó là lúc bạn biết rằng mình đã thực sự tự do.
Cả kinh nghiệm của bản thân tôi lẫn kinh nghiệm của nhiều người khác từng cố gắng dừng xem porn bằng ý chí đều cho thấy rằng khoảng ba tuần là thời điểm mà phần lớn những nỗ lực dừng xem porn nghiêm túc thường dễ thất bại nhất. Chuyện thường xảy ra là sau khoảng ba tuần, bạn cảm thấy rằng mình đã hết ham muốn xem porn. Thế là bạn muốn thử xem điều đó có đúng không, và bạn lại mở trình duyệt truy cập các trang web porn. Lúc này, bạn có thể cảm thấy "kỳ lạ", chứng tỏ rằng bạn đã dừng xem porn thành công. Nhưng cũng chính trong quá trình đó, bạn đã "bôi trơn" lại con đường trượt DeltaFosB, nhờ cảm giác thỏa mãn dopamine mới mẻ, thứ mà cơ thể bạn đã khao khát suốt ba tuần qua. Vừa kết thúc lần xem porn, dopamine bắt đầu giảm xuống ngay lập tức. Và rồi một giọng nói nhỏ xuất hiện, "Bạn chưa cai được đâu, bạn lại muốn nữa rồi đấy."
Bạn có thể không vội vàng xem porn lại ngay vì không muốn tái nghiện, và bạn lại vượt qua được một khoảng thời gian an toàn. Đến lần sau khi bạn bị cám dỗ, bạn có thể tự nhủ rằng "Lần trước mình có bị tái nghiện đâu, vậy thì làm thêm lần nữa chắc cũng không sao." Và thế là bạn lại bắt đầu trượt dài trên con dốc trơn trượt đó. Điểm then chốt không phải là chờ đợi khoảnh khắc bừng tỉnh đến, mà là phải nhận ra rằng một khi bạn đã tắt trình duyệt, mọi chuyện coi như đã kết thúc. Bạn đã cắt đứt nguồn cung oxy cho con tiểu quỷ. Không có thế lực nào trên Trái Đất này có thể ngăn cản bạn được tự do, trừ khi bạn cứ mãi lo lắng, buồn bã hoặc chờ đợi khoảnh khắc bừng tỉnh kia. Hãy bước ra ngoài và tận hưởng cuộc sống; hãy đối diện với cuộc sống ngay từ bây giờ. Khoảnh khắc đó sẽ đến sớm thôi.
Chương 28: Lần truy cập cuối cùng
Khi đã chọn được thời điểm, bạn đã sẵn sàng để ghé thăm cái "hậu cung" lần cuối. Nhưng trước khi làm điều đó, hãy kiểm tra lại hai điều cốt lõi sau:
- Bạn có thực sự tin chắc rằng mình sẽ thành công?
- Trong lòng bạn là cảm giác chán nản, nặng nề, hay là sự háo hức vì sắp đạt được điều gì đó tuyệt vời?
Nếu còn chút ngần ngại nào, hãy đọc lại cuốn sách này. Hãy nhớ: bạn chưa bao giờ chủ động rơi vào cái bẫy mang tên porn — chính cái bẫy đó được thiết kế để nhốt bạn cả đời. Để thoát ra, bạn cần đưa ra một quyết định rõ ràng và dứt khoát: rằng bạn sắp dừng xem porn lại, và thực hiện lần truy cập cuối cùng của mình.
Bạn đọc đến đây, đơn giản vì trong lòng bạn thật sự khao khát được tự do. Vậy thì hãy đưa ra quyết định đó ngay lúc này, hãy thề với chính mình rằng khi bạn đóng cái cửa sổ riêng tư kia lại — dù có dễ hay khó — bạn sẽ không bao giờ quay lại hậu cung ấy nữa. Có thể bạn lo vì đã thề như vậy nhiều lần rồi mà vẫn thất bại, hoặc bạn sợ rằng lần này sẽ rất đau đớn. Nhưng đừng sợ — điều tệ nhất có thể xảy ra chỉ là bạn thất bại, mà nếu vậy thì bạn chẳng mất gì cả, chỉ có thể được thêm mà thôi.
Giờ hãy đặt cái ý nghĩ về thất bại sang một bên — sự thật tuyệt vời là việc dừng xem porn không chỉ dễ dàng đến nực cười đâu, bạn còn có thể thực sự tận hưởng cái quá trình này nữa. Lần này dùng hẳn phương pháp EasyPeasy mà! Tất cả những gì bạn cần làm chỉ là làm theo những hướng dẫn đơn giản sắp được đưa ra dưới đây:
- Hãy lập lời thề nghiêm túc ngay bây giờ — và phải thực lòng tin vào nó.
- Lướt xem mấy cái hình ảnh và clip trên trang phim đen yêu thích của bạn một cách có ý thức, nhìn vào mấy cái nỗ lực tuyệt vọng của mấy quản trị viên trang web, diễn viên và thậm chí cả mấy tay mơ để khuếch đại cái sự gây sốc, mới lạ và siêu phàm của "hàng" của họ lên xem, rồi tự hỏi bản thân xem vui ở chỗ nào.
- Khi cuối cùng bạn đóng trình duyệt lại, đừng đóng nó với cái cảm giác kiểu "Mình không bao giờ được truy cập hậu cung ảo nữa" hay "Mình không được phép truy cập nó nữa" mà thay vào đó hãy đóng nó với một cảm giác tự do, kiểu "Tuyệt vời thật! Mình được tự do rồi! Mình không còn là nô lệ của porn nữa! Mình sẽ không bao giờ phải truy cập mấy cái trang web dơ bẩn này trong đời nữa."s
- Hãy nhận thức được rằng trong vài ngày tới, sẽ có một kẻ phá hoại porn nhỏ bé bên trong dạ dày bạn đấy. Có khi bạn chỉ nhận thức được cái cảm giác muốn có một lần xem porn. Con tiểu quỷ porn đó đã được nhắc đến như là cơn thèm khát nhẹ nhàng về thể xác đối với dopamine. Nhưng điều này không chính xác, và điều quan trọng là phải hiểu tại sao. Bởi vì phải mất đến ba tuần thì con tiểu quỷ đó mới chết hẳn, mấy người đã dừng xem porn hay tin rằng con tiểu quỷ đó sẽ tiếp tục thèm khát sau lần truy cập hậu cung ảo cuối cùng, và do đó họ phải sử dụng ý chí để chống lại sự cám dỗ trong suốt giai đoạn này. Không phải vậy đâu, cơ thể không hề thèm khát dopamine do porn kích hoạt đâu; chỉ có não bộ mới thèm khát thôi.
Nếu bạn thực sự có cái cảm giác muốn "xem một lần" trong vài ngày tới, bộ não của bạn có một lựa chọn đơn giản thôi. Nó có thể hoặc là giải thích cái cảm giác đó đúng với bản chất thực sự của nó — một cảm giác trống rỗng, bất an bắt nguồn từ lần truy cập đầu tiên vào một trang web porn và tiếp tục được duy trì bởi mỗi lần truy cập tiếp theo, và tự nhủ với bản thân "TUYỆT VỜI! TÔI ĐÃ LÀ NGƯỜI KHÔNG XEM PORN RỒI!"
Hoặc là, bạn có thể bắt đầu thèm khát porn và chịu đựng khổ sở trong suốt phần đời còn lại. Nghĩ mà xem, làm như thế có phải là quá ngu ngốc không cơ chứ? Vừa nói "Mình không bao giờ muốn xem porn nữa" xong lại dành cả phần đời còn lại để nói "Mình thèm truy cập hậu cung quá"? Đấy là cái kiểu mà mấy người nghiện dùng phương pháp ý chí hay làm, để rồi lại cảm thấy khốn khổ. Dành cả phần đời còn lại để buồn rầu ủ rũ vì một thứ mà họ đang hết sức hy vọng là mình sẽ không bao giờ có lại được. Bảo sao mà ít người thành công đến thế, mà số người hiếm hoi thành công được thì cũng chẳng thể cảm thấy hoàn toàn tự do.
'Hãy hình dung rõ ràng bức tranh tinh thần này trong tâm trí bạn, vì nó có thể khá hữu ích trong việc vượt qua sức mạnh của các kích thích bên ngoài làm phiền bạn. Hãy hình dung bản thân bạn đang ngồi yên lặng, mặc cho điện thoại reo, phớt lờ tín hiệu của nó, không hề lay chuyển bởi mệnh lệnh của nó. Mặc dù bạn nhận thức được nó, bạn không còn bận tâm hay tuân theo nó nữa. Cũng hãy khắc sâu vào tâm trí bạn cái thực tế rằng bản thân tín hiệu bên ngoài không có quyền lực gì đối với bạn cả, không có quyền lực nào để lay chuyển bạn cả. Trong quá khứ, bạn đã tuân theo nó, phản ứng với nó, hoàn toàn chỉ là do thói quen thôi. Nếu bạn muốn, bạn hoàn toàn có thể hình thành một thói quen mới là không phản ứng lại nó.
'Cũng nên lưu ý rằng việc bạn không phản ứng lại không bao gồm việc làm điều gì đó, hoặc nỗ lực, hoặc chống cự hay chiến đấu, mà là không làm gì cả — là thư giãn mà không làm gì cả. Bạn chỉ đơn giản là thư giãn, phớt lờ tín hiệu và để cho tiếng gọi của nó trôi qua mà không được để ý đến. Tiếng chuông điện thoại là một phép loại suy mang tính biểu tượng cho bất kỳ và mọi kích thích bên ngoài nào khác mà bạn thường quen giao quyền kiểm soát cho chúng và bây giờ bạn chọn cách cố ý thay đổi thói quen đó.'
--- Maxwell Maltz, The New Psycho Cybernetics Ch. 12.
Chính sự nghi ngờ và chờ đợi mới khiến việc dừng xem porn trở nên khó khăn, vậy nên đừng bao giờ nghi ngờ quyết định của bạn vì bạn biết rằng đó là một quyết định đúng đắn. Nếu bạn bắt đầu nghi ngờ nó, bạn sẽ tự đặt mình vào một tình thế "không ai thắng". Khốn khổ vì thèm muốn một lần truy cập, nhưng lại không thể có được. Bất kể bạn đang sử dụng hệ thống nào, bạn đang cố gắng đạt được điều gì khi dừng xem porn vậy? Không bao giờ xem lại nữa ư? Không phải! Nhiều người đã dừng xem porn làm được điều đó thật đấy nhưng lại sống cả phần đời còn lại với cảm giác thiếu thốn.
Vậy sự khác biệt giữa người nghiện và người không xem porn là gì? Người không xem porn không có bất kỳ nhu cầu hay ham muốn xem porn nào cả, họ không thèm khát và không cần phải sử dụng ý chí để không xem Porn. Đấy là những gì bạn đang cố gắng đạt được và bạn hoàn toàn có khả năng làm được điều đó. Bạn không cần phải chờ đợi để hết thèm khát porn hoặc trở thành một người không xem porn, mọi chuyện đã hoàn tất ngay khi bạn đóng cái cửa sổ trình duyệt cuối cùng đó lại, cắt đứt nguồn cung cấp dopamine. BẠN ĐÃ LÀ MỘT NGƯỜI KHÔNG XEM PORN HẠNH PHÚC RỒI ĐẤY!
Bạn sẽ luôn là một người không xem porn hạnh phúc miễn là:
- Bạn không bao giờ nghi ngờ quyết định của mình.
- Bạn không chờ đợi để trở thành một người không xem porn. Nếu bạn làm vậy, bạn sẽ chỉ đơn thuần là chờ đợi một điều gì đó không bao giờ xảy ra và tự tạo ra một nỗi ám ảnh trong bản thân thôi.
- Bạn không cố gắng không nghĩ về porn hoặc chờ đợi 'khoảnh khắc bừng tỉnh' đến, tự tạo ra một nỗi ám ảnh.
- Bạn không sử dụng các loại hình porn thay thế.
- Bạn nhìn nhận tất cả những người nghiện khác đúng với bản chất thật của họ và thương hại họ chứ không phải ghen tị với họ.
Dù là ngày tốt hay ngày tồi tệ, đừng thay đổi cuộc sống của bạn chỉ vì bạn đã dừng xem porn. Nếu bạn làm vậy, bạn sẽ đang thực hiện một sự hy sinh thực sự trong khi không cần thiết phải như vậy. Hãy nhớ rằng, bạn không hề từ bỏ cuộc sống. Bạn không hề từ bỏ bất cứ thứ gì cả. Ngược lại, bạn đã tự chữa khỏi cho mình khỏi một căn bệnh khủng khiếp và thoát ra được cái lồng giam xảo quyệt (insidious prison) ấy. Khi ngày tháng trôi qua và sức khỏe của bạn — cả về thể chất lẫn tinh thần — được cải thiện, những khoảnh khắc thăng hoa sẽ trở nên thăng hoa hơn và những khoảnh khắc tồi tệ sẽ bớt tồi tệ hơn so với khi bạn còn là một người nghiện. Bất cứ khi nào bạn nghĩ về porn trong vài ngày tới hoặc phần còn lại của cuộc đời mình, hãy nghĩ:
"TUYỆT VỜI! TÔI LÀ NGƯỜI KHÔNG XEM PORN RỒI!"
Một cảnh báo cuối cùng
Không một người nghiện nào, nếu được trao cơ hội quay ngược thời gian trở về thời điểm trước khi họ bị nghiện, với kiến thức mà họ có được bây giờ, lại chọn bắt đầu nghiện cả. Hàng vạn người đã dừng xem porn thành công trong nhiều năm đang sống một cuộc sống hoàn toàn hạnh phúc, chỉ để rồi lại bị mắc bẫy một lần nữa. Tôi tin rằng cuốn sách này sẽ giúp bạn thấy việc dừng xem porn tương đối dễ dàng. Nhưng hãy cảnh giác, những người nghiện thấy việc dừng xem porn dễ dàng cũng thấy việc bắt đầu lại dễ dàng không kém. Đừng rơi vào cái bẫy này.
Dù bạn đã dừng xem porn được bao lâu hoặc bạn tự tin đến đâu rằng mình sẽ không bao giờ bị nghiện lại, hãy đặt ra một quy tắc cho cuộc đời là không xem porn vì bất kỳ lý do gì. Hãy chống lại những ám chỉ và bóng gió trên các phương tiện truyền thông, và hãy nhớ rằng họ đang cố gắng thúc đẩy hình ảnh 'cởi mở' của mình bằng cách đưa porn trở thành mainstream, mà không nhận ra rằng porn và thủ dâm cưỡng chế là kẻ giết chết các mối quan hệ và cảm giác hạnh phúc cá nhân của vô số đàn ông và số lượng phụ nữ ngày càng tăng.
Hãy nhớ rằng lần "xem một lúc" hoặc truy cập đầu tiên đó sẽ chẳng mang lại lợi ích gì cho bạn đâu. Bạn sẽ không có cơn đau cai nghiện nào để giải tỏa cả và nó sẽ chỉ khiến bạn cảm thấy tồi tệ thôi. Những gì nó sẽ làm là đưa cái thú vui của cảm giác thỏa mãn dopamine trở lại tâm trí và não bộ bạn, và một giọng nói nhỏ sau gáy bạn sẽ lại nói với bạn rằng bạn muốn có thêm một lần xem nữa. Rồi lúc đó bạn lại phải lựa chọn giữa việc chịu khó một chút, hoặc là bắt đầu lại toàn bộ cái chuỗi dơ bẩn đó một lần nữa.
Chương 29: Phản hồi
Cuộc chiến này không phải là chống lại những người nghiện porn, mà là chống lại cái bẫy do ngành công nghiệp porn tạo ra. Tôi tham gia vào cuộc chiến này đơn giản vì tôi muốn như vậy. Mỗi khi nghe tin có người nghiện nào đó thoát khỏi "nhà tù" porn, tôi đều cảm thấy rất vui mừng. Tuy nhiên, niềm vui này cũng đi kèm với sự bực dọc, chủ yếu xuất phát từ hai kiểu người nghiện porn. Mặc dù tôi đã cảnh báo trong chương trước, tôi vẫn không khỏi ngạc nhiên khi thấy nhiều người cảm thấy việc dừng xem porn rất dễ dàng, nhưng sau đó lại tái nghiện và nhận ra rằng lần sau thì việc cai lại trở nên vô cùng khó khăn.
Nó giống như việc bạn thấy ai đó đang chìm trong đầm lầy và sắp chết đuối. Bạn lao ra cứu họ, họ rất biết ơn bạn, nhưng sáu tháng sau họ lại lao xuống đầm lầy lần nữa. Những người nghiện cảm thấy dừng xem porn dễ dàng rồi lại dễ tái nghiện là một vấn đề đáng lo ngại. Một khi bạn đã được tự do, XIN HÃY NHỚ KỸ, ĐỪNG MẮC PHẢI SAI LẦM TƯƠNG TỰ. Mọi người thường lầm tưởng rằng những người này tái nghiện vì họ vẫn còn nghiện và thiếu dopamine. Nhưng thực tế không phải vậy, họ tái nghiện vì cảm thấy việc dừng xem porn quá dễ dàng, dẫn đến việc họ đánh mất nỗi sợ đối với porn. Họ nghĩ rằng, "Mình xem một vài lần chắc cũng không sao, nếu có nghiện lại thì mình cai lại cũng dễ thôi."
Đáng tiếc là thực tế không đơn giản như vậy. Cai nghiện porn có thể dễ dàng, nhưng kiểm soát cơn nghiện lại là điều không thể. Yếu tố then chốt để dừng xem porn thành công là không xem porn nữa.
Việc mọi người bị mắc bẫy porn lần nữa thường xuất phát từ việc họ hiểu sai chữ "dễ" (Easy) trong EasyPeasy.
Hãy hình dung một người đang ngồi trên sàn bê tông lạnh lẽo của một căn phòng băng giá. Trên bức tường đối diện là một cửa sổ hé mở khung cảnh mùa xuân tươi đẹp bên ngoài — cây cối lay động nhẹ nhàng, chim hót líu lo — và ngay cạnh đó là một cánh cửa không khóa.
Để thoát khỏi căn phòng băng giá đó, có cần ý chí mạnh mẽ không? Không hề. Thoát ra ngoài có khó hơn ở lại không? Chắc chắn là không. Vậy thì, liệu có ai tỉnh táo mà lại tự đẩy mình vào tình huống đó, tự chuốc lấy hàng tháng hay hàng năm trời khó chịu, trừ khi họ bị lừa không?
EasyPeasy giúp hé mở bức màn, để người nghiện có thể nhìn rõ ràng ra thế giới bên ngoài và loại bỏ những ảo tưởng về việc thế giới bên ngoài đáng sợ như thế nào, và việc họ đang thoải mái ra sao trong căn phòng băng giá đó.
Kiểu người nghiện khác gây bực dọc là những người quá sợ hãi không dám thử dừng xem porn, hoặc nếu có thử thì lại cảm thấy quá khó khăn. Những khó khăn thường gặp bao gồm:
Sợ thất bại
Thất bại không có gì đáng xấu hổ, nhưng việc không dám thử mới là điều đáng trách. Hãy nghĩ xem bạn có thể trốn tránh được điều gì? Điều tồi tệ nhất có thể xảy ra là bạn thất bại, nhưng ngay cả khi đó, tình cảnh của bạn cũng không tệ hơn bây giờ. Hãy nghĩ đến việc bạn sẽ cảm thấy tuyệt vời như thế nào nếu thành công. Nếu bạn không thử, bạn đã tự định đoạt thất bại cho mình rồi.
Sợ đau và sợ khổ:
Đừng quá lo lắng về điều đó. Hãy tự hỏi: điều gì tồi tệ có thể xảy ra nếu bạn không bao giờ xem porn nữa? Chắc chắn là không có gì cả. Ngược lại, những điều tồi tệ sẽ xảy ra nếu bạn tiếp tục xem; hãy đọc lại những ghi chú về Canh Bạc của Pascal. Trong mọi trường hợp, sự hoảng loạn chỉ là do dopamine gây ra và nó sẽ sớm qua đi. Lợi ích lớn nhất là bạn sẽ rũ bỏ được nỗi sợ hãi đó. Bạn có thực sự tin rằng những người nghiện porn sẵn sàng chấp nhận tình trạng "súng ống" ngày càng yếu kém, khả năng "lâm trận" thất thường, hay chỉ là những khoái lạc ảo mà họ có được từ porn? Nếu bạn cảm thấy hoảng loạn, hãy hít thở sâu. Nếu bạn đang ở với người khác và họ khiến bạn cảm thấy tiêu cực, hãy rời khỏi họ và tìm một nơi yên tĩnh như nhà để xe hoặc văn phòng trống.
Nếu bạn muốn khóc, đừng kìm nén. Khóc là cách tự nhiên để giải tỏa căng thẳng. Chưa ai khóc xong mà lại không cảm thấy dễ chịu hơn. Một trong những điều tồi tệ chúng ta dạy thanh niên là đừng khóc. Bạn có thể thấy họ cố gắng kìm nén nước mắt, hãy nhìn hàm răng nghiến chặt của họ. Chúng ta tự dạy mình không được thể hiện cảm xúc, nhưng chúng ta không sinh ra để kìm nén chúng. Hãy hét lên, la hét hoặc nổi cơn điên lên. Đá vào cái gì đó cũng được. Hãy xem cuộc chiến này như một trận đấu quyền anh mà bạn không thể thua. Không ai ngăn được thời gian, mỗi khoảnh khắc trôi qua, con tiểu quỷ bên trong bạn lại càng suy yếu. Hãy tận hưởng chiến thắng của bạn.
Không làm theo hướng dẫn
Thật khó tin, nhưng có những người nghiện lại nói rằng phương pháp này không hiệu quả với họ. Sau đó, họ kể rằng họ đã bỏ qua không chỉ một mà gần như tất cả các hướng dẫn. Để rõ ràng, tôi đã tóm tắt các hướng dẫn này thành một danh mục kiểm tra ở cuối chương này.
Hiểu sai hướng dẫn
Những vấn đề chính thường gặp có vẻ là:
"Tôi không thể ngừng nghĩ về porn."
Đương nhiên là bạn không thể, và nếu bạn cố gắng làm vậy, bạn sẽ chỉ tự tạo ra một nỗi ám ảnh, dẫn đến sự khó chịu. Nó giống như việc cố gắng đi vào giấc ngủ vào ban đêm: càng cố ngủ, lại càng không ngủ được. Không sao cả nếu bạn nghĩ về porn phần lớn thời gian trong ngày, điều quan trọng là bạn đang nghĩ gì về nó. Nếu bạn nghĩ "Mình thích xem porn quá" hoặc "Đến bao giờ tôi mới được tự do?", bạn sẽ cảm thấy khó chịu. Nhưng nếu bạn thay vào đó nghĩ "TUYỆT VỜI! TÔI ĐƯỢC TỰ DO RỒI!", bạn sẽ cảm thấy hạnh phúc ngay lập tức.
"Đến bao giờ con tiểu quỷ porn mới biến mất hoàn toàn?"
Dopamine dư thừa sẽ rút khỏi cơ thể khá nhanh, nhưng ta không thể biết chính xác khi nào cơ thể sẽ hết hoàn toàn cái cảm giác khó chịu nhẹ do thiếu hụt dopamine. Cảm giác trống rỗng, bất an đó cũng tương tự như cảm giác đói, buồn chán hoặc căng thẳng thông thường. Porn chỉ khuếch đại những cảm giác này lên mà thôi. Đó là lý do tại sao những người dừng xem porn bằng ý chí không bao giờ dám chắc liệu mình đã dừng xem porn hoàn toàn hay chưa, ngay cả khi cơ thể họ đã hết chịu đựng cơn vật vã cai dopamine. Nếu họ đang trải qua cơn đói hoặc căng thẳng thông thường, bộ não của họ vẫn mách bảo rằng đây là lý do chính đáng để đòi hỏi lần xem porn mà họ "xứng đáng" được hưởng. Vấn đề là bạn không cần phải chờ đợi cơn thèm khát biến mất, vì nó rất nhẹ, đến mức chúng ta thậm chí không nhận ra sự tồn tại của nó, chúng ta chỉ cảm nhận được nó như một mong muốn thoáng qua. Khi bạn rời khỏi phòng khám nha khoa, bạn có ngồi chờ đến khi hết đau răng không? Chắc chắn là không, bạn cứ tiếp tục cuộc sống của mình. Ngay cả khi răng bạn vẫn còn đau, bạn vẫn có thể cảm thấy vui vẻ.
Đừng ngồi chờ đợi cơn vật vã qua đi, vì bạn sẽ tự tạo ra sự nghi ngờ bằng cách liên tục tự hỏi bản thân "Bao giờ thì chuyện này mới kết thúc? Mình có thực sự tự do chưa nếu mình không cảm thấy khác biệt gì?" Chính nỗi sợ hãi mới là cơn đau thực sự. Việc ngồi chờ đợi cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn sau khi dừng xem porn chỉ tạo ra sự nghi ngờ. Cơn vật vã rất nhẹ, khó nhận ra trừ khi bạn sợ hãi nó. Sự cải thiện thần kinh diễn ra từ từ, nên nếu bạn cứ chờ đợi để cảm thấy khác biệt, bạn sẽ có cảm giác như chẳng có gì đang xảy ra, và điều này càng làm tăng thêm sự nghi ngờ.
"Khoảnh khắc bừng tỉnh vẫn chưa đến."
Nếu bạn cứ chờ đợi nó, bạn chỉ đang tạo ra một nỗi ám ảnh khác. Tôi đã từng dừng xem porn được ba tuần bằng phương pháp ý chí. Hôm nọ, tôi trò chuyện với một người bạn cũ, anh ấy hỏi tôi dạo này thế nào.
"Tôi đã trụ được ba tuần rồi", tôi đáp.
Anh ấy ngạc nhiên hỏi lại, "Ý cậu là sao, 'trụ được ba tuần' là sao?"
Tôi giải thích, "Thì tôi dừng xem porn lại được ba tuần rồi."
Anh ấy nói, "Thế rồi cậu định làm gì tiếp theo? Định 'trụ' cả đời luôn à? Cậu còn chờ đợi gì nữa, cậu làm được rồi mà. Cậu đã là người không xem porn rồi."
Tôi thầm nghĩ, "Nó nói đúng, mình còn chờ đợi gì nữa?" Đáng tiếc là do chưa thực sự hiểu rõ về cái bẫy porn, tôi đã sớm quay lại con đường cũ. Nhưng tôi đã khắc ghi ý tưởng đó vào đầu. Bạn trở thành người không xem porn khi bạn đóng trình duyệt. Điều quan trọng là trở thành một người không xem porn hạnh phúc ngay từ đầu.
"Tôi vẫn thèm porn quá"
Nếu vậy thì bạn bị đần đấy. Làm sao bạn có thể vừa tuyên bố muốn trở thành người không xem porn, vừa nói rằng bạn thèm xem porn? Lươn lẹo. Nếu bạn nói bạn muốn xem porn, chẳng khác nào bạn đang nói rằng bạn muốn làm người nghiện porn. Người không xem porn sẽ không bao giờ muốn truy cập những trang web porn bẩn thỉu đó. Bạn đã biết rõ mình muốn trở thành người như thế nào, vậy thì đừng tự hành hạ bản thân nữa.
"Tôi cảm thấy như mình đang tự tách mình ra khỏi cuộc sống."
Tại sao lại như vậy? Tất cả những gì bạn cần làm chỉ là ngừng tự hủy hoại bản thân và bắt đầu phục hồi năng lượng. Bạn không cần phải ngừng sống. Vấn đề đơn giản là trong vài ngày tới, bạn sẽ trải qua một chút "xáo trộn" trong cuộc sống. Cơ thể sẽ hơi bức rức vì thiếu cái cảm giác hưng phấn do dopamine mang lại. Chỉ thế thôi. Hãy nhớ kỹ: bạn không hề tệ hơn trước. Đây là cái cảm giác bạn đã phải chịu đựng cả đời, mỗi khi bạn ngủ, đi siêu thị hay thư viện. Khi còn là người nghiện porn, có vẻ như bạn không nhận ra điều này, nhưng nếu bạn không dừng xem porn, bạn sẽ phải tiếp tục chịu đựng nỗi khổ sở này đến hết đời.
Porn và cực khoái không tạo ra những khoảnh khắc đáng nhớ, chúng tước đoạt những khoảnh khắc đó khỏi bạn. Ngay cả khi cơ thể bạn vẫn còn thèm khát dopamine, những bữa ăn và những buổi giao lưu xã hội vẫn rất tuyệt vời. Cuộc sống vốn đã tuyệt vời — hãy thoải mái tham gia các sự kiện xã hội, kể cả khi ở đó có vũ công thoát y. Hãy nhớ rằng bạn không bị tước đoạt điều gì, chính họ mới là người đang bị tước đoạt. Ai trong số họ mà chẳng muốn được ở vị trí của bạn, nếu họ biết được (if only they knew). Hãy tận hưởng cảm giác mình là trung tâm của sự chú ý. Thoát nghiện porn là một chủ đề trò chuyện thú vị, bạn sẽ có một niềm vui bí mật mà họ không thể có được. Bạn bè và đồng nghiệp sẽ ngạc nhiên khi thấy bạn, một người vốn rụt rè và mệt mỏi, giờ đây lại trở nên vui vẻ và tràn đầy năng lượng. Bạn sẽ tận hưởng cuộc sống ngay từ đầu; không cần phải ghen tị với những người "săn gái" ở các bữa tiệc, chính họ mới là người phải ghen tị với bạn — nếu họ biết được.
"Tôi cảm thấy khó chịu và bực bội."
Điều này là do bạn không làm theo hướng dẫn. Hãy xem lại xem bạn đã bỏ qua hướng dẫn nào. Có người hiểu và tin mọi điều được viết ra, nhưng vẫn bắt đầu với cảm giác u ám và bi quan, như thể có điều gì đó tồi tệ sắp xảy ra. Bạn không chỉ đang làm những gì bạn muốn, mà còn đang làm những gì mọi người nghiện porn trên hành tinh này đều muốn làm. Với bất kỳ phương pháp dừng xem porn nào, người dừng xem porn đều đang cố gắng đạt được một tâm thế nhất định. Vì vậy, mỗi khi một ý nghĩ liên quan đến porn xuất hiện trong đầu, hãy "chấm dứt" nó bằng câu "TUYỆT VỜI! TÔI ĐƯỢC TỰ DO RỒI!". Nếu đó là mục tiêu của bạn, vậy thì còn chần chừ gì nữa? Hãy bắt đầu với tâm thế đó và đừng bao giờ đánh mất nó. Bạn không còn lựa chọn nào khác.
"Tôi đã có một tuần / tháng / sáu tháng tốt đẹp nhưng rồi lại rơi vào bẫy."
Hãy nhớ rằng, nỗi sợ hãi mới là cơn đau thực sự. Đầu hàng trước một cơn đau chỉ càng làm gia tăng nỗi sợ hãi, nuôi dưỡng con tiểu quỷ đã suy yếu và thành công trong việc hù dọa người không xem porn tin rằng mình sẽ bị nghiện cả đời. Thực tế, quan điểm của họ về sự tẩy não vẫn chưa thay đổi, và họ lại tiếp tay cho quá trình suy nghĩ dựa trên dopamine. Về bản chất, đây là "lùi để tiến", nhưng lại là một thất bại trong việc tuân theo hướng dẫn. Hãy xem lại bạn đã bỏ qua hướng dẫn nào dưới đây và hãy vui vẻ lên.
Danh sách kiểm tra (Checklist)
Nếu bạn làm theo các hướng dẫn này, bạn sẽ không thể thất bại:
- Hãy long trọng thề rằng bạn sẽ không bao giờ, không bao giờ truy cập online harem HOẶC chấp nhận ảnh tĩnh (static) HOẶC dung thứ cho hình ảnh khiêu dâm HOẶC bất cứ thứ gì chứa kích thích siêu thường, và hãy giữ vững lời thề đó.
- Hãy làm rõ điều này trong tâm trí bạn: Bạn hoàn toàn không phải từ bỏ bất cứ điều gì cả. Không phải nó có nghĩa là bạn sẽ khấm khá hơn khi là người không PMO (điều này hiển nhiên là đúng và bạn đã biết từ lâu rồi); cũng không có nghĩa là dù không có lý do chính đáng để PMO, bạn vẫn nhận được một chút khoái lạc hay chỗ dựa tinh thần nào đó từ nó, vì nếu không thì bạn đã không nghiện. Điều này có nghĩa là: không có bất kỳ khoái lạc hay chỗ dựa tinh thần thực sự nào trong PMO cả. Nó chỉ là một ảo ảnh, giống như việc tự đập đầu vào tường để rồi cảm thấy sướng khi ngừng lại.
- Không có cái khái niệm nào cho "a confirmed PMOer". Bạn chỉ là một trong hàng trăm triệu người đã rơi vào cái bẫy tinh vi này. Giống như hàng triệu người đã từng PMO khác mà trước đây cứ nghĩ rằng mình không thể thoát ra được, bạn cũng đã thoát ra được rồi.
- Nếu bất kỳ lúc nào trong cuộc đời bạn phải cân nhắc lợi hại của PMO, kết luận chắc chắn sẽ luôn là "Đừng cân đo đong đếm nữa. Mày là một thằng ngu". Không gì có thể thay đổi điều đó. Nó luôn luôn là như vậy và sẽ luôn là như vậy. Một khi bạn đã đưa ra quyết định mà bạn biết là đúng đắn, đừng bao giờ tự hành hạ bản thân bằng cách nghi ngờ nó. Canh bạc của Pascal hoàn toàn đúng khi áp dụng vào PMO: không có nguy cơ thua lỗ, cơ hội đạt được lợi nhuận rất cao, và cơ hội tránh được thua lỗ cũng rất cao.
- Đừng cố gắng không nghĩ về porn, hoặc lo lắng rằng bạn đang nghĩ về Porn liên tục. Bất cứ khi nào bạn nghĩ về nó, dù là hôm nay, ngày mai hay trong suốt quãng đời còn lại, hãy nghĩ "CÒN GÌ TUYỆT HƠN KHI ĐÃ THOÁT ĐƯỢC KHỎI KIẾP NÔ LỆ TÙ ĐẦY PORN"
- Tuyệt đối không sử dụng bất kỳ hình thức porn thay thế nào. Tuyệt đối không thách thức bản thân bằng cách để laptop/điện thoại cảm ứng bên cạnh khi ngủ. Tuyệt đối không né tránh kịch, phim ảnh hay tạp chí. Tuyệt đối không thay đổi lối sống của bạn dưới bất kỳ hình thức nào chỉ vì bạn đã dừng xem porn. Nếu bạn tuân theo các hướng dẫn trên, bạn sẽ sớm trải nghiệm 'khoảnh khắc bừng tỉnh', nhưng:
- Đừng ngồi chờ đợi 'khoảnh khắc bừng tỉnh' đến. Hãy cứ sống cuộc sống của bạn, tận hưởng những khoảnh khắc vui vẻ và đối diện với những khó khăn. Bạn sẽ thấy khoảnh khắc đó sẽ tự tìm đến bạn.
Chương 30: Giúp đỡ những người đang trên con tàu đắm
Gần đây, cộng đồng người nghiện porn bắt đầu cảm thấy hoang mang. Họ cảm nhận được sự thay đổi trong cách nhìn nhận về porn từ cả nam giới và nữ giới. Bản chất gây nghiện của porn ngày càng được nghiên cứu sâu rộng, và giờ đây, người ta đã công nhận rằng nó khác biệt so với các hình thức porn truyền thống. Sự dễ dàng truy cập và tính sẵn có của nó đang gióng lên hồi chuông cảnh báo ngay cả đối với những người ủng hộ porn. Họ cũng nhận thấy rằng những cuộc thập tự chinh vì tự do ngôn luận và tư tưởng của họ đang bị nhiều thế lực lợi dụng. Môi trường internet không bóng cảnh sát khiến việc thực thi các quy định về độ tuổi đối với các kích thích siêu thường trở nên gần như bất khả thi. Thật đáng tiếc khi tình trạng này chưa thể chấm dứt trong tương lai gần, nhưng hàng trăm ngàn người nghiện đã và đang nỗ lực dừng xem porn, và phần lớn những người nghiện cũng đã nhận thức được các nghiên cứu chỉ ra sự tương đồng giữa porn và nghiện chất kích thích. Mỗi khi có người rời bỏ con tàu đắm, những người còn lại trên con tàu đắm ấy càng cảm thấy bất an và khổ sở hơn.
Bản thân mỗi người nghiện porn đều hiểu rõ rằng việc tự huyễn hoặc bản thân và dành thời gian dán mắt vào những hình ảnh 2D, "siêu kích thích" bộ não của họ, đồng thời phát triển các đường dẫn thần kinh khiến khả năng đàn ông ngày càng suy yếu, là một hành động hết sức lố bịch. Nếu bạn vẫn chưa thấy nó vô lý đến mức nào, hãy thử mang một cuốn tạp chí khiêu dâm ra giữa quảng trường trung tâm và trò chuyện với nó. Rồi tự hỏi: có gì khác biệt? Câu trả lời rất đơn giản: Chỉ một điều thôi. Bạn không thể tìm thấy niềm vui của sự ấm áp và thân mật đích thực theo cách đó. Nếu bạn có thể từ bỏ việc mua rượu bia và thuốc lá mỗi khi đi mua sắm, thì bạn chắc chắn cũng có thể bỏ việc truy cập hậu cung ảo. Người nghiện porn không thể tìm ra bất kỳ lý do chính đáng nào để biện minh cho hành vi xem porn, nhưng họ cảm thấy bớt "ngu ngốc" hơn khi những người khác cũng làm như vậy.
Người nghiện porn thường xuyên nói dối về thói quen của họ, không chỉ với các nhà nghiên cứu và những người xung quanh, mà còn với chính bản thân họ. Họ buộc phải làm như vậy — sự tẩy não là điều tối cần thiết nếu họ muốn giữ lại chút tự trọng nào đó. Họ cảm thấy cần phải biện hộ cho "thói quen" của mình, không chỉ với bản thân, mà còn với cả những người không xem porn. Họ không ngừng tuyên truyền về những lợi ích ảo tưởng của porn bằng những cách thật "tinh tế".
Nếu một người dừng xem porn bằng ý chí, họ vẫn luôn cảm thấy mất mát và dễ trở nên bi quan, than vãn. Điều này chỉ càng củng cố thêm quan điểm của những người nghiện khác rằng việc họ tiếp tục xem porn là hợp lý. Ngược lại, nếu người dừng xem porn thành công trong việc rũ bỏ thói quen này, họ sẽ cảm thấy biết ơn vì không còn phải sống cuộc đời tự "huyễn hoặc" hay lãng phí năng lượng, và không cần phải biện minh cho bản thân mình nữa. Hãy nhớ rằng, chính nỗi sợ hãi mới là thứ trói buộc người nghiện porn vào "vũng lầy". Chỉ khi dừng xem porn, họ mới bắt đầu nghi ngờ hành vi của mình. Hãy giúp đỡ những người nghiện porn bằng cách xua tan nỗi sợ hãi của họ. Hãy chia sẻ với họ về sự tuyệt vời của cuộc sống tự do, về cảm giác thức dậy mỗi sáng với sự sảng khoái và tràn đầy năng lượng thay vì sự uể oải và ghê tởm bản thân, về sự giải phóng khỏi cảnh nô lệ, về khả năng tận hưởng cuộc sống trọn vẹn và xua tan bóng tối u ám. Hoặc cách tốt nhất là hãy khuyến khích họ đọc cuốn sách này.
Điều quan trọng là không được hạ thấp giá trị của một người nghiện porn đã có gia đình bằng cách ám chỉ rằng họ đang cố tình hủy hoại mối quan hệ của mình, hoặc hành động đó là dối trá hay thiếu đạo đức. Có một quan niệm sai lầm phổ biến rằng người đã từng nghiện porn là người tệ hại nhất trong khía cạnh này. Quan niệm này có phần đúng, nhưng thường là do phương pháp dừng xem porn bằng ý chí gây ra. Bởi vì người đã dừng xem porn — dù đã từ bỏ được thói quen — vẫn giữ lại một phần sự tẩy não và tin rằng mình đã hy sinh một điều gì đó. Họ cảm thấy dễ bị tổn thương và cơ chế phòng vệ tự nhiên của họ là công kích những người nghiện porn.
Hành động này có thể giúp nâng cao lòng tự trọng của người đã dừng xem porn, nhưng lại không có lợi cho người nghiện porn. Nó chỉ khiến họ cảm thấy bị dồn vào chân tường, trở nên khổ sở hơn và do đó càng thôi thúc nhu cầu xem porn. Mặc dù sự thay đổi trong thái độ của giới y học đối với porn là một trong những động lực chính khiến nhiều người nghiện tìm đến dừng xem porn, nhưng điều này không hề giúp việc dừng xem porn trở nên dễ dàng hơn. Thậm chí, nó còn khiến quá trình này trở nên khó khăn hơn. Ngày nay, đa số người nghiện nghĩ rằng họ dừng xem porn vì lý do sức khỏe. Nhưng thực ra, đó không hẳn là sự thật.
Mặc dù nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng rõ ràng là một lý do quan trọng để dừng xem porn, người nghiện đã tự hủy hoại khả năng sinh lý của mình trong nhiều năm mà không hề nao núng. Lý do chính khiến người nghiện hiện nay đang tìm cách dừng xem porn là vì xã hội đang dần nhận ra bản chất thật sự của porn: một dạng nghiện ngập. Thái độ của xã hội đang thay đổi: nhiều bạn đời ngày nay sẽ đặt câu hỏi nếu bạn cứ khư khư ôm cái điện thoại và chùm chăn vào ban đêm.
Lệnh cấm porn hoàn toàn ở một số quốc gia hoặc việc internet không có sẵn là những ví dụ điển hình về tình huống khó xử của những người nghiện thường xuyên di chuyển. Thông thường, họ cho rằng điều đó sẽ giúp họ cắt giảm lượng porn tiêu thụ. Kết quả là thay vì một hoặc hai lần xem porn mỗi ngày, mà cả hai lần xem đều không mang lại sự thỏa mãn, họ lại kiêng khem cả tuần. Tuy nhiên, trong giai đoạn kiêng khem bắt buộc này, họ không chỉ bị dày vò về tinh thần khi phải chờ đợi "phần thưởng", mà cơ thể họ cũng lên tiếng đòi hỏi. Rồi lần xem truy cập hậu cung ảo trở nên vô cùng quý giá khi cuối cùng họ cũng được xem.
Việc kiêng khem bắt buộc không thực sự làm giảm lượng porn tiêu thụ, mà chỉ khiến người nghiện càng "nuông chiều" bản thân hơn khi cuối cùng họ cũng được ở một mình. Tất cả những gì nó làm là khắc sâu vào tâm trí người nghiện về giá trị và sự phụ thuộc của họ vào porn. Khía cạnh nguy hiểm nhất của việc kiêng khem bắt buộc này là tác động của nó đến thanh thiếu niên. Chúng ta cho phép những kẻ lợi dụng "quyền tự do ngôn luận" — tức là các nhà sản xuất porn — nhắm mục tiêu vào những đứa trẻ vị thành niên đáng thương để khiến chúng nghiện ngập ngay từ khi còn nhỏ. Rồi sau đó, vào giai đoạn có lẽ là căng thẳng nhất của cuộc đời chúng, khi mà, trong thế giới ảo tưởng của chúng, chúng cần porn hơn bao giờ hết, chúng ta lại "ép" chúng phải từ bỏ porn vì những tác hại mà chúng đang gây ra cho bản thân.
Nhiều đứa trẻ không thể vượt qua được điều đó và buộc phải, không phải do lỗi của chúng, mà phải mang gánh nặng mặc cảm tội lỗi suốt phần đời còn lại. Nhiều đứa trẻ khác thành công và vui mừng vì điều đó, nhưng chúng lại tự nhủ, "Được thôi. Mình sẽ dừng xem porn tạm thời, rồi sau khi mọi chuyện ổn thỏa, mình sẽ hết nghiện thôi." Rồi đến những áp lực và lo lắng khi tìm kiếm việc làm, cùng những khó khăn khác của tuổi trưởng thành, và đỉnh điểm là khi đi tìm việc làm. Nỗi đau và nỗi sợ hãi qua đi, cảm giác an toàn trở lại, và cơ chế kích hoạt cũ lại tái hoạt động. Một phần sự tẩy não vẫn còn đó, và trước khi mùi laptop mới mua ở văn phòng kịp bay đi, người nghiện đã đứng trước "cánh cửa" dẫn đến hậu cung ảo quen thuộc. Sự hân hoan trong thời điểm đó che lấp đi những cảm xúc tiêu cực, họ không hề có ý định tái nghiện, nhưng chỉ "xem một chút thôi chắc cũng không sao"... Nhưng đã quá muộn! Họ đã tái nghiện.
Cơn thèm khát cũ từ con tiểu quỷ sẽ trỗi dậy, và ngay cả khi họ không tái nghiện ngay lập tức, chứng trầm cảm sau "cơn phê" có lẽ cũng sẽ tìm đến họ. Thật trớ trêu là trong khi người nghiện heroin bị xem là tội phạm, phản ứng của xã hội lại là giúp đỡ những người này. Chúng ta nên có thái độ tương tự đối với những người nghiện porn đáng thương. Họ không hành động như vậy vì họ muốn, mà vì họ nghĩ rằng mình phải làm vậy. Không giống như người nghiện heroin, họ thường phải chịu đựng sự dày vò về tinh thần và thể xác trong nhiều năm. Người ta vẫn thường nói "thà chết luôn còn hơn chết dần chết mòn", vậy nên đừng ghen tị với những người nghiện porn đáng thương. Họ không cần bị trách móc – họ cần được cảm thông.
Chương 31: Lời khuyên dành cho người không xem porn
Hỗ trợ những người khác đọc cuốn này
Điều đầu tiên, bạn hãy ngẫm kĩ lại những nội dung trong cuốn sách này và thật sự hiểu người nghiện porn đang trải qua điều gì. Tuyệt đối tránh ép buộc họ đọc sách bằng cách phán xét rằng họ đang tự hủy hoại sức khỏe hay đang “đùa với lửa”. Họ thừa biết điều đó. Người nghiện porn không xem porn vì thích thú hay ham muốn, mà đó là cách họ xoa dịu bản thân và giữ lại chút tự trọng còn sót lại. Họ làm vậy vì đã trót phụ thuộc vào porn, ảo tưởng rằng nó giúp họ thư giãn, lấy lại can đảm hoặc tự tin (cứ cho là niềm vui hay chỗ dựa tinh thần đi). Họ còn ám ảnh rằng cuộc sống sẽ tẻ nhạt nếu thiếu "tình dục" - ít nhất là theo cách họ nghĩ.Nếu bạn cố ép buộc người nghiện porn dừng lại, họ sẽ cảm thấy như một con thú bị mắc bẫy và càng khao khát hậu cung ảo hơn. Thậm chí, điều này có thể biến họ thành những người nghiện porn bí mật và thổi phồng giá trị của porn trong tâm trí họ.
Thay vào đó, hãy tập trung vào khía cạnh tích cực. Tìm cách giới thiệu họ đến với cộng đồng những người đã dừng xem porn thành công (các blog, diễn đàn, YBOP, NoFap, v.v., nhưng cần thận trọng với những cộng đồng cổ xúy phương pháp ý chí). Hãy để họ lắng nghe những người từng trải chia sẻ rằng họ cũng từng nghĩ mình sẽ nghiện cả đời, và cuộc sống của người không xem porn tươi đẹp hơn như thế nào. Khi bạn khiến họ tin rằng việc dừng xem porn là khả thi, tâm trí họ sẽ dần cởi mở. Sau đó, hãy bắt đầu giải thích về những ảo tưởng do cơn đau cai nghiện tạo ra. Những cảm giác thỏa mãn dopamine không hề giúp họ thăng hoa mà ngược lại, nó hủy hoại sự tự tin, khiến họ trở nên cáu kỉnh và mệt mỏi hơn.
Đến lúc này, có lẽ họ đã sẵn lòng tự mình đọc cuốn sách này. Bạn hãy cho họ biết trước rằng cuốn sách sẽ đề cập đến nhiều vấn đề tế nhị như suy giảm chức năng sinh lý, xuất tinh sớm, rối loạn cương dương, PIED, PE, v.v. Hãy giải thích rằng phương pháp này hoàn toàn khác biệt và những nội dung về bệnh tật chỉ là một phần nhỏ trong tổng thể.
Tóm lại, đừng để cuốn sách này bị bỏ xó. Hãy chia sẻ với bạn bè, nhưng nhớ tế nhị và tránh thái độ áp đặt. Nếu bạn cố gồng mình "chiến thắng" trong cuộc trò chuyện hoặc tranh cãi nảy lửa, bạn chỉ khiến họ cảm thấy xa lánh và khoét sâu thêm nỗi sợ hãi trong lòng họ.
Tôi có nên chia sẻ với nửa kia?
Liệu tôi có nên chia sẻ với vợ, bạn gái hoặc người yêu về thói quen xem porn của mình (với mục đích hỗ trợ quá trình dừng xem porn)? Có nhiều yếu tố cần cân nhắc.
Nếu bạn đã từng thất bại trong việc dừng xem porn bằng ý chí và đã tâm sự với bạn đời, hãy kể cho họ nghe về phương pháp mới này và khuyến khích họ tìm hiểu bằng cách đọc cuốn sách. Họ có thể hỗ trợ, động viên bạn trong giai đoạn thoát nghiện và trở thành chỗ dựa vững chắc khi con tiểu quỷ giở trò cản trở bạn.
Nếu bạn mới nhận ra sự tồn tại của cái bẫy mang tên porn và chưa từng thử dừng xem porn trước đây, hãy tự mình áp dụng EasyPeasy trước. Như tôi đã giải thích, đây nên là một trải nghiệm thú vị. Tuy nhiên, nếu bạn cảm thấy quá khó khăn, hãy tìm kiếm sự giúp đỡ từ người bạn đời. Việc bạn dám mở lòng và bộc lộ sự yếu đuối trước người mình yêu có thể giúp thắt chặt thêm mối quan hệ giữa hai người.
Nếu bạn đang tận hưởng quá trình "vượt ngục" và không gặp trở ngại nào do dự, thì có lẽ không cần thiết phải chia sẻ với người bạn đời. Nếu trước đây, thói quen này không gây ra vấn đề gì trong mối quan hệ, hãy cứ để nó âm thầm biến mất. Tuy nhiên, hãy chuẩn bị tinh thần, có thể người bạn đời sẽ thắc mắc tại sao gần đây bạn trở nên tươi tắn, khỏe khoắn và mạnh mẽ hơn trong chuyện chăn gối.
Người bạn đời của tôi đang dừng xem porn
Porn là kẻ hủy diệt các mối quan hệ một cách tàn bạo, và dù việc dừng xem porn có thể diễn ra ngay lập tức, quá trình hàn gắn cần thời gian. Nhiều người nghiện porn, do những niềm tin lệch lạc từ cơn nghiện, có xu hướng trút giận lên người bạn đời và người thân. Hành vi này có thể biểu hiện qua thao túng tâm lý (gaslighting), nói dối và hành vi thao túng. Không phải người nghiện porn nào cũng vậy, nhưng tình trạng này phổ biến hơn ở giai đoạn nghiện nặng. Mặc dù những hành vi này có thể bắt nguồn từ cơn nghiện porn tiềm ẩn, điều quan trọng là bạn cần hiểu rõ về chúng. Nếu nhận thấy những dấu hiệu này, hãy cân nhắc tìm đến chuyên gia trị liệu về nghiện tình dục.
Nếu bạn đời đang trong giai đoạn cai nghiện, hãy thấu hiểu rằng họ có thể đang trải qua thời kỳ khó khăn, dù họ biểu lộ ra hay không. Tránh xem nhẹ trải nghiệm của họ bằng cách nói rằng dừng xem porn rất dễ, điều đó hãy để họ tự nhủ với bản thân. Thay vào đó, hãy thường xuyên bày tỏ sự tự hào, khen ngợi họ trông tươi tắn hơn, dịu dàng hơn và dễ chịu hơn. Việc duy trì sự động viên này đặc biệt quan trọng, vì sự hưng phấn ban đầu từ nỗ lực dừng xem porn và những lời khen ngợi từ bạn bè, người thân có thể giúp họ tiếp tục tiến bước. Tuy nhiên, sự hưng phấn này thường chóng phai, vì vậy, hãy tiếp tục dành cho họ những lời khen ngợi.
Vì bạn đời không còn nhắc gì đến porn, bạn có thể lầm tưởng rằng họ đã quên và không muốn bạn nhắc lại nữa. Nhưng thường thì, điều ngược lại mới đúng, đặc biệt so với phương pháp ý chí. Người dừng xem porn có xu hướng bị ám ảnh bởi mọi thứ ngoại trừ porn. Vì vậy, đừng ngại nhắc đến chủ đề này và hãy tiếp tục khen ngợi họ (họ sẽ cho bạn biết nếu họ không muốn bạn nhắc đến).
Hãy cố gắng giảm bớt áp lực cho họ trong giai đoạn dừng xem porn, tìm cách làm cho cuộc sống của họ thú vị và vui vẻ hơn. Đây có thể là giai đoạn thử thách cho cả những người không nghiện. Sự cáu kỉnh của một thành viên có thể gây ra khó chịu cho cả gia đình. Vì vậy, hãy chuẩn bị tinh thần cho những thay đổi cảm xúc bất thường. Nếu người dừng xem porn trở nên cáu kỉnh, họ có thể trút giận lên bạn, nhưng đừng phản ứng gay gắt. Chính lúc này, họ cần sự khen ngợi và cảm thông của bạn hơn bao giờ hết. Nếu bản thân bạn cũng cảm thấy khó chịu, điều đó hoàn toàn dễ hiểu, hãy cố gắng đừng thể hiện nó ra bên ngoài.
Một chiêu trò mà người nghiện có thể sử dụng khi dừng xem porn bằng ý chí là nổi cơn thịnh nộ, hy vọng rằng bạn đời hoặc bạn bè sẽ nói: "Em không thể chịu đựng được khi thấy anh khổ sở thế này nữa. Thôi thì, anh cứ quay lại với porn đi cho rồi." Như vậy, người nghiện porn không cần phải "mất mặt" vì họ không "từ bỏ", mà là "được chỉ thị" làm vậy. Nếu người dừng xem porn sử dụng chiêu trò này, tuyệt đối đừng khuyến khích họ tái nghiện. Thay vào đó, hãy nói: "Nếu porn khiến anh trở nên như thế này, thì thật tuyệt vời khi anh sắp được tự do và anh hoàn toàn có đủ can đảm để thoát khỏi cơn nghiện đó mà"
Hãy nhớ rằng, hành trình phục hồi là của cả hai người. Khi người bạn đời dừng xem porn, điều quan trọng là bạn cũng cần có cho mình một mạng lưới hỗ trợ riêng, tập tự chăm sóc bản thân và thiết lập ranh giới rõ ràng. Quá trình này không thể một sớm một chiều, mà cần có sự tin tưởng, giao tiếp cởi mở và có tinh thần trách nhiệm. Viết nhật ký, phát triển sở thích cá nhân và nhất là tham vấn trị liệu tâm lý, sẽ hỗ trợ rất nhiều cho quá trình này.
Tái nghiện
Mục này như một lời cảnh báo cho những ai đang thoát khỏi cái bẫy porn. Cá nhân tôi chưa từng tái nghiện, nhưng tôi sẽ dựa vào kinh nghiệm từ các cuộc phỏng vấn với thành viên cộng đồng và các công cụ từ liệu pháp nhận thức hành vi để làm rõ vấn đề này.
Trước hết, gọi "tái nghiện" là chưa đúng. Tất cả những gì xảy ra chỉ là bạn đã trượt chân và cho con tiểu quỷ ăn một bữa no nê, và con tiểu quỷ này lại bắt đầu kích hoạt con đại quỷ của sự tẩy não. Người nghiện porn khi trượt chân thường nảy sinh một loạt niềm tin phi lý:
- "Mình sẽ không bao giờ thoát khỏi nó được mất" - Thảm họa hóa vấn đề
- "Mình nên/phải tập thể dục, học tập và làm việc hiệu quả mỗi ngày trong cuộc đời mình" (hay còn gọi là Kỳ vọng hoàn hảo)
- "Hôm nay mình đã PMO, vậy thì đọc hết mấy quyển sách và diễn đàn này để làm gì nữa... Mục tiêu của mình là thậm chí không thủ dâm, mà giờ mình lại tái nghiện mất rồi – mình thật vô dụng." - Khả năng chịu đựng sự thất vọng kém
- "Bạn bè/độc giả trên diễn đàn/người khác đã cai PMO được (n) ngày, còn mình thì không, vậy là mình vô vọng rồi. Hôm qua mình cảm thấy ổn vì mình học hành và làm việc chăm chỉ, còn hôm nay thì không... Mình đang tụt dốc không phanh." - So sánh bản thân với người khác
- "Mình không được phép có ý nghĩ tình dục." - Bản thân họ, gia đình hoặc xã hội đã thiết lập những định kiến liên quan đến tình dục. Hãy tự hỏi bản thân xem việc tự trừng phạt bản thân có giúp bạn đạt được mục tiêu không, và liệu bạn có đang tận hưởng hành trình này không?
Những yếu tố cấu thành sự tẩy não của mỗi người nghiện porn dường như vô tận. Bạn hiểu rõ bản thân hơn ai hết, nhưng rõ ràng đây là lỗi của việc không tuân thủ hướng dẫn. Bạn đã từng thấy giá trị ở porn, nhưng giá trị đó thực sự là gì chứ?
Một khía cạnh thường bị bỏ qua là quá trình phá bỏ sự tẩy não cần thời gian. Điều này không làm cho việc thoát porn trở nên khó khăn hơn, nhưng hầu như mọi ngành công nghiệp đều lợi dụng tình dục, và việc chủ động chống lại sự tẩy não là một quá trình đòi hỏi ý thức (ít nhất là thời gian đầu). Vì vậy, cần thời gian để củng cố hoàn toàn những bài học trong cuốn sách này. Thế nên, bạn hãy đọc lại nhiều lần (có thể lướt qua và tập trung vào những chương bạn chưa hiểu rõ), cũng không tốn quá nhiều thời gian của bạn đâu.
Một trải nghiệm khá ngạc nhiên nhưng khá phổ biến ở những người nghiện porn theo đạo khi thoát porn là họ mong muốn mọi chuyện phải khổ sở một chút, như một hình thức chuộc tội. Họ nhận ra việc dừng lại quá dễ, và điều đó khiến họ thấy có lỗi. Nhưng tại sao lại phải tự hành hạ bản thân và làm cho mọi chuyện trở nên khó khăn hơn chứ? Con tiểu quỷ ranh mãnh trong chuyện này lắm.
Hãy tách bản thân khỏi con tiểu quỷ — nó đã được ngành công nghiệp porn cấy vào bạn từ lâu. Hãy tưởng tượng một kẻ bắt nạt đang nổi cơn thịnh nộ trong sân trường. Bạn sẽ đối thoại với kẻ bắt nạt đó như thế nào? Nếu bạn nhượng bộ, bạn chỉ củng cố thêm sức mạnh cho chúng. Một số người cuối cùng lại “đấu đá” với kẻ bắt nạt ấy, càng làm cho sự tẩy não thêm sâu, vì tận gốc họ vẫn chưa thay đổi cách nhìn về chiếc bẫy này. Hãy vực dậy bản thân, xác định điểm sai sót và tiếp tục tận hưởng tự do!
Bạn không phải là những thôi thúc bên trong mình. Thiền chánh niệm là phép thực hành nhận biết các suy nghĩ, và thông qua đó, bạn sẽ tìm thấy những bài học sâu sắc về bản chất của tâm trí. Mình khuyến khích bạn tập thiền nói chung, và thiền rất tương thích với các thực hành tôn giáo. Bạn không thể chiến thắng bằng cách chống lại chính mình, hay con tiểu quỷ bên trong bạn. Bạn cần học cách yêu thương bản thân và chấp nhận toàn bộ hành trình này một cách vô điều kiện.
Nhưng hãy dẹp bỏ ý nghĩ về thất bại sang một bên.
Còn MO (thủ dâm, cực khoái) thì sao?
Con người thủ dâm hàng tỷ năm nay mà có vấn đề gì đâu. Vấn đề chính nằm ở porn chứ không phải thủ dâm.
Tuy nhiên, bạn vẫn có thể nghiện thủ dâm vì những lý do tương tự nghiện porn, như tâm lý "cần lên đỉnh", leo thang về mặt tinh thần, ép buộc quan hệ tình dục và đơn thuần là tìm kiếm khoái lạc thể xác.
Rất có thể porn và thủ dâm đã bén rễ sâu trong tâm trí bạn. Nhiều người nghiện nhận ra họ tái nghiện do thủ dâm với ảo tưởng từ porn. Khi não bộ nối lại dây, sự tẩy não này sẽ phai nhạt, nhưng tốt nhất nên tạm ngưng thủ dâm. Bạn cũng nên tìm kiếm tình dục thực để đẩy nhanh quá trình này.
Đây không phải một chỉ dẫn bắt buộc, nhưng hãy thử cân nhắc điều sau: lợi ích của việc nhịn xuất tinh (semen retention) là không đếm xuế – khả năng tập trung, năng lượng cải thiện, loại bỏ sương mù não ("brain fog"), tự tin tăng lên và nhiều lợi ích khác. Theo kinh nghiệm cá nhân, có sự khác biệt rõ rệt, tất cả nhờ vào cách bạn chuyển hóa nguồn năng lượng tăng thêm này.
Suy đoán và không có cơ sở khoa học vững chắc, những lợi ích này có thể đến từ:
- Sau cực khoái, não giải phóng prolactin, ức chế dopamine.
- Việc ngừng những cơn "dội dopamine" sẽ giúp não nhạy hơn với những niềm vui tự nhiên trong cuộc sống.
- Tinh dịch được máu hấp thụ lại sau 78 ngày, là một trong những chất dinh dưỡng tốt nhất cho cơ thể.
- Chuyển hóa năng lượng tình dục thành thói quen hữu ích mang lại thêm hiệu suất.
Bạn cũng có thể muốn quan hệ tình dục mà không cần đạt cực khoái, như đã đề cập trước đó, đó là một trải nghiệm tình dục tuyệt vời (thường được gọi là Karezza). Bạn có thể củng cố khả năng làm điều này bằng cách thực hành bài tập Kegel. Việc tách biệt các phần tantra và sinh sản trong quan hệ tình dục là một trong những phần thưởng lớn khi thoát khỏi cái bẫy PMO.
Đi ngược lời khuyên thông thường
Phần này hoàn toàn mới và tôi viết có phần dè dặt, nhưng tôi vẫn cảm thấy vấn đề này cần được đề cập.
Một số người áp dụng phương pháp EasyPeasy nhận thấy ham muốn xem porn giảm mạnh đến mức họ không thể có lần xem cuối cùng. Điều này hoàn toàn bình thường, nhưng đừng xem thường sức mạnh của lần xem cuối cùng. Nghiền ngẫm và củng cố sự ghê tởm PMO có thể rất hiệu quả. Cá nhân tôi thấy nó hữu ích và vui vì đã hoàn thành lần xem cuối, nhẹ nhõm vì không bao giờ phải làm điều đó nữa. Tuy nhiên, trải nghiệm này có thể khác nhau tùy người.
Nếu bạn đã tự do khỏi bẫy porn một thời gian và vừa xóa sổ được sự tẩy não, không cần nuôi con tiểu quỷ và chịu cảm giác vướng víu mà nó gây ra. Tự do.
Chung tay chấm dứt vấn nạn này
Porn trực tuyến là một trong những hiểm họa trong xã hội tự do, nó lợi dụng một cách cơ hội những nỗ lực thiện chí của những người đấu tranh cho tự do cá nhân. Nền tảng của văn minh nhân loại – điều khiến loài người tiến xa – là khả năng truyền đạt kiến thức và kinh nghiệm, không chỉ cho nhau mà còn cho thế hệ sau. Ngay cả động vật cũng biết bảo vệ con khỏi cạm bẫy cuộc đời.
Nhà sản xuất porn không hành động thiện chí, thực sự tin rằng mình đang giúp đỡ nhân loại, nhất là khi nghiện porn trực tuyến ngày càng được nghiên cứu rộng rãi. Có lẽ ban đầu, người ta tin rằng porn giúp mọi người hiểu hơn về sự thân mật, nhưng giới chức trách biết rõ đó chỉ là ngụy biện. Trang web porn nào dám đưa ra tuyên bố giáo dục chân chính? Tuyên bố của họ chỉ xoay quanh sự gây sốc, tính mới lạ và leo thang của porn.
Sự đạo đức giả trắng trợn thật kinh khủng: trong các lĩnh vực khác, chúng ta lên án bắt nạt học đường và khách thể hóa (objectification) cơ thể con người. So với porn, những vấn đề này chỉ là hạt cát. Số người nghiện porn năm sau cao hơn năm trước, họ dành thời gian quý báu cho các nhân vật hư cấu và ảo tưởng và đánh đổi sức khỏe, sinh lý, năng lượng và thời gian. Porn là hung thần số một trong các mối quan hệ, hàng trăm ngàn cuộc đời bị hủy hoại mỗi năm vì nghiện porn. Nhà sản xuất porn online không quảng cáo trên ấn phẩm chính thống – họ không cần phải quảng bá. Thôi thúc sinh học tự dẫn dắt chúng ta đến hậu cung ảo ấy. Họ cứ phát "hàng mẫu" miễn phí như tay buôn ma túy. Ngày nay, web porn không chỉ tích trữ "hàng", mà còn khuyến khích khách truy cập đăng tải nội dung.
Các công ty porn treo đầu dê, bán thịt chó, rao cảnh báo 18+ như "rào chắn" tuổi vị thành niên, dù có trang còn chẳng thèm làm vậy. Porn ảnh hưởng đến mọi lứa tuổi. "Chúng tôi đã cảnh báo về nguy hiểm, đó là lựa chọn của bạn", đó là thái độ của họ. Họ có biện pháp xác minh độ tuổi không? Không hề, vì như vậy sẽ làm nản lòng khách truy cập. Đương nhiên, nếu xác minh độ tuổi được luật hóa, họ sẽ chỉ chuyển hoạt động sang quốc gia khác, hoặc thuê thuê “chuyên gia” lập luận rằng cấm đoán từng dẫn đến buôn lậu và sự ra đời của mafia. Người ta cố tình quên là tại sao việc bãi bỏ lệnh cấm không dẫn đến việc giảm số ca tử vong liên quan đến rượu, và sự thất bại của lực lượng thực thi pháp luật trong việc kiểm soát sự phát triển của Mafia.
Chúng ta có thể giải quyết vấn đề này bằng cách giáo dục thế hệ trẻ. Nếu họ có thể "lách" qua rượu bia và thuốc lá khi mua sắm, họ cũng có thể làm tương tự với porn trực tuyến. Chúng ta đang thấy sự thay đổi xã hội, ví dụ như trào lưu 'No Nut November' và meme 'Coomer' đang phổ biến. Người nghiện porn không còn lựa chọn, cũng như người nghiện heroin chẳng còn lựa chọn. Họ không tự quyết định mình sẽ bị nghiện, họ bị dụ vào cái cạm bẫy chết người ấy. Nếu họ có lựa chọn, người nghiện porn duy nhất sáng mai sẽ chỉ là thanh thiếu niên mới bắt đầu, tin rằng họ có thể cai bất cứ khi nào muốn.
Tại sao lại có tiêu chuẩn giả tạo như vậy? Tại sao người nghiện heroin bị coi là tội phạm, nhưng lại có thể đăng ký nghiện và được nhận methadone, điều trị y tế đúng cách để hỗ trợ thoát nghiện? Hãy thử đăng ký nghiện porn xem – nếu bạn đến bác sĩ xin giúp đỡ, họ hoặc sẽ bảo bạn: "Xem ít thôi", và tất nhiên bản thân người nghiện cũng đã biết điều đấy, hoặc kê đơn thuốc trị trầm cảm. Tệ hơn là lời khuyên đi tìm partner thật – thật à? Họ chưa từng nghe chuyện có người nghiện porn thấy porn "ngon" hơn và lén lút xem sau lưng người yêu sao? Đúng là có người chẳng hiểu gì cả.
Chiến dịch hù dọa không giúp người nghiện dừng xem porn mà chỉ khiến mọi thứ trở nên tồi tệ hơn, khiến người nghiện porn sợ hãi và họ càng muốn xem hơn. Chúng cũng không ngăn được thanh thiếu niên khỏi sa vào cơn nghiện. Thanh thiếu niên biết rõ porn giết chết ham muốn tình dục, nhưng cũng tin rằng "xem một chút thôi" không sao. Vì nghiện porn quá phổ biến, sớm muộn gì thanh thiếu niên – do áp lực xã hội hoặc tò mò – cũng sẽ thử truy cập hậu cung ảo. Vì porn miễn phí toàn clip tởm lợm, rất có thể họ sẽ nghiện luôn.
Tại sao chúng ta lại để vụ bê bối này tiếp diễn? Tại sao chính phủ các nước không có chiến dịch giáo dục hiệu quả? Tại sao chúng ta không nói rõ rằng porn trực tuyến là ma túy và độc dược "hạng nặng", không giúp thư giãn hay tự tin, mà hủy hoại thần kinh, "xem một chút là nghiện"? Tại sao họ không thể thực thi xác minh độ tuổi bằng thẻ tín dụng, có lẽ qua bên thứ ba? MindGeek, công ty chủ quản nhiều web porn lớn, đang cố lừa chính phủ các nước dùng giải pháp xác minh độ tuổi độc quyền của họ – đừng để họ làm vậy. Cuốn The Time Machine của H. G. Well mô tả sự cố ở tương lai xa xôi, người đàn ông rơi xuống sông, bạn bè ông ta chỉ ngồi bờ sông và hoàn toàn phớt lờ tiếng kêu cứu. Vô nhân đạo và đáng lo ngại, y như sự thờ ơ của xã hội với của khủng hoảng porn.
Đang có làn gió thay đổi xã hội. Quả cầu tuyết đã lăn xuống đồi, tôi hy vọng cuốn sách này sẽ giúp biến nó thành trận lở tuyết. Bạn có thể giúp bằng cách lan tỏa thông điệp.
Vậy nên, nếu bạn thấy ai đó vật lộn dừng xem porn bằng ý chí, hoặc cố gắng dừng xem porn lại, xin hãy chỉ cho họ phương pháp này. Tuy nhiên, nhiệm vụ thực sự là thay đổi cách nhìn nhận về porn nói chung. Xin cân nhắc tạo thói quen là nếu bạn thấy trên mạng hoặc trực tiếp trải nghiệm việc porn được bình thường hóa, hãy cố gắng chia sẻ một cách tôn trọng, để giúp họ nhận ra con đường thoát ra.
Thi thoảng sẽ có những phản ứng tiêu cực, nhưng chỉ một lời góp ý là đủ. Cũng như nhiều người khác, bạn có thể sẽ nhận được những lời cảm ơn chân thành từ những người đã tìm lại được tự do.
Cảnh báo cuối cùng
Giờ bạn có thể tận hưởng phần đời còn lại với tư cách người không xem porn hạnh phúc. Để đảm bảo điều đó, hãy làm theo hướng dẫn đơn giản sau:
- Hãy đánh dấu trang tiếp theo (trang hướng dẫn) và tham khảo khi cần.
- Nếu bạn bắt đầu ghen tị với người nghiện porn, hãy tự nhắc rằng mình rằng họ mới là người phải ghen tị với bạn. Chính họ mới là người chịu cảm giác tự hành hạ bản thân.
- Hãy nhớ rằng bạn đã từng chẳng hề thích thú gì khi là người nghiện porn. Đó chính là lý do bạn thoát porn. Bạn đang tận hưởng cuộc sống không-porn.
- Hãy nhớ rằng, không có chuyện "xem một lần thôi".
- Đừng bao giờ nghi ngờ quyết định "không bao giờ xem porn nữa" của bản thân. Bạn biết đó là quyết định đúng đắn sáng suốt.
- Nếu gặp khó khăn, hãy tìm và liên hệ với nhà trị liệu có kiến thức về porn trực tuyến. Bạn có thể tìm danh sách đó trên mạng.
Chương 32: Các chỉ dẫn
- Tuân theo mọi hướng dẫn.
- Giữ một tâm trí cởi mở.
- Bắt đầu với cảm giác hân hoan.
- Loại bỏ mọi lời khuyên và ảnh hưởng mâu thuẫn với phương pháp EasyPeasy.
- Hãy cảnh giác với bất kỳ lời hứa hẹn "xem một lần thôi" nào.
- Hãy luôn ghi nhớ: porn không mang lại hạnh phúc hay điểm tựa thật sự nào, vậy nên bạn hoàn toàn không phải hy sinh bất cứ thứ gì. Bạn chẳng mất gì cả, và chẳng có lý do gì để cảm thấy thiếu thốn hay vật vã.
- Đừng trì hoãn việc dừng xem porn, thực hiện nó ngay bây giờ.
- Đưa ra quyết định sẽ không bao giờ xem porn nữa và chắc chắn với quyết định ấy.
- Hãy luôn ghi nhớ rằng không có chuyện "chỉ xem một lần thôi".
- Không bao giờ xem porn nữa.
Khẳng định
- Tôi đã giải thoát bản thân khỏi cảnh nô lệ cho porn.
- Thật dễ dàng để tôi bỏ qua những ý nghĩ về porn.
- Hãy xua tan những ý nghĩ, những thôi thúc, vĩnh biệt những cơn thèm khát.
- Tôi tập trung sức mạnh tiềm thức để chiến thắng sự nghiện porn.
- Porn đã cướp đi thời gian, năng lượng và sinh lực của tôi.
- Việc dừng xem porn ngày càng trở nên dễ dàng hơn, mỗi ngày trôi qua, về mọi mặt.
- Tôi yêu quý và trân trọng cuộc sống tự do, mạnh mẽ, hạnh phúc, thanh thản và an yên khi không còn porn.
- Mỗi khi nhìn lại hành trình đã qua, tôi cảm thấy vô cùng hạnh phúc và tự hào về bản thân.
- Mỗi khi chứng kiến người khác "chìm đắm" trong porn, tôi càng có thêm động lực để phá bỏ hoàn toàn xiềng xích này.
- Nguồn năng lượng dồi dào đang chữa lành cơ thể và tâm trí tôi. Để tôi có thể hăng say làm việc và theo đuổi những mục tiêu ý nghĩa của cuộc đời.
- Bộ não của tôi đang dần phục hồi, được "tái tạo" bằng cách PHÁ VỠ những thói quen cũ.
- Giờ đây, nguồn ý chí mạnh mẽ ấy đang giúp tôi đối phó với những căng thẳng thường nhật trong cuộc sống.
- Tôi đã tự do và không còn là nô lệ nữa.
Tài nguyên
Các tài nguyên được liệt kê trong phần này đều là Tiếng Anh, nếu bạn muốn đọc thêm thì có thể mở bản gốc Tiếng Anh để tìm hiểu thêm. Dưới đây sẽ là các phần mà mình đã dịch về Tiếng Việt.
- Tuyên ngôn - Bản dịch cho bài EasyPeasy Statements Checklist - SWATxKATS
- Tái nghiện - Bản dịch cho bài Why you're relapsing - u/Different_Guide_5205
- Đối phó với nỗi sợ - Bản dịch cho bài Countering Fear - u/Different_Guide_5205
Kết hợp EasyPeasy với AVRT của Jack Trimpey
Được viết bởi az#8773 trên Discord
Phần này dành cho những ai đã thử áp dụng phương pháp Easyway của Allen Carr để thoát nghiện nhưng vẫn chưa thành công, dù đã gỡ bỏ phần tẩy não trong đầu. Tôi sẽ giả định rằng bạn đã từng đọc ít nhất một cuốn sách của Allen Carr và hiểu rõ phương pháp Easyway (hay còn gọi là Easypeasy). Nếu chưa, tôi rất khuyến khích bạn đọc – nó cực kỳ quan trọng. Ngoài ra, nếu có thể, bạn hãy tìm đọc cuốn Rational Recovery của Jack Trimpey. Nếu chưa đọc thì cũng không sao vì tôi sẽ tóm lược những điểm chính ở đây, nhưng nếu bạn muốn đào sâu hơn thì nên đọc toàn bộ cuốn sách.
Bài viết này không nhắm đến một loại nghiện cụ thể nào, mà có thể áp dụng cho mọi loại nghiện. Mục tiêu là so sánh Easyway với một phương pháp thành công khác là Kỹ thuật Nhận Diện Giọng Nghiện – (AVRT - Addictive Voice Recognition Technique), và sau đó kết hợp cả hai lại. Dù tôi vẫn tin Easyway vượt trội hơn tất cả các phương pháp khác, nhưng hiểu rõ AVRT có thể là “mảnh ghép còn thiếu” đối với những ai đã giết xong “con đại quỷ” mà vẫn chưa thực sự thoát khỏi vòng nghiện.
Có vô số phương pháp để vượt qua chứng nghiện, và mỗi phương pháp lại có tỷ lệ thành công khác nhau. Tôi sẽ không đi sâu vào bất kỳ phương pháp nào trong số đó bởi phần lớn chúng đều lãng phí thời gian và tôi muốn giữ cho phần này ngắn gọn nhất có thể. Các phương pháp duy nhất mà tôi sẽ đề cập đến là phương pháp Easyway của Allen Carr và AVRT của Jack Trimpey (nhà sáng lập Rational Recovery). Cả hai phương pháp này đều sở hữu tỷ lệ thành công vô cùng ấn tượng, nhưng mỗi phương pháp lại hướng đến một khía cạnh khác nhau.
Điểm tương đồng giữa Easyway và AVRT nằm ở chỗ Easyway phân tách chứng nghiện thành con tiểu quỷ và con đại quỷ, còn AVRT lại phân tách tâm trí của bạn thành "Giọng nghiện" (hay còn gọi là "con quái thú") và "bạn thật sự". 'Giọng nghiện' và 'con tiểu quỷ' thực chất là một, còn 'con đại quỷ' (hay còn gọi là sự "tẩy não") là hệ thống niềm tin mà bạn ôm giữ, khiến bạn lầm tưởng rằng chứng nghiện mang đến cho bạn một lợi ích hoặc một điểm tựa tinh thần nào đó. Easyway tập trung tiêu diệt con đại quỷ, còn AVRT thì hoàn toàn bỏ qua nó, chỉ xử lý con tiểu quỷ. Easyway phá hủy phần nghiện trong tâm lý, còn AVRT dạy bạn nhận diện và tách mình ra khỏi cơn nghiện vật lý đang ngụy trang thành “bạn”.
Điều thú vị là cả hai phương pháp đều rất thành công dù chúng nhắm vào hai phần đối lập.
Tôi vẫn tin Easyway là phương pháp tốt nhất. Tuy nhiên, tôi cũng thấy nó có hai điểm yếu nhỏ. Thứ nhất, nó đánh giá thấp vai trò của con tiểu quỷ. Theo kinh nghiệm của tôi và những người khác, nhiều người thất bại không phải vì chưa tiêu diệt xong con đại quỷ (dù trường hợp đó có xảy ra), mà là vì coi thường con tiểu quỷ. Với đa số thì con tiểu quỷ đúng là chẳng đáng ngại, và đó là lý do Easyway hiệu quả với nhiều người. Nhưng với một số người (trong đó có tôi), nó vẫn đủ sức kéo bạn quay lại nghiện. Điểm yếu thứ hai của Easyway là giả định rằng nếu bạn thất bại, thì chỉ có hai lý do: hoặc là bạn không làm đúng hướng dẫn, hoặc là bạn chưa tiêu diệt được con đại quỷ.
Điểm mấu chốt của phương pháp Easyway là như sau. Chứng nghiện bao gồm hai yếu tố cấu thành: sự nghiện về mặt thể chất với dopamine và sự nghiện về mặt tâm lý, được xây dựng dựa trên những niềm tin ("sự tẩy não") rằng chứng nghiện ấy mang đến cho bạn một khoái cảm hoặc một điểm tựa tinh thần nào đó. Chúng lần lượt được gọi là con tiểu quỷ và con đại quỷ. Theo Easyway, con tiểu quỷ thực chất chỉ là một cảm giác trống trải, hơi bất ổn, gần như không thể cảm nhận được. Một khi bạn triệt tiêu được con đại quỷ bằng cách xóa bỏ "sự tẩy não", bằng sự thấu hiểu rằng chứng nghiện của bạn hoàn toàn vô bổ và mọi khoái lạc hay điểm tựa tinh thần chỉ là ảo tưởng, và quan trọng không kém, bằng sự xác tín rằng cuộc sống của bạn khi không còn chứng nghiện sẽ chẳng có gì đáng sợ cả, thì cơn thèm sẽ tự tan biến. Cơn thèm thực chất bắt nguồn từ nỗi sợ hãi rằng cuộc sống mà thiếu đi điểm tựa tinh thần nhỏ nhoi kia sẽ trở nên vô cùng khó khăn, điều này khơi dậy sự hoài nghi trong bạn về việc đoạn tuyệt với porn, và đó chính là cơn thèm. Bạn chiến thắng nỗi sợ hãi bằng cách nhận ra cuộc sống của bạn sẽ trở nên phong phú và ý nghĩa hơn biết bao khi không còn nghiện, và bạn nuôi dưỡng cảm xúc tuyệt vời ấy.
Mặc dù tôi vẫn tin rằng đây là liệu pháp ưu việt nhất để phục hồi khỏi chứng nghiện, Easyway lại chưa chú trọng đúng mức đến con tiểu quỷ bởi về lý thuyết, chỉ cần giết xong con đại quỷ thì con tiểu quỷ sẽ tự chết theo. Nhưng như tôi đã nói, điều này không đúng với tất cả mọi người. Và khi người ta thất bại, Easyway chỉ đưa ra hai nguyên nhân (như đã nói ở trên) và phần này vẫn còn bất cập. Tôi sẽ giải thích ngay đây.
AVRT chia não thành hai phần: vùng não dưới (hệ viền - limbic system) – nơi trú ngụ của cơn nghiện, và vùng não trên (vỏ não trước trán hay "prefrontal cortex") – nơi "bạn thật sự" (hoặc ít nhất là ý thức và bản ngã của bạn) hiện hữu. Jack Trimpey gọi giọng nghiện là “con thú” vì nó sống trong phần “con vật” của não bộ, và nó chỉ biết một điều duy nhất: “Tôi muốn cái đó, và tôi muốn ngay bây giờ”. Tôi không thích gọi nó là “con quái thú” nhưng thà thế còn hơn là tưởng nó là mình. Giọng nghiện (AV – addictive voice, tức là con tiểu quỷ) sẽ chiếm lấy giọng nói nội tâm của bạn để dụ bạn quay lại với cơn nghiện. Nó không tự điều khiển được tay chân bạn nên nó phải dùng giọng nói nội tâm để xúi giục. Bạn có thể thử ngay bây giờ: giơ tay lên và thử cử động các ngón tay. Bây giờ bảo "cơn nghiện" làm điều đó. Nó không làm được. Nghĩa là quyền kiểm soát vẫn là của bạn.

"Giọng nghiện" không chỉ chiếm đoạt giọng nói trong tâm trí bạn, mà còn ngụy trang một cách xảo quyệt đằng sau đại từ "tôi". Nó thường rỉ rả: “Tôi thực sự cần X ngay bây giờ.”, “Tôi nhớ cảm giác khi làm X lắm.”, “Làm X lúc này chắc đã lắm nhỉ, sau ngày hôm nay tôi xứng đáng mà...”. AVRT nhấn mạnh một sự thật rằng bạn không phải là cái giọng nghiện đó mà chỉ lầm tưởng rằng nó là mình thôi. Khi bạn nhận diện được giọng nghiện không phải là "bạn" và cương quyết nói "Không" với nó, nó sẽ bắt đầu đổi “tôi” thành “bạn”, “chúng ta”, “tụi mình”... Chính điều đó cho thấy nó không phải là bạn thật.
Khi bạn cương quyết nói "Không" với "Giọng nghiện" của bạn, điều kỳ diệu này sẽ diễn ra: "Tôi thực sự có thể làm điều X ngay bây giờ" sẽ biến thành "Thôi nào, bạn thực sự có thể làm điều X ngay bây giờ mà, bạn biết rõ điều đó còn gì". "Tôi chắc chắn là nhớ lắm cảm giác làm điều X" sẽ chuyển hóa thành "Thôi nào, bạn chắc chắn là nhớ lắm cái cảm giác làm điều X mà, bạn không thấy nôn nao sao?". "Sẽ tuyệt vời biết bao nếu được làm điều X ngay lúc này, dù sao thì hôm nay tôi cũng xứng đáng mà" sẽ đổi giọng thành "Chúng ta xứng đáng được làm điều X ngay bây giờ sau tất cả những gì chúng ta đã phải chịu đựng, sao bạn có thể nhẫn tâm từ chối chúng ta điều này cơ chứ?".
Đến đây, tôi cần làm rõ một điểm. Đây hoàn toàn không phải là "cuộc giằng co nội tâm" mà Allen Carr từng đề cập đến. "Cuộc giằng co" là một trạng thái bất đồng trong nhận thức, xảy ra khi bạn đồng thời tồn tại hai hoặc nhiều hơn hai hệ thống niềm tin mâu thuẫn, và là hệ quả tất yếu của việc chưa triệt tiêu được con đại quỷ. Ví dụ: "Tôi thực lòng không muốn làm điều X vì những hệ lụy tiêu cực mà nó mang lại cho tôi, nhưng nó cũng mang đến cho tôi cảm giác Y, vậy nên tôi lại khao khát được làm điều đó". Đây chính là "cuộc giằng co", và đó là "chiêu trò" của con đại quỷ. Một khi con đại quỷ đã bị triệt hạ bằng cách xóa bỏ "sự tẩy não", những "âm thanh" duy nhất thôi thúc bạn tự nuông chiều bản thân bằng chứng nghiện sẽ chỉ còn đến từ con tiểu quỷ (tức "giọng nghiện"). Bởi "giọng nghiện" luôn sử dụng đại từ "tôi" nên dễ khiến bạn nhầm với con đại quỷ.
Một điều quan trọng nữa cần làm sáng tỏ là "giọng nghiện" chắc chắn là một kẻ dối trá "chuyên nghiệp". Nó sẵn sàng lừa bạn làm những điều nguy hiểm, miễn là được thỏa mãn dopamine.
Trước đó, tôi đã đề cập rằng: "Khi mọi người thất bại với Easyway, theo Easyway, chỉ có hai khả năng xảy ra, hoặc là bạn đã không tuân thủ đúng theo các hướng dẫn, hoặc là bạn chưa loại bỏ được con đại quỷ". Tôi cho rằng nhận định này có phần bất cập và sẽ giải thích cặn kẽ lý do sau đây." Tôi cho rằng nhận định này không hoàn toàn xác đáng bởi nhiều người – kể cả tôi – khi thất bại đã nghĩ rằng “Chắc mình chưa gỡ hết được sự tẩy não, phải đọc lại sách thôi”. Nhưng thật ra bạn đã giết con đại quỷ rồi. Chỉ là bạn chưa nhận diện được giọng nghiện – con tiểu quỷ – và tưởng nó là “mình”, nên quay lại chiến đấu với con đại quỷ đã chết. Thế là bạn cứ đọc đi đọc lại sách, rồi lại tái nghiện – cứ vậy lặp lại mãi.
Khi "giọng nghiện" rỉ rả điều gì đó kiểu như: "Tôi muốn làm điều X ngay bây giờ vì nó khiến tôi cảm thấy Y", nếu bạn đã xóa bỏ được "sự tẩy não" và triệt tiêu được con đại quỷ, bạn có thể tự nhủ: "Nhưng tôi biết rõ rằng điều này hoàn toàn sai, vậy tại sao tôi vẫn cứ tin vào nó? Chẳng lẽ tôi vẫn chưa xóa bỏ triệt để được sự tẩy não?"
Sự thật là bạn đã xóa bỏ được "sự tẩy não" rồi, minh chứng là việc bạn nhận thức rõ ràng hơn những gì "giọng nghiện" của bạn đang cố gắng rót mật vào tai bạn, chỉ là bạn lầm tưởng rằng "giọng nghiện" chính là "bạn" bởi nó vẫn luôn sử dụng đại từ "tôi" mà thôi. Khi bạn buộc nó lộ mặt – bằng cách nói “không” – và thấy nó chuyển qua dùng “bạn”, “chúng ta”, thì đó là lúc bạn biết chắc: đây không phải con đại quỷ, mà là con tiểu quỷ.
Và giờ đây, khi "giọng nghiện" van nài: "Làm ơn đi mà, chúng ta chỉ cần làm điều X thêm một lần duy nhất nữa thôi để ôn lại kỷ niệm xưa, chỉ một lần thôi mà?" và bạn cương quyết đáp "Không", bạn có thể cảm nhận được một phản ứng cảm xúc nhất định, cảm thấy sợ hãi hoặc muộn phiền. Điều vô cùng quan trọng, cần phải nhận thức được rằng cảm xúc này không xuất phát từ "bạn", mà là từ con tiểu quỷ. Nếu bạn không thể nhận diện được "giọng nghiện", bạn sẽ lầm tưởng rằng cảm xúc này là của "bạn" và sẽ dễ dàng đầu hàng trước nó. Vậy nên, hãy nhận diện ra "giọng nghiện" và khắc ghi sự thật rằng những cảm xúc xuất phát từ nó hoàn toàn không phải là của "Bạn", sau đó bạn sẽ cảm thấy vô cùng phấn khích trước sự giác ngộ này.
Và nếu bạn kết hợp được cả hai phương pháp – Easyway để diệt con đại quỷ, AVRT để nhận diện con tiểu quỷ – và giữ được cảm giác vui vẻ mỗi khi bạn “lật tẩy” giọng nghiện, bạn chắc chắn sẽ thành công.
Danh sách châm ngôn EasyPeasy
Đây là một checklist (danh sách kiểm tra) được lấy cảm hứng từ "your personal stop smoking plan workbook" (dịch tạm: “sổ tay bỏ thuốc lá cá nhân”) trong sách Easyway. Mình thấy rất phù hợp để chuyển thể vào cuốn PMO Hackbook này. Nếu bạn cảm thấy không đồng tình với một vài câu trong đây, có thể trong đầu bạn vẫn còn sót lại một chút sự tẩy não.
Hướng dẫn
- ĐIỀU ĐẦU TIÊN: LÀM THEO TẤT CẢ CÁC HƯỚNG DẪN.
- ĐIỀU THỨ HAI: GIỮ TÂM TRÍ CỞI MỞ.
- ĐIỀU THỨ BA: BẮT ĐẦU HÀNH TRÌNH VỚI CẢM GIÁC HÁO HỨC, HÂN HOAN.
- ĐIỀU THỨ TƯ: ĐỪNG BAO GIỜ NGHI NGỜ QUYẾT ĐỊNH DỪNG XEM PORN.
- ĐIỀU THỨ NĂM: BỎ QUA MỌI LỜI KHUYÊN TRÁI VỚI PHƯƠNG PHÁP EASYPEASYWAY.
- ĐIỀU THỨ SÁU: ĐỪNG CỐ ÉP BẢN THÂN “ĐỪNG NGHĨ ĐẾN PORN”
Checklist
- Có rất nhiều lý do chính đáng để dừng xem porn.
- Không có lý do nào thực sự hợp lý để tiếp tục xem porn.
- Lý do duy nhất mình còn PMO là vì nghiện porn.
- Mọi cảm giác “khoái lạc” từ porn chỉ là ảo giác.
- Cảm giác trống rỗng, bất an không phải do thiếu porn mà chính porn gây ra.
- Nỗi sợ giữ người nghiện kẹt lại trong cái bẫy porn.
- Chỉ khi không được xem, mình mới thấy porn “quý giá”.
- Mình PMO để tạm thời làm dịu cơn khó chịu mà lần xem trước đã gây ra.
- Nghiện porn chỉ 1% là về mặt cơ thể (con tiểu quỷ), còn lại 99% là về mặt tâm lý (con đại quỷ).
- Cái bẫy porn khiến mình tin cái ngược lại của sự thật.
- Porn không giúp cải thiện đời sống tình dục mà ngược lại.
- Porn không làm mình tự tin – chính nó làm mình yếu đuối, run rẩy.
- Cách duy nhất thoát khỏi vòng lặp khổ sở là dừng xem porn lại hoàn toàn.
- Không bao giờ là quá muộn để dừng xem porn lại.
- Thoát ra khỏi cơn nghiện porn thực ra rất dễ.
- Phải tiêu diệt con đại quỷ – thứ khiến mình lầm tưởng porn là chỗ dựa hay thú vui.
- Người không nghiện không bao giờ phải chịu đựng cảm giác thiếu thốn khi không được xem porn như người nghiện.
- Porn không mang lại gì cho mình cả.
- Nỗi sợ thất bại chứng tỏ mình không muốn sống cả đời trong nghiện ngập.
- Khi tháo gỡ lớp tẩy não, nỗi sợ “thành công” cũng biến mất.
- Cảm giác “thích cực khoái” thực chất là sự giải thoát khỏi triệu chứng cai nghiện.
- Những “lần đặc biệt” chỉ "đáng quý" khi chúng đến sau thời gian kiêng porn.
- Porn không giúp mình giảm stress – nó là một trong những nguyên nhân chính gây ra stress.
- Bản năng là luôn muốn xem nhiều hơn, không phải ít đi. Càng cố giới hạn, càng cảm thấy vật vã thèm thuồng.
- Cách duy nhất để hết ham muốn là bỏ hẳn.
- Porn không phải thói quen – mà là NGHIỆN.
- Người nghiện porn không phải yếu đuối - ngược lại, cần rất nhiều ý chí để tiếp tục nghiện dù có hàng tá lý do để bỏ.
- Ý chí không giúp mình trở thành người tự do thật sự.
- Bạn chỉ cần ý chí khi có sự xung đột bên trong
- Nếu chưa hiểu rõ ảo giác về khoái lạc, mình sẽ luôn thấy “lần tới” là điều gì đó “rất đặc biệt”.
- Phương pháp dùng ý chí khiến bạn cứ chờ đợi một điều gì đó không xảy ra, và cứ tự hỏi liệu mình đã thành công chưa
- Mình không “từ bỏ” gì cả.
- Mình đang rũ bỏ một căn bệnh.
- Dùng ý chí thì không bao giờ thật sự thoát khỏi cái bẫy.
- Phải cảnh giác với những người bỏ được bằng ý chí – họ thường không hạnh phúc.
- Mình có tất cả để đạt được và chẳng mất gì nếu dừng lại
- Tất cả người nghiện đều giống nhau – mắc kẹt trong cùng một cái bẫy.
- Mình nghiện vì dùng phải một thứ gây nghiện, không phải do tính cách hay gen di truyền.
- Ai cũng có thể thoát nghiện porn. Chỉ cần ngừng xem porn.
- Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến mức độ nghiện của bạn - nhưng tính cách không phải một trong số đó
- Niềm tin rằng tình dục và cực khoái là mục tiêu tối thượng của con người là huyền thoại do phim ảnh và truyền thông tạo ra.
- Porn làm mình mất tập trung, vì não cứ nghĩ tới việc xem tiếp.
- Porn gây ra sự chán nản – chứ không giải tỏa được nó.
- Nếu mình tin rằng không có porn sẽ không tập trung được, thì sự thật sẽ là như vậy.
- Porn không hề mang tính giáo dục – không có “bằng tốt nghiệp” nào ở đây cả.
- Ai tin rằng porn mang lại “khoái lạc” hay là “chỗ dựa” – đều đang bị ảo tưởng dẫn dắt.
- Người nghiện không tự do – họ không chọn thủ dâm, mà là bị cưỡng ép bởi cơn nghiện.
- Không ai thật sự thích xem porn - họ chỉ nghĩ vậy vì họ là người nghiện và khổ sở khi không được xem
- Porn không giúp mình vượt qua khủng hoảng – nó khiến mọi thứ tệ hơn gấp bội.
- Người nghiện khác muốn bạn xem để họ đỡ cảm thấy tội lỗi – không phải vì bạn.
- Chọn nghiện porn giống như chọn đi giày chật chỉ để cảm thấy thoải mái khi cởi ra.
- Porn là kẻ giết chết ham muốn thật sự. “Porn thay thế” cũng chẳng khá hơn.
- Dùng “hàng thay thế” sẽ chẳng bao giờ loại bỏ được cơn thèm.
- Chúng khiến mình nghĩ rằng mình đang “hi sinh” khi bỏ porn – điều đó không đúng.
- Không bao giờ dùng “hàng thay thế”.
- Porn tạo ra cảm giác thèm khát dai dẳng như đói ăn
- Tập thể dục khiến mình khỏe mạnh cả về thể chất lẫn tinh thần.
- Porn khiến mình yếu đi – cả khả năng tình dục lẫn thể lực.
- Chỉ một lần "xem lại" là đủ để nghiện trở lại.
- Mọi người nghiện đều bị kẹt trong cùng một cái bẫy – cách duy nhất là dừng xem hẳn.
- “Cắt giảm” chỉ khiến cảm giác thiếu thốn mạnh hơn và làm lần xem porn tiếp theo trở nên “quý hơn”.
- Những người dùng porn thường chỉ được ghen tị vì họ xem ít.
- Vừa bỏ vừa quay lại – dằn vặt gấp đôi (? Không hiểu lắm).
- Mình dừng xem porn lại vì hạnh phúc của bản thân – không phải vì ai khác.
- Với phương pháp Easypeasy, chuyến thăm cuối cùng sẽ là lần dứt điểm, không bao giờ xem porn nữa.
- Ngay khoảnh khắc kết thúc, mình sẽ trở thành một người không PMO hạnh phúc.
- Ai cũng có thể đừng xem porn – chỉ cần gạt bỏ mọi nghi ngờ về quyết định của mình.
- Tránh khổ chưa phải là hạnh phúc – phải bước ra khỏi bẫy mới thật sự tự do.
- Dừng xem porn không khiến cuộc sống trống trải – ngược lại, nó đủ đầy hơn.
- Nếu mình còn tin porn có “lợi ích” gì đó, mình sẽ sợ thành công.
- Nỗi sợ dừng xem porn là vô lý – chính việc bắt đầu xem mới tạo ra nỗi sợ ấy.
- Mình luôn có quyền lựa chọn.
- I do not need to go through any transitional period (?)
- Porn chưa từng là bạn, mà là kẻ thù tệ nhất.
- Dừng xem porn và lấy lại quyền kiểm soát cuộc đời.
- Nỗi sợ dừng lại – do porn tạo ra.
- Mình sẽ không thấy nhớ porn đâu.
- Mình sẽ tận hưởng cuộc sống hơn.
- Mình sẽ xử lý stress tốt hơn.
- Không cần chịu đựng tổn thương (trauma) để dừng xem porn lại.
- Không có nỗi đau về mặt thể chất nào khi dừng xem porn cả.
- Cái hoảng loạn khi “cai” chỉ là nỗi sợ thiếu liều.
- Tiêu diệt con tiểu quỷ – hết nghiện.
- Tiêu diệt con đại quỷ – hết sợ.
- Không có gì tệ xảy ra nếu mình dừng xem porn cả.
Tái nghiện
Ngoài lý do không làm theo hướng dẫn hoặc hiểu sai phương pháp, bài viết này sẽ chỉ ra một điều mà gần đây tôi mới nhận ra là nguyên nhân chính khiến bạn vẫn còn tái nghiện (và cũng là lý do tôi từng tái nghiện nhiều lần trước đây). Bài viết sẽ không giới thiệu thêm bất kỳ tài liệu hay cuốn sách nào khác. Tôi tin rằng cuốn Hackbook là tất cả những gì bạn cần để thoát khỏi porn. (Tuy vậy, vẫn có một số tài liệu hữu ích để bạn hiểu sâu hơn về phương pháp và làm theo hướng dẫn dễ hơn – ví dụ như Meditations of a Porn Addict trong trang tài nguyên cuốn EasyPeasy – nhưng dù sao thì chỉ riêng Hackbook cũng đã đủ rồi).
P.S. Nếu điều này khiến ai đó cảm thấy bị xúc phạm, thì xin lỗi – tôi hoàn toàn không có ý đó.
Ảo thật đấy.
Phương pháp Easyway của Allen Carr đã giúp hàng triệu người bỏ thuốc lá một cách nhẹ nhàng. Phương pháp ấy còn được ứng dụng thành công với đủ loại nghiện khác: rượu, công nghệ, vape, ăn uống quá độ, thậm chí cả những vấn đề không phải nghiện như sợ bay hay chánh niệm. Tính đến nay, Easyway đã cứu hơn 50 triệu người ở hơn 50 quốc gia khỏi đủ kiểu nghiện ngập. Không thể nghi ngờ gì – đây là một phương pháp cực kỳ thành công, và thực sự có thể hiệu quả với bất kỳ ai. Nếu bạn nghĩ mình là trường hợp đặc biệt mà phương pháp này không hiệu nghiệm, có thể là bạn đang tự lừa mình đấy.
Tất nhiên, bạn sẽ kiểm tra danh sách các cuốn sách của Allen Carr và John Dicey (đồng tác giả mới) và nhận ra không có cuốn nào tên là “Easyway để thoát porn”. Và đó là lý do Hackauthor và Hackauthor2 đã viết cuốn này – một cách áp dụng Easyway cực kỳ rõ ràng và mạch lạc vào cái bẫy porn.
Nếu bạn còn nghi ngờ về việc phương pháp này có thể áp dụng cho porn hay không, thì trong Easyway to Mindfulness, chương về nghiện có nói rõ rằng Easyway hoàn toàn có thể áp dụng để thoát khỏi nghiện porn. Và bạn biết rõ cuốn Hackbook này đã giúp rất nhiều người thoát PMO.
Vậy câu hỏi duy nhất còn lại – và đây mới là điều “kỳ cục” – là: nếu phương pháp này đã rõ ràng và thành công đến thế, thì tại sao bạn vẫn chưa thoát được? Tại sao bạn vẫn tiếp tục tái nghiện dù đã đọc sách một, hai, hay thậm chí mười lần? Thậm chí bạn có thể đã thử cả phương pháp AVRT – một phương pháp khác cũng cực kỳ hiệu quả giúp người ta thoát nghiện. Trên website chính thức của AVRT, Jack Trimpey còn nói: “Tại đây có đủ thông tin để bạn hồi phục hoàn toàn khỏi bất kỳ dạng nghiện nào: rượu, ma túy, tình dục, nghiện porn, ăn uống quá độ, nghiện máy tính, cờ bạc... hay bất kỳ hành vi cá nhân nào khác mà bạn biết rõ là không tốt cho mình nhưng vẫn không cưỡng lại được (Nguồn đây).
Cả Easyway lẫn AVRT đều có thể giúp bạn thoát nghiện porn một cách dễ dàng. Vậy thì điều gì khiến bạn và nhiều người khác vẫn loay hoay, dù đã đọc Hackbook – một cuốn sách đã cứu được hàng ngàn người khác khỏi cơn nghiện quái ác? Chẳng lẽ một phương pháp được gọi là “dễ dàng” lại khó với bạn đến vậy?
Được rồi, hãy xem Hackbook đã giúp gì cho bạn – và vì sao Easyway có thể giúp người ta thoát khỏi mọi dạng nghiện, rồi sau đó mình sẽ nói về những thứ mà bạn đang làm sai:
- Nó gỡ bỏ sự tẩy não. Nó chỉ ra rằng: thoát ra khỏi cơn nghiện rất dễ và không phải hy sinh bất cứ thứ gì. Dùng thì chẳng có lợi gì, còn bỏ thì được lợi đủ đường. Sau khi đọc, bạn lẽ ra phải thấy điều này là hiển nhiên.
- Khi đã tin rằng thoát khỏi nó rất dễ, bạn sẽ không còn sợ thất bại hay nghi ngờ về việc mình đã thực sự bỏ – vì rõ ràng bạn thấy nó dễ đến mức chẳng lý do gì để quay lại. Bạn nhận ra: "cơn đau cai nghiện” gần như không tồn tại, và "giai đoạn thoát nghiện" sẽ trở thành một lời nhắc nhở rằng thật tuyệt khi được tự do. Cái gọi là cảm giác “vật vã” mà bạn đã phải trải qua chỉ là cảm giác tâm lý do nỗi sợ tạo ra mà thôi, chứ không phải triệu chứng vật lý thật sự.
- Khi bạn nhận ra việc bỏ không khiến bạn mất mát gì, và dùng thì thật ra chẳng mang lại khoái lạc thật sự nào – bạn không còn sợ thành công, không còn cảm giác thiếu thốn. Bạn sẽ không còn ủ rũ hay thèm khát nữa, vì bạn biết – chẳng có gì đáng để tiếc cả.
Và nếu bạn học được cách nhận diện “AV” (Addictive Voice – Tiếng nói nghiện ngập trong đầu bạn), thì bạn sẽ dễ dàng hóa giải con tiểu quỷ ấy – nó không còn có thể nhồi nhét sợ hãi, nghi ngờ hay cảm giác hy sinh vào đầu bạn nữa.
Nói đơn giản: lý do duy nhất khiến bạn vẫn còn cảm giác sợ, nghi ngờ, hay tiếc nuối – là vì bạn hiểu sai sách và/hoặc không làm đúng theo hướng dẫn. Nhưng điều này chỉ có thể biện minh khi bạn mới đọc lần đầu. Đọc lại vài lần rồi, lại xem thêm bài viết chia sẻ từ người khác rồi – mà vẫn bảo rằng chưa hiểu hay chưa làm đúng? Phương pháp thì rõ ràng, hướng dẫn cũng không hề phức tạp – vậy tại sao vẫn chưa thông?
Câu trả lời là: bạn đang làm một việc gì đó khiến bạn bị tẩy não trở lại, nuôi dưỡng tiếng nói nghiện ngập (giọng nghiện), và gây ra sợ hãi, nghi ngờ, cảm giác thiếu thốn – nói cách khác, bạn đang tự tay phá hỏng tất cả những gì Hackbook đã làm được cho bạn.
Cái việc tai hại đó là gì?
Bạn tự đưa mình vào một môi trường khiến bạn tin rằng việc dừng lại sẽ rất KHÓ.
Ý tôi là: bạn vẫn còn quanh quẩn trên subreddit này (ý đang nói r/pmohackbook trên Reddit), hay các cộng đồng EasyPeasy, hoặc mấy hội nhóm NoFap hoặc bất kỳ nơi nào có hiệu ứng tiêu cực mà tôi sắp nói tới.
Đừng hiểu sai. Subreddit này cũng có không ít điều hay. Nó có thể giúp bạn hiểu sách hơn, chỉ ra điều bạn chưa làm đúng. Và tôi cũng nói rõ: người bị tẩy não không có lỗi, và bạn cũng không có lỗi nếu bạn thấy rối và cần tìm hướng đi. Cộng đồng này có thể là nơi để ăn mừng tự do, chia sẻ kinh nghiệm giúp nhau thoát nghiện. Hoặc thi thoảng, nếu người mới có thắc mắc về bấtwhe cứ thứ gì thì chúng ta có thể giúp họ. Nhưng thực tế, subreddit này (và cả Discord nữa) lại KHÔNG thực sự phục vụ những mục đích đó.
Bạn sẽ không thấy nhiều bài viết chia sẻ niềm vui tự do đâu. Bạn chủ yếu thấy gì? Toàn là bài viết “lại tạch chuỗi rồi”, “lại thất bại rồi”. Bạn thấy vài người không tin vào Hackbook, cãi lý rằng porn thật ra cũng có khoái lạc và bạn cũng có thể đã thấy vài người đưa ra các lời khuyên kiểu NoFap. Tất cả những điều này khiến bạn cảm thấy lúng túng, rồi lại khiến bạn tin rằng việc dừng xem porn lại không hề dễ dàng (vì nếu dễ vậy thì tại sao người ta vẫn cứ tạch vậy?), rồi bạn sẽ bắt đầu tin rằng mình đang bỏ lỡ điều gì đó khi mọi người bảo rằng cuốn Hackbook này sai rồi và porn thực sự là một niềm vui (kể cả khi cãi lại mấy người đó thì chỉ cần thấy mấy câu "phát ngôn" của họ cũng đủ làm bạn thấy dao động)
Có một số cô chú bé đần vẫn không xóa bỏ được cái lớp tẩy não rằng porn là một niềm vui. Vậy thì tại sao lại có nhiều bài viết về tái nghiện hoặc thất bại như thế nếu việc dừng xem porn lại thực ra rất dễ?
- Chỉ cần MỘT bài viết “tôi vừa tái nghiện” – dù người đó có thể đã không tuân theo hướng dẫn – là đủ gieo nghi ngờ trong lòng người đọc. Người đọc đó sau khi nghi ngờ, cũng tái nghiện. Rồi họ cũng đăng bài “tôi lại thất bại”. Và thế là vòng lặp bắt đầu. Một bài viết gây ra nghi ngờ cho vài người, vài người đó lại tái nghiện và viết tiếp...
Bạn đọc nhiều bài viết như vậy rồi cảm thấy lo lắng, nghi ngờ, bối rối. “Rõ ràng là có người thất bại – có khi phương pháp này không dễ như nó nói?”, “Có khi mình cũng đang làm gì đó sai?”, “Toàn thấy người thất bại – vậy dễ cái gì?”. Và thế là bạn bị tẩy não lại – chỉ vì đọc những bài viết từ những người... cũng bị tẩy não vì đã đọc bài viết thất bại trước đó! Có người còn bị thuyết phục rằng bỏ bằng EasyPeasy là bất khả thi, và đi quay lại dùng NoFap kiểu “dùng ý chí” – vốn chỉ làm mọi thứ khó khăn hơn. 2. Bạn biết rồi đấy – Hackbook này đã giúp vô số người dừng xem porn. Và bạn đoán xem những người ấy làm gì sau khi thoát porn được? Họ đi tiếp thôi. Họ rời khỏi cộng đồng, và điều đó giúp họ càng thoát hẳn. Vì họ không còn bị tiếp xúc với mấy bài viết như thể mật ngọt cho con tiểu quỷ nữa – những nội dung khiến họ cảm thấy thiếu thốn, nghi ngờ hay sợ hãi. Bạn đọc thứ gì thường xuyên thì dần dần bạn sẽ tin vào nó, dù nó sai. Vì vậy, bạn thấy toàn bài viết tái nghiện là vì những người thành công thì đi rồi, còn những người ở lại chính là những người vẫn còn đang vật lộn. Họ ở lại vì chưa tự do được, và việc ở lại lại càng khiến họ khó thoát hơn. Nghĩ lại thì cũng khá ảo thật.
Cho nên (xin lỗi nếu nói hơi thẳng – mình chỉ cảm thấy sẽ có nhiều người được tự do hơn nếu họ chịu nghe lời khuyên này): Việc tiếp tục tham gia vào cộng đồng này, về cơ bản, sẽ dẫn đến những điều sau:
- Nó khiến bạn bị “tẩy não ngược” lần nữa. Nó gieo vào đầu bạn suy nghĩ rằng “chắc việc này khó lắm”, bởi nếu không thì tại sao bạn lại từng tái nghiện? Và nếu dễ thật thì tại sao người khác vẫn còn tái nghiện? Khi bạn liên tục đọc những bài viết kiểu đó, bạn khó mà giữ được sự tin tưởng tuyệt đối vào việc mình đã dừng hẳn, bởi vì dần dần bạn sẽ bắt đầu tin rằng việc thoát khỏi porn là một chuyện gian nan, thậm chí có cái gì đó giống như đang “hy sinh” vậy.
- Một khi bạn đã tin rằng việc dừng xem porn là khó, thì bạn sẽ bắt đầu sợ thất bại. Bạn không còn tin rằng mình có thể ngưng hoàn toàn suốt đời nữa. Bạn bắt đầu thấy mấy cái cảm giác thèm xem là thứ khó vượt qua.
- Và rồi khi bạn tiếp xúc với những bài viết nói rằng bỏ porn khó, rằng bạn đang “từ bỏ một điều gì đó”, rằng phương pháp không hiệu quả v.v... thì “con đại quỷ” trong đầu bạn sẽ có thêm đạn dược để chống lại bạn. Cuối cùng, bạn sẽ đi đến kết luận nghe có vẻ hợp lý – nhưng hoàn toàn sai – rằng mấy điều trong các bài viết đó là thật.
Lặp lại lần nữa: những người đăng bài kiểu “lỡ tay xem lại” không có lỗi.
Nhưng nói cho gọn, mình tin rằng khi bạn cứ ở lại subreddit này, hoặc bất kỳ nơi nào gieo cho bạn cảm giác tương tự, thì bạn gần như không thể tránh khỏi bị "thèm", bị "quỷ" trỗi dậy, bị nghi ngờ, sợ hãi và hoài nghi bản thân. Chỉ cần đọc một bài viết “lỡ tái nghiện” thôi là bạn có thể bị ảnh hưởng, rồi lại viết bài kiểu đó, kéo người khác tái nghiện theo. Tóm lại, lý do khiến bạn cảm thấy khó dừng porn là vì bạn tiếp xúc với những bài viết khiến bạn tin sai rằng việc này khó. Thật tiếc, nhưng cộng đồng này, cùng với các nhóm như easypeasy, nofap, pornfree... đều đang phản tác dụng với hackbook. Cá nhân mình, khi quyết tâm dừng hẳn, mình đã rời khỏi Reddit một thời gian – và điều đó giúp mình rất nhiều.
Nên, đúng vậy. Dù subreddit này đôi lúc có ích, nhưng mình nghĩ nó gây hại nhiều hơn lợi. Nếu bạn thấy khó hiểu điều gì, hãy đọc lại hackbook và các tài nguyên kèm theo. Tin vui là: bỏ porn cực kỳ dễ dàng và không đau đớn gì cả, trừ khi bạn:
A) Chưa hiểu cuốn sách nói gì
B) Không làm đúng hướng dẫn
C) Vẫn dính vào những thứ khiến bạn bị “tẩy não lại” và khiến bạn mất niềm tin vào chính mình.
Không ai có lỗi vì subreddit này gây ảnh hưởng tiêu cực, nhưng nếu bạn vẫn tiếp tục tiếp xúc với những thứ khiến bạn nghi ngờ, lo sợ, và than thân trách phận – thì đó là lỗi của bạn.
Dù sao thì, mình hi vọng bài viết này giúp ích được cho bạn. Cá nhân mình sắp rời Reddit hoàn toàn, vì mình không còn thấy nó có ích gì cho mình nữa – chỉ thấy tốn thời gian thôi. Mình không nói bạn phải rời Reddit hay mạng xã hội, nhưng mình khuyên bạn nên cẩn thận với những gì bạn đọc, bao gồm cả việc tránh xa những cộng đồng khiến bạn sa sút. Xin lỗi nếu có ai cảm thấy bị xúc phạm vì bài viết này. Mình không có ý công kích cộng đồng đâu. Mình chỉ vừa nhận ra một điều: đây chính là lý do khiến người ta tái nghiện, và biết được điều đó thật sự có thể giúp bạn thoát ra.
Rốt cuộc, lý do bạn thất bại là vì bạn vẫn còn nghi ngờ, vẫn còn sợ hãi, vẫn còn u uất. Câu hỏi duy nhất là: điều gì đang khiến bạn có lối suy nghĩ tiêu cực đó? Và mình tin rằng, đây chính là câu trả lời. Mọi thứ trở nên hợp lý một cách rõ ràng: ở lại trong cộng đồng kiểu này chỉ khiến bạn khó thành công hơn mà thôi.
Đối phó với nỗi sợ
(Bản dịch được dịch bằng ChatGPT và chưa sửa)
Thật mỉa mai khi nỗi sợ thất bại lại chính là thứ đảm bảo bạn sẽ thất bại. Còn nếu bạn không sợ, bạn sẽ chẳng bao giờ phải đối mặt với thất bại. Giống như việc sợ bị giết lại khiến bạn dễ bị giết hơn. Trong khi đó, về mặt logic, lý do tồn tại của nỗi sợ là để giúp ta tránh xa nguy hiểm. Nỗi sợ có thể cứu mạng bạn. Nếu bị rượt đuổi mà không sợ gì cả, bạn sẽ không chạy. Nếu không sợ chết, bạn sẽ chẳng làm gì để bảo vệ bản thân.
Vậy hãy đem nỗi sợ thất bại trong việc thoát khỏi PMO ra mà thử thách nó một chút:
-
Sợ thất bại có giúp tôi tránh được thất bại không?
-
Nếu thất bại thật thì điều tệ nhất có thể xảy ra là gì?
-
Xác suất thất bại là bao nhiêu?
-
Có lý do hợp lý nào để sợ thất bại không?
-
Sợ thất bại là vô lý hoàn toàn. Nó chẳng giúp tránh thất bại mà còn làm thất bại là điều chắc chắn.
-
Giả sử tôi có lỡ tái nghiện, thì cũng không tệ hơn trước. Có thể tôi vẫn mắc kẹt, nhưng chẳng có tiến bộ nào bị phá hủy cả. Đó chỉ là một khúc cua, không phải là ngõ cụt.
-
Xác suất thất bại là 0%. Nghĩ kỹ mà xem — phương pháp này đã giúp hàng triệu người thoát ra một cách nhẹ nhàng. Miễn là tôi không có sợ hãi, không nghi ngờ, không cảm giác hy sinh gì cả thì tôi sẽ không thể thất bại. Vì cuối cùng, người duy nhất có thể bắt tôi xem porn là chính tôi, và tôi sẽ chẳng đời nào làm vậy với bản thân — vì nó chỉ làm tôi tổn thương.
-
Không có một lý do hợp lý nào để sợ thất bại cả.
Thế nhưng vẫn có người nhìn vào subreddit rồi bảo: “Người ta thất bại đầy ra đó, sao tôi không thất bại được?” Và đó chính là cái tôi gọi là Vòng lặp Thất bại. Một người trượt ngã vì không làm đúng cách, rồi người khác thấy thế lại bắt đầu nghi ngờ và sợ sệt, rồi chính họ lại vấp ngã. Họ đăng lên subreddit, người khác thấy lại càng sợ hơn... Cứ thế nối tiếp. Dần dần, người ta tin rằng việc này khó, và chính niềm tin đó khiến nó trở nên khó thật.
Vậy nên, nếu bạn thất bại, không phải là do cuốn sách hay phương pháp sai. Phương pháp này như đá tảng vững chắc. Bạn thất bại vì bạn không làm đúng phương pháp. Hàng ngàn người đã thoát khỏi PMO là minh chứng. Hàng triệu người nghiện các loại khác cũng đã thoát ra — là minh chứng.
Nhiều người bị ám ảnh bởi “chuỗi ngày NoFap”. Họ nghĩ rằng tự do là một quá trình dài, thay vì là một hành động, một khoảnh khắc duy nhất. Và đó là sai lầm chí mạng. Vì thật ra, không có gì dễ hơn việc dừng xem porn. Việc đó có khó hơn tự siết cổ mình không? Chắc chắn là không. Trừ khi tôi tin nó có ích, còn không thì làm gì cần đến ý chí để tránh một hành vi ngu xuẩn như vậy? Cũng giống như tôi chẳng cần tí ý chí nào để không tiêm heroin vào người, PMO cũng thế.
Sợ thất bại chính là nghi ngờ rằng việc này khó, là tự nghĩ mình sẽ thua. Nhưng đó là dối mình. Tự cho rằng nó khó chỉ khiến nó trở nên khó thật.
Nhiều người sợ cảm giác “thiếu thuốc” hay thời kỳ “cai nghiện”, trong khi thực tế, những thứ đó không tồn tại. Bạn chỉ cảm thấy khó chịu nếu bạn có nỗi sợ, và bạn chỉ có sợ khi bạn bị tẩy não rằng có gì đó đáng để sợ. Nhưng thật ra chẳng có gì đáng sợ cả. Sợ mấy cái cảm giác đó chẳng khác nào sợ rồng từ trên trời rơi xuống giết bạn. Và trớ trêu thay, chính việc sợ như vậy mới khiến điều đó “xảy ra”.
90% cảm giác “thiếu” chỉ nằm trong đầu, 10% còn lại hầu như không đáng kể. Nó chẳng đau đớn gì cả. Chỉ là cảm giác trống rỗng, hơi giống đói. Tại sao nó lại “đau”? Không phải vì thể chất, mà vì tinh thần. Đó là lúc con tiểu quỷ rên rỉ (rất nhỏ), rồi con đại quỷ trong đầu bạn trỗi dậy — một cuộc giằng co bắt đầu: Mình có muốn không? Không muốn? Chính sự giằng co đó khiến bạn mệt mỏi. Nhưng điều tuyệt vời là: khi bạn không còn bị tẩy não nữa, không còn sợ gì nữa, thì cảm giác đó biến mất. Mà nếu có hiện lên, nó chỉ nhắc bạn nhớ rằng: “Mình đã thoát rồi.”
Rồi có người viện dẫn quá khứ: “Tôi từng tái nghiện, biết đâu lần nữa tôi cũng yếu lòng?” Suy nghĩ này sai. Việc bạn từng tái nghiện là bằng chứng bạn sẽ không tái nghiện nữa — vì bạn đã học được bài học. Bạn từng bị lừa bởi con quỷ porn, nhưng giờ bạn đã thấy rõ bộ mặt thật của nó. Nếu bạn thấy mình đang làm gì đó sai, hãy sửa. Còn nếu bạn chỉ cảm thấy “hơi sai” mà không biết sai ở đâu, hãy nhớ: bạn chỉ thất bại khi có sợ hãi. Muốn nhìn lại quá khứ, hãy nhìn những lần bạn không xem. Một giờ, một ngày, một tuần, một tháng... Bằng chứng rằng bạn hoàn toàn có thể tự do mãi mãi.
Một số người sợ “yếu tố kích thích”: ở một mình, thấy người hấp dẫn trên TV... Nhưng thực ra, đó là dịp để vui. Chúng nhắc bạn nhớ: ngày xưa mình khổ thế nào, và giờ mình đã khác. Hãy thay đổi ý nghĩa của “kích thích” — chúng không còn là mối đe dọa mà là biểu tượng của sự chuyển mình. Nếu có cảm xúc tiêu cực trỗi dậy, đừng đổ lỗi cho việc bỏ porn, mà hãy trách việc dùng porn đã từng khiến bạn đau khổ ra sao. Rồi hãy nhắc mình: Mình đã thoát rồi. Khi làm vậy, con tiểu quỷ sẽ không còn quyền hành gì nữa.
Còn nỗi sợ thành công thì sao? Nó chỉ xuất hiện khi bạn lầm tưởng rằng mình đang “đánh đổi” thứ gì đó — rằng bạn sẽ phải chịu thiệt thòi, khó chịu. Nhưng sự thật là: bạn không đang từ bỏ một người bạn, mà đang dứt khỏi kẻ thù nguy hiểm nhất đời mình. Tự do và thành công là bạn của bạn. Bạn có thể ăn mừng sự ra đi của một con quỷ (nghiện porn) suốt cả đời, và đón chào người bạn mới (tự do) cũng suốt cả đời.
Người ta chỉ sợ thành công khi họ tin rằng họ đang mất đi điều gì đó. Nhưng thử hỏi, bạn đang “mất” cái gì? “Khoái cảm” khi xem porn à? Nó chỉ là ảo giác — cảm giác nhẹ nhõm vì thoát khỏi chính sự khó chịu mà porn tạo ra ngay từ đầu. Nó không giúp bạn thư giãn, không giúp bạn tập trung. Nó chỉ khiến bạn buồn chán và căng thẳng hơn mà thôi.